CometiusbiTpanuo ojdtifo minožum £)6>agn(fico Snfelmo mefcmatuano.S. fritoia irM/7t11 f,ce ®nfelme meta m manue tuas incidilTe que 111j>l I Sfhonemillamoefnbiectotiaturaliepfneada/ e rifTuno viroacfumo pbilofopboiO&agtftro ntcoletto .vernia tbeatmoedita ac legifle te tn ea quam multa que fcbott ooctoais fiibttlilTimi. Cuiuseoctrtiia^ft terte fententie aducrfantur. adiecifh tpfam totam fere queftionem pbilofbpbo rumpiincipi Sriftotelt tuo luditio oiflentire. ]p?ollremo rogaš vtad te refcrtba^ qutd ab ariilotele z fcboto oe bac quefhone receperim z an aflentiat Sriftoteli otflentiatue Scbotus. ičgo vero qui omnta ttbi oebeo q> a me petis. meum offtct u negare no pofTum. Jd circo no vt tanti viri oictaoamnare veli^.Ss quo tibi fatiffactamptim etiam veritati. qj .micitie p:e/ ferenda pbs tudieauit etbtcozum ptimo.lLitteris mando qutd ejc ipfiue pbie fonte oe ppofi ta queftione oeguftaret. *Cu vero cum ea legerts oilfgettter.Si quefttucula fuerit tuo accutif tirno ingenio otgna cum reliquie queanobisaccepi(tireponasvaIe. Cometfj bifpani o:dim's minorum firtium toctojio z facre Ebeologiemagiflri. ©ueftto pe:uiilisoecumfcuq?fc!e fubiecto pdctpalif tnnaturalis pfcie foeliciter inciptt. , trum fecundum z fuicometatoJiB fen tena co* pusmobilefitnalis pbie fubiectu pJtmu^.ad bacqueftione oiflbluedaimitatur* ad rnguefubtiliiUmfiOcctoze ^obanemfcbo/ mm fumu ariftotcUicu fic pceda. 7£:ioroem ippjtam fubtectioefcriba.tcrearationecjdam cotra mulro? opinione euidenter bduca.Scbo refpondcbo ad qfitu -z nabo modu mnlttpltcait di fcias pnmas z fubalternas falte p;'icipales ac čt pjoptta fubtecta \ fingulia fc its afiignadi 1&110 ad pjimu ntco g> rd ,pp:ia z fo:mali9 fn/ biectibabit’fcietiftcieftpunere vtualii p:imo očb rerUates ifttus babtt’ cuiue eft fubiectu?. 'gfcio but’ront9oeclaratione pmitto q>er fnia pbtab omnib’ coccfium eft.f.g; fubiectu?p fna pžtncipia eflentialia e totalto ca i ee ommu paf fionuque nate funt cflucrea pjicipns dTentta lib’ipiue fubiecti nico nate funtpp aliqu£6 paf ftones relatmas q nependet atermino infuuto refpectu qua? termtifptinet ad g gd e iubtecti vt e fubiectu tališ pafitoniB cu fundantetu non polfinale terminu ptinere rirtuafr.z er beefe qnttnr fubiectu rt totale cam pttnere rtrtualif I cITe oČ 9 fna 9 paffionee taquaadequatfi etfectu ficat ccterc cae ptinet vtute iucseffectue. <£r boe pmilfo euidčrer tnferf iutta pbi nictu fcč>o mctbapbtftce z qmto.capfo ad aliqmd rbtrult fcibile menfurare fciam fubiectu ptinct vir/ tutepaflioneB icognofcificut p tmet m emirate. Ifeoc fic neclaro. quidita8 qcuq?babes palTio/ tie 9 i quocuq? ttcllectu catcoceptii fui .ppziu? fimplicč ac pteetu •zniftictufeu oiffinttn caufat notitia incoplera z coplcram oium fuaru? paf fionu.ua qb inteUcctue babče pfectiflimu con/ ceptutabUractfitk 6 pletuquiditati 9 čtute I cludentio palftoes b? cuidčtč notitia ppler a?. Ipnio nifTtnitofe ne niffimto q e vutao pfe nota z imediata.ScSo notitia paffionum ne oiffmi/ ttone que čteftpcrfecuidČB z imediata. Eer tio ipa? paiTionu nc ni(finito.que mediata z fc i biliseft cui irelkctus p imediata ptincipiane/ celfarioaflemit.ficutTipisptkipiigptermiof rbi notadu eft q»terminip:incipio?pfe noto/ rum tale babčt tdčtitate tj alter alte? cnidenf l cluditvinelicetnilTumu^niffimtoi famaliž e idem tcludtt actnalitcr z eentialitcr ipa m niffi t nitione z euideter boe eft Imediate. "^deonon bene capuint fcotu qnkfuMffimtu no pttnere biffinUione.no ftkttfcbome op ptinct ^ntaliter fed rtalibinicit elientialif ^rertfltmum e. ©if finitto vero ptinetpafiione rirtualiter ficutpzl cipiu q° totale cottneteffectu cnipalfioni eft rea liter eadeni.lSmnis.n.ppofmo imediata z per fe nota in fcientiig fpeculatime pftituimrautejc niffmito z niffinitideautet niffitnitione z jppjfa palfioneaute]cfubiectobnre coceptu fimplicif fimplice zppzia pa(fione.qr intellecmBbabea notitia incoplera pfectam ta liu termino? bab? apud fe necelfaria camrnionigimediate eo:u?. z fi eog coponat babet neccflaria cam t euiden tempfojmUati9actu9 coponediad terminoa compofitoBquecofo:mita 9 euidee eft imedia ta \z pfe nota reritaBppofUioniB.i bac ratfonc no potitellectuB ap:ebederebumfmoditennl noB-rcopofitione quin apjebedat pfojmitate z imediata veritate tnclufam ironibuB fotmali bngrermino?.^ boe moptincipiacognofcim* iquatu termi no9 ccgnofcimue p? pofterioium. ponentes oeto eoditiones necefTarto requiriadfubiectu pjimu. pouiitfit perflua^omittimt q>fimplicitcreft necelfariu na pofitiB iftiB oeto no ponif cotinetia virtuaf qne fimpliciter ncceflaria eft ad ronem fozmale fubiecti rt fnpjaneclaratu č.z ipa ptinemia vir tualis p? includttoes pdtttones neccffario reg fitasadppjiaratione?fubiecti q> mamfeftene claro.nafialiquod fubiectu punet rirtualiter z p? per fua ratio n e fottnale očb pallioneBfci btleB neipob^ p:imapditioiič needfarto q6 ta le.f.fubiectu eftens reale rd fundatii i ente rea li/ifecudaq: eftrnu non foliirnitateanalogie rtniciit.fed čtrnitate ruiuocatiouis niffinite a pboinanteptedicametiB.nacu uullugeuuBln biectufciepo(fitelfeequiuocu rtrult sCometa to: 4? metbaptnce cometo fc6o z nu w pouatur ibi nec i t ota metbapbica mediti p abnegaiione vtriufq5 ertremi.fequiturtllud e(fe rmuocum a 1 logfcc z metbafifice.fa.n.vntuocato (lat cu ana logia l^.n.ponat tComčtato: ibide: mcdiu inter eguocu,pp:ie.x vntuocuflricte g? no e analogu cu.oicit (f ens no e eguocu vt canis. nec vniuo/ cum vt alalreliugtur q fitvntuocu analogu fic g> coue nit ipt entu oifftmtio vniuocoj? politaa pBi^utejau.n.erpjdieoiatpBs q> no Ote it ene eguoce.Kertta pditio.f.q> ftt vniuerfalifljl mu in fda no eftoe rotte fubiecti imo acctditfu biecto vtartt?f?clare onda.quartapdi?videhc3 adequatui3abei6 nobnponafqual oebeat ee ifta adequato fubiecti 'itelligtf i eo q> or p?. 10 a p? vtaccipitpBs p! pofterio:u caplb oe vmuer faliotcit8dequat63ficvtpulminfitfubiectom qudtiitalexcmltbetpipmautp ei* fo:male ro nem.quua co.dmo 03 q> ftt p? liotiipuenit fubie ctopboctj’ptinetomesveritates imediatast tnedtatas q: et boe etus notitia tncopie.ra p:e; fupponitnotmeppleXep:inctpio:u p:opr qd que i pfectifltmu c6ceptu3fubtectt refoluutur. 'JfSuefuppontf etnotmepclufionufctbiliu qin pjincipiarefoluutur.appneadipm (lat vitla refoliiuo in fda l qua tpm e!l fimpl: p:intu3 ac io pzefuppomf oe ipo qd eftxq:e p” poilerio' rum.tSlo gdemab eisno reete e,tponaf qd c 11 fubiectu ee p? notu.arti? fc&o itelUges. Setta. f.q>babeatptesfubiectiuas.x fifubiectis fda rum p:o matoupte coueniat.no tn otcit pBs ba bere partee ttecelfario regriad ronemt ubiecti vt pollea oeclarabif.x qn £3 partee fetiitur ve/ ritates fubiecti oe pttb'per tpm fubiectu taqj p mediii Virtual’* p? pttnesbmufmodi veritates. Septia pdf’v39 babeatpafltoiies oto fupf luc poiuf.na fi e genus fubiectu fde qs igno:atip funt neceffiario bere paiTiones.cu fda ftt palfio nfioenioftrabtliuoe fubiecto.quas ipm fubie/ ctump^virtualtftcludit.l^ctauapdt? euidenf cotinef I vtrtuali ptinetta q: fubiectu p lita pjirt cipia fozmalta leu p fua ro3 foitnalem ptinet ve rttates fctbtles. iS&irai itaq3 febot 5 # a itg per puncipia fubiecti Itelligat cam oatč ee aut cam finale.bic.n.itellect 1 ' longealien 9 e a fenfu pBi. accidtt.n fubiectofde^litcatum vel icatuoe pendes vel idepedes in fuo ee z boe in quouis gne cae vel p:icipij.S3p pticipia fubiecti trel ligitpbscaeiptus fubiecti no t ee f5 inquatu3 fcibtleefl-quecaefuiitp:icipiappleta p feno gbusoe fubtecto.falte ndbntepccptufimplict ter fimpUce.fciutur palfionee. Scbo tnfero q6 nulla fda ualičacquifirafc6mfetotd nec pjtina nec fubalter na fm vlem rone fm qj funt trudite vntuerfales fcie pot bere fubiectu ftn pp:tam rone fubtecti.l&oc tllatu fic oeclaro q ue li bet ta I10fdae(loeplurib , gdttatib : ’-z gne z fpeoidi; ctt8.quaru gditat ii vnaqueq3 p pp:iu g qmd e feuppptia rone foiinale ptutetp? vtrtualtter fuas ,pp:(as pafftonco ftcutfe bab3 bo ad fuas palliones z leo lapis z ftngule fpče fpaliflirae lcžunppjias rones fo2malcs.x boe fine pbtee autmetbapbicefeuniatbemattce pfiderentur. S5 cu nulla vnana aut gdttao p fe pfiderata in tali fda polTitptinere virtute gditatef oesin ee P fe ad tila fe 103 pttnetce.inaiufeflu e q> nec eaf prinebttirtcognofci (Sr ti6 poterit p fua rone? tojrtiale clfe mediu3 pp quid.ad veritates pp:t as oebuiufmodi gclitautfTciedas.^o matinie notadu efl q> cu nulla vna gditas fit que cotleat Virtual: oes veritates p feadafla fciam ptinen tes.Subiectu inquahbetfda 03 poni illudq 5 Virtual: p? p fua fo:male rone pttnet p:las ve ritates fctbtles tflius babiruffcietmfici.-z illud entfubtectualicufptis iflius fde fmpp:iam ronem lubiecti.q: p virtuale pttnčtiaj z totius fdel3n6fmpp:tarone.cj2nullu tale potoari led grtlludmagis acccdttadpp:tarattoue3 fu biectiq3aliud i iflafdap fc pftderatu.ereo qfr ad pfiasveritatesfcibilesifti^fcicl^ virtuale cotiuettatn.fppter gdz adalias gditates p fe pfideratas b3 pdmitate coitatio z pdicationis z ppterea e ponedu p:tmu fubiectu tališ babi/ tus.z boe e q> alig reete oiciit ide efle fubiectu? totius z ptis boe clarf Uelligefin artt"fc6o vb< boe oeductuadfingulas fcias applicabo.nota etta q> veritatu fctbtliu oe qualtbetfpe fpaltiTf ma m ftngulis fdjs oat fubtectum fc6m veram ronem fubiecti ižŠuo sd fcftmarti^.p? pono ou as pcluftones ocide ad queflione refpodebo, ]p , napclufioet(laco:pufmobtle nullomcdo pt ee fubiectu p m nalis pBte.ua g> mobtlttas fit fo:maltsr6ipius fubiecti.tmo refpectu nulli’ fub(lractip6tpommobtlttas.p:imar6fo:mar fubtectinalis pfite.bac pduftone fic pbo, illud n 6 pot ee p :ima ro fo:malis fubiecti p:imi alt cuius fde b3 in fubiecto aliquo p:io:e p fe ad tftaTdamptinetepfecamtnberetiead ipm fu biectu.S3mobilttas b3 cam p fe inberentie ad altqdp:ius p°pftderatuml nalipBta ergozic. flfkaioz p3 cu fo:malis r 6 p:ia fubiecti fitftm pltctter p:tmu pfideratu 1 tali fda z pptflaro? Oe ipo fubiecto p:efuppomfft eft.-z qd effc tpfa čteft p:imu cognitu in tllo gene. iuo:pba tur qmnaponifapBo z C.čmčtatof.fcdo pBi/ coj? tep.comčtt tcrti).y?ab ipfa pBta p:incipiu3 effcctiuup fetpfuismod.sCadit.n.mot'’ tnoiffi nitione nature no taqua pars elTentialis ipfius nature.fedtaqua p fe ctfectus indilfinitionefue P fe cac.lRa vero e fimpl: p:imu p fe pfideratu in fda nali vt pbabo t u fc6a peluf tone.ergo mo ti;s feu ttiobtlitas b3 p fe ca3 p:io:e p qua tube ret ppter qmd babent i p fe natura fen buiufmo diplecam.l^otadbocadducitllud pBifČ6o pBico? x C6mentato:tste?:.c6memi.ltxu|. qd »notozpzfmue noti e naturalis q6 jsbatboeme dio.^lfeotoz pztmus non babet priucipium a quo mouet.Sed motor naturalis by i fe princi pium motus perquod mouet. ergo primemo/ tor no n e naturalis nec pbiftce conf ideratiois quo ad etus quiditatem. negatitaq3 a prio mo tore motu3uaturalcm.quta negatabeouatu/ ramacpboc.non ptinere perfe ad pbyficam cofideratione.xfic puto mtnore oemonftrata aconclufionecum maiorfit er ppofttiontbus per fe mainfeftis. t£t bac coclufione infero q> illi qui otcunt motu} elfe fozmalem ronem fub tectl naturalis pbilofopbie qzeft nobis noti/ oz ipfa natura x pzinciptucognofcčdi pzinci/ pia reruy nataralium no reete pbtlofopbatur. quomae,rtfto medlo coucluditur cuideterop pofitum.ad quod ptobandu affnmo oictu Co mentatozis motu^ effe eft p fe notum t ifla fetentia x pzincipium cognitioms in ca. TELicet Cometatoz p:io pbifyco9comento.viij.n6 o< catq>motum cefitper fenotu^.tameoicirmul titudine x motit} elfe pztncipiacognitionts in bac fcičtiaarguendo cotra eos qui oicebitom nia ečvnumensx imobile.non vuit ergo q& motu} ec fit magis perfe notum qš multitudi/ ne} entiu} efTc x vtrunq} eft per fe notu} nobis boe eft mamfeftuad fenfu} x pztndpiu cogni/ tionis rerumnamralui.boceft ocmoftrationc qniax apoftertoM.Snde argutubidemcon/ tra negantesmotumtaqna5 elfectu notilTimu} nature q> babet negare natura} oicens ablato motu no eritlllicpzincipiumouedifc}narura. feocide^oeclaratpbilolbpue pzio pbyfico? cumoicit.^nnata eftnobisvtaet notiozibus x certiozibus nobisadnotiozaxcertioza na/ ture.vbi Cometatoz cometo fc 5 o oiett q> via in bacfcietiae inciperea rebus notis apud nos ad resnotas apud naturam. x ignotasapud nos.x (p Ipolfibileeftaltter incederc i bac fda quia vt plurimu} pzecipue in pzima acqutfuio ne buiusooctrinevtimur oemoflratone figni. feu qz.<£jcbie arguitur fic.quicquid eft pzinci / piu}oem6ftratois quiax nobnoiius z certiuf eft poftcri 9 f m natura z ocmoftrabile pzopter quidperid quod e pzius fecudu natura Sed motus velmobiltras quod peode} babco t p/ pofito.feumultitudox buiufmodi accidetjtia fenfibilia fcu effectus nature funt pzincipia oc monftratioMsqzxnobis notioza.igitur funt pofterioza fm naturamxoem 5 ftrabilia ppter quid.ž 3 B>aio: patet quo ad pzima} oc pziozi/ tate er oieto pbylofopbi x Comčtatozisvtfu p:a.xquo ad feda} quia cu talia notioza nobis in bac fciettafint per fe effectus alicuius per fe caufevt patet De motu refpecmnature.x6mul titudie rcfpectu paindpijt fic 6alijs mtš fut, p fuao cis p fe fciri. z fic e maioz dare phata. x£HMoz e maifeftgxefpfi’ pbilofopbi tplurf bus locts.accipit.M.motu p medio adpbadu? pzimft motoze.vbi claru e q> oemoftrat qzxad pzobaudunatura ficutallegatu e oictu pmeta/ tozisprio pbyfice? pmeto octauo ve? nega to motunegaf pzicipiumofve? na.x ?tio pby fico? inpzinctpio arguiter motu natura, ^fte oemdftratoes fut a figuo feu qzvtp}.£t: con/ clufiocbitius ronis oeduco manifefte er rože? iftius opiuiois fic. '1R.0 fozmalis fubiectiuaeft pzto nota fm natura \ ifta fda.fed motus no eft pzio notusinalipbilofopbia fmnttura.^gf tur no e pzia.ro fozmahs fubiectupff pbylo/ fopbte.i 3 ^atoz notilTima e qr fubiectu fmro/ ne$ fozmalc e fimpliciter pzima i tila fda cuiuf eft fubiectu f 5 fe cofiderata no vt ppatur ad a/ Uque Ucllectu.rf mtftaroue epzincipiu pri/ mu^itiipfafda.xppfeques primti^natura eroeductoepBtpz\opbifyco?. .S^toz phata e x p pfmprlo pbifyco? x pzlo pofterio?.x I alijs locispluribus cert((Ttma.ičt bacronem cocedutplures clarilfimi Ebomiftanoicetes feum Uborna no fenfiflemobilitate cufttpaf/ fio oemoftrabilis ppter quid effe rone fozma/ U5.S5 p ipfa5 vt nobis notioze circfiloquitur vera rone formalefnbiccti naturapriore ipfa mobilftateficut etia5 oebent erpotierc Slbcr/ tuymagnumquimentc5 ei’ benecapiunt. «6t fic vtdemrpbataprimaconclnfio .«Srqua cu fuie ocductionibns infertur ap opinates no be ne capiutquid eftfubtectuy elfe prio nottt5 m fcientia intelligut eni^ illud oebere elfe prtmo notuy quoad fenfum tanqoay principinm co/ gnitiois tnacqnifitione ooctrine. quodfalfum eft iti bts fcietijs in qutbus no fut eade^ primo nota nobis x nature vt fe babet in naturah' pbi lofopbiaxmuina.Sed eft intelligedu5 illud oebere elfe primo notum fecudu naturay 1 ipfa fcletia fecudu fe.i€t ideo ipfafctetia prefuppo nit oe ipfo taqua5 oe primo principio i tali fcie tiafi eft taqua oe notilftmo in fe quare ipa non pbatfuDiectuee.jSt pfuppomtquid nomims lueftigado quid rei liect arti fer i acquireda 00 ctrina cnmpcedat a magis notis ad fenfu pof/ fit p oemoftratione qz oeuenire i notina fub it/ cti.x boe p effectus notes nobis ad cay primi l tali fcla nortoreapS naturi. £tifteepce0iis pBitradedo pbilofopbii nalex oiuini.^tiay ca erroris opinatiu fuit quia no oiftlrerut oe fciaifexl nobis.quioiftkt5e5 umitpbus p? pbifyco?Xla?.n.e naturale ppilofopbiam x oiuinibere pneipia oemoftrattonu pp qd. et tame i pzla traditoe x acqutfitoe pccdim’quia. ©t vero illud e ponedu fubiectum fozmalc qš a 5 eft primufmnaturd/ziipfa fcietinfmfe.non aute^epmu guoadnos.abecre pjtma co dufioe. Secuda ccclufto fubiectu pjimu na turalia pbylofopbie e fubftatia naturalis ingj tum naturalis fic quod natura aut naturaluas fttprima ro formahs ipfius fubiecti Sd c uius ^batione prio notadu e q>cunullaey vniuerfa UbusfcietiispolTit fmfetotabere fubiectum #m ppria rone vtin fc&o reducto primi articu liPeclaratu?e raco illud ponedum efie fubie ctupzimu quodmagis acceditltali fciettaad .ppzidrationefubiecti. IJllud aiitvtdef efie qS cČtinetpptcr qutd perfuarationč fozmalefeu * imedtatepzimas Veritares fen pafiioes iftius fctette.z tale femp e \ buiufmodi fcičtijs ccmu ne aliquod iuclu^per fe in quiditatibus fen na turis mferio2ibus p fe coftderatis in tali bitu. tui3 mbtlaliud lquatu5 tale poteotinere virtua liter pzloiftas pzfaspafitones. <čtilludl?no fit fubiectu refpectu omniu? ventatu? fctbtliu i llius bitne f m p:o p; ta ronc?.tame penit fub iectu ptittiu q: inquatti tale babet virtualen co/ tinetiam ad pzimas pafiiones z per fuafo:ma le^ rone m fi babet ccceptu? cepofifu? per fe. vnn čmedmp20ptcrquidad fctčdas pzimas veritates z ad alta iufertoza babet coitate pdi carioniefcn pzimitate coitatis ftc vtots veri/ tas p fe pertines ad ifta? fcičtia?.aut er it 8 ifto fnbiecto pz:o pereiusppziaratione fozmale. o utre parte iftius fubiecti eflcntialtfttbiecttiia v?l integrali ft babeat buiufmodi parte 0. vel 6 aiiqno efientialiter attrtbutoadipfu? fubiectu pzimft/z in boe complef adequate notitia tališ babitus.Sdppofitu? applicado rteo q> mbil eftItotanaturah pbilofopbia quod magtsac cedatad,pp2iam rationč fubiecti q$ fubftantia naturalis.10ammotu0f3 fuasfpes eftptima palliopbyfica.*z reinde eaqueadmotu confe quutur vtlocus vacuutempus continuumrc. ifl&otus vero eft perfe effectus uature.So/ la itaq? natura inquatii tališ continet virtuaVr pjlo motU3 tanqua i pp:iu effectfi.r ea que ad motunecelTario coufequuturquodclare dtcit pbylofopbus in3?pbify cot? in pzlcipto vbi oi ciLquonifl aut natura e pztcipiu motus z quie tts-zmutatois.Scietiaautnobie e oe natura, opoitet no ignozare quid fit motus.necefiariu eft cim ignozato molit ejepone tanqua effectu? pfenecefiariueignozare natura.f.taqua p fe caufa^arguita pofteriozi.-z pmčtatoz cometo pzio ftc inquif.ljnceptt notificare cay pp qua? totingit ei loqui in boe libzo rc motu -z re re/ bue que cofcquutur motu quoma cofideratto eius eft re natura te. lfeocide?apcrte ricit co tnento fc8o babet itaq3 fubftatia naturalis vir tuak? continetiaadprias palfionee pbifycas z ptimitatč coitatisadoes gditates pBpcas fb’p fe tfiit bmufmoi p:ie pafltots.ergo pclu dif apte fba^ nale ee fubteetu p:iu3-ifeac pefo ne fic rcclarata pbo p"aiictojiraub^pb)? z co mentatojisforoe p auefttate z rone itedo p> bare pzicipfr ro3 fojmale fubiecti ee na3.ua 5 fubfiracto aut ponaf co:p’cns vl‘ fbati e magt visapr pbyin,ponotn,p fubftracto cp poitip fe Srifto.r pmeu ponedofba3 nale fubiectu^ p:imu 6?metba.i p:iu.vbi alfignat fubiecta tri u^pjia^fcta^fic iquit. ©m vo pByca fciaeft circa q8da gen’ entis.na circarale e f Bay t qua e p:in m inof z ftat 9 i ea. cu ricit f Dam dat fub/ ftraetu cu ricit 1 qua e p:in m nat ro5 fozmale.ip fa3na3idepme.nec clari ? a!fignare potuilTet fubiectuprimu pbifycu.ac io n vt ptededueffe 8 ttčtoepbi.prcfea pmetator 2? pbyfico?pme to 3“i fine apteboc ricitqn iquitfic.i6t fciedu e $ fubiectu iftt’ libri e trn z pticipia naliacii fint coia cib’ rebus naturalibue zc.z 10 ricit pbus fc8o pbyfico? tčtare remoftrare natura rtdiculu e qm manifeftu e per fe natura cč. t£t pmetat02 pmeto 6°. z natura ee e maifeftu p fe eppone notu p fe f 3 natura q2 e,ppofitio per fe nota t imediata ac io ridiculu e remoftrare ca qmnob3ap8pbyficu me m ppqd.fi.n.eetmai feftu natura cčad feufu5tm.tap8no6 ficut e maifeftu notu mftitudine pp one z buinfmodi fcnfibilia ee no eet ridiculu tetarc remoftrare qučadmcdu.z fifituotfi pfead fenfu3 lunam ecltpfariq2tnnočp fenotuf5 naturaq2bab5 ca3pfe no e ridiculu remoftrare imopoftqua fuerttill8 veru cognitu.f.lunaeclipfari p ctpie tta.'tq2 adiueta p fe ca p igfito3 riuidčdo -z co ponedo fetef p"gradu cognitois z certitudis ruy pp gd p ca5 p fe. ita 8 motu ppone ‘zFmoi feb3'ipbia.naigrč fimpfrp m q6ptiet adpbi ficfi pfiderato3.x ita fotmal’ ro,pmi fubiecti. ct bocttedespme.pbe.pbyficoj;curipiiretq»fu biectuarfnfutmfircefenfibiles 8claratqd t telligat pfenfibile.z ricitfubiecturicofm cp trafmutaf 8 fe/z vIfferpoit qd p trafmutaocm itellatT rtctt.xf3 valde notadu eft adbrida mete pme.l boe qfito.x vt phmu vbi ricit pbus pbyca ee 8 mobiltb 9 crpoitboc e 8 bntib’ pn m mof z gei^.-z ita reducit motu3 ad na? vt p3 i 118 fupzadcu? 8 f o pbicot? tcr.pmčti 73.^qmotamouet ptinčtpfeadpbtficu red ditcamqutabnt prtctpiu motus que no mota mouet no p fe pttnet ad pbpftcu ga mot 7 fi bnt principiu?. n}ouen0eni3no pbifieuerio bris pn m mot 9 Xnaturd.^c. -z gda addiicuti priurn illud Cometatoris. ii°. metbafi. pmento. 4^. vbi ricit qp corp 7 mobilc e fubm pbie na lis boe no cogit qr tb( argue»?p alejc.pbando# nolla fdapbatfuu fubiec w eč.f.pp qd f?bn a ftgnp I duč ,p ejcčp^cop^mpbileefirtTeicčpIa.n. po tuuf ■zc.ibtb čt oictt q>na?eeepfc no m qf btcta ibi 6fub°non concludunt ficut ca que fupenus pofita funt be mentcfuaz becquo ad auctott/ tates fuffidant./iRaticne ptobatur fic illud in quantumtaleeftprimufubiectu naturalis pbi lofopbiequod p fuam ratione formate cottnct ptimo vtrmaliterptimas verttatcs pbicasac per fetncluditur in qualibetquiditate natura/ it per fe mobili z ad q6 omnia alta per fe a pbi ftco babttu conftderata babent elfentialem - atnbimone f?fubftatta naturalis eft buiufmo d t er go zce. tftfeaior notilfima eft ex bicris mi norejcauctoruatibuspbilofopbi z Comenta toris pater quareconclufionč euidčter proba tam puto % quod addidim maiojeoeattributo ne eflentiali bec coditio includitur in continen tia nrtuali rt patet z fic per bas ouas conclu/ fioncsad quefitum fufficientervtdetur refpo fum t£tbac conclufione ptimo infero quod ratio fotmalis fubiecti fctentie ptime includif elfentialiterz perconfequens actualiteriquo libet per fe inferioti quod ptobo fic. l@uecutt que palfio ineft per fe z ptimo alicui comuni. I eft per felicet non ptimo cuilibet per fe inferto ri z boe per illud comune cut ptimo ineft vel p eiusfotmalemrattonetaqua per medili pto/ pter qmd.ibec eft pbi ptimo pofteriotum igif quod libet per fe infertusad fubiectum ptimn pbtficucontinetactualiter perfe fecundo mo oicendiptopttam paiTionetpfms fubteciipti mi licet non ptimo.ičr quo fequitur euidenter quod quodlibet per fe inferius mcludit fubte/ ctum pttrnum z rationem e ius fotmale in pri/ »no modo oicendi.z ita eflentialitar.fotmalitcr z actnaltter,l©uare manifefte falfum eft quod aliquioicuntfcilicetquod nonopottetratione fotmalem fubiectiua? includi fo tmaliter t quo Iibetinferioti qutditatiueconTiderato fed fuf ficitquodfundatur boe nullo modo ftat clive ritatequonia oeinferiotibusquiditatiue z p feconftderatisoemonftrannjr palfiones ptie z boe per fnperius taquam per medium. tčr/ go infer iota quiditatine conftderata tnclud ut effentialiter ipfumfuperius z fotmaltter. ac čt e* boe fequitur ptopofitu quod cum motus no includaturinqmditatmo concepturermnna/ turaliunoneritratiofotmalis fubiecti ptimt. Subftantia vero naturalis tnquantii tališ per fe ptimo modo ptedic‘atnroequalibet re nali. nec obftat quod otcimt natura m includerc ba/ bitudinem ad motum quia vtoictnm eftarticu/ lo ptimo non iucluditeifentialiter motum fed taiitumvt per fe cifectum. |ldeo qutditatiue pr concipi natura non concepto motu nec babttu dineadmotum.Secuftdo infero quod btcen/ tes beductionem qua ptobatur motus per na/ turam no effe bemonftrattone fed ptocedere ejc minus vel equenotis no beue refpondent. /£)B>anifcftueft.n.naturaeffeperfe caufa?mo tus vtoeclaratu eft inqueftione ptima. z itaee pttotč z nottote fm naturam ergo cum oeuerc tumfueritad perfectam t-ognition em nature per motumoemonftrati5 c ftgni vt*a pttoti quo ad nos ad prius nottufq 5 quo ad naturam po/ ter it pbif tcus ptocedere ptlo gradu certitudi nis a na vtap iecapp quidadmotu fetendnm beretiali.zeritčt bemoftratio ppter quidejc notiottbus z potibus f m namra.z ifte eft mo/ dus acquirčdi fciam iripBia naturali z oiuina vt p 5 ptimo pbtfico? z pilo metbapbifiee.pa/ te t čt fc6o pofterio? be ouplici modo acqu tre difetam v? qt ptimo fecundo ptopter quidoe eademveritate fcibili.zboc vbi itou funt eade ptiota z nota nobis z nature vt fe babet in pbi fica z oiuina.patet igif q> no bene oicut bicen tes q> eque notue f m natura vel magis motu? effe qua natura eč z tamč ita oicut negates illa beduettone ečoemonftrationčper bocqtpto cedit e? eque vel minus notis q> nonfequtf nifi inteltigaut fecudum natura.z illud eft manife/ fte falfum vtfupta eft ptobatii poftea qg ad que ftionč vtputofuffieientereftrefponfum quod in fecudoarticulo me faeturii policitus eram. aliaouoeode articulo oepedieuda agredior. z ptimo fubiec ta alfiguabo aha? fc tarum pto partez inboc oabo modum affignadifubiectu tnfingulis fdjsdflaiiiqualibctfela aduertč/ dum eft que funt ptime palfiones z verttates per fe ad illa fcicntia pertinentes. IJnde inquf rendum eft illud oe quo ptimo bemonftratur. 'Poftremo que fit ratio z per fe ca per qua pti nenturpttmo.z oemonflrantur oeillo pp qd que ratio eftftmpliciter ptima intalifcientia. e£t per nibilptius z notiusfecundum natura per f z pertines ad illa fcientia ptopter quid d monftratur quoniam fi eft tlliu s rationis pte; fupponif in totailla fcieutiacu? fit fimpltciter ptimum.z illud tale eft fubiectum ptimum.čSt tila ratio erit fotmalis r atio ptima illtus fubie cti.z qm ille ptime pafTiones funt comuttes ad omues quiditates per fe in tali babttu conftde ratafillud fubiectu cum illas virtualiter p?cott tineat eritaliquod comune fuperius ad illas očs qditates.ee boe z alijs fupius oeclarafl fa ctlc čafTtguarefubtectainfinglfe fcljs. z tdeo in p^ pKta cut’palfiones prič funt trafceuden tes z comum lfitne omnibus rebus nibtl p oteli adequa!eas ptlere^tiiafr n!coilfimu, ac 10 po nitfubiec m p m cnsfimpfr.i.cus e?na rei t^ttl ene ip.f.eftcomunevmuocuvnuiocatione ans logteoeox creaturefubftatie-raccidču. £t;s enim comune ad ene reale x ratioia cu fit pu/ reequiuocum fubiectum pzimc fcientie ceno potcft.quoniamequiuocumimltius artts pot eflefubtectumvt©icit EComenrato2 quartome tbapbifice comeitto fecundo ncc ens finitu qo Imedtateoefcedtti ©ece giiatfpbafauctoritate pbilofopbi 4? metba* ©tcetts e fctaq fpeculaf ena in quantumensx quebuic tnfmit fecndu fe. alte vero abfdnduut partes entis. xctrca lllam fpeculanmr z cetS.vbt comentato? cometi to p:imo iqmt cp bic pbilofopb’ ©ctermtnat fti btectum ifttus artts.i accidentia z casei’. ide fejto metbapbiftce. ratione pzobaturide. na accidettappzia entis funtpafliones vmce. pu ta vnum veram bonum z ©if tuncte vt ee vel no elfe pofftbile vel neceflarium.-i bmufmodi que p2ittienatureacaU}sfnbftatije abftract-conue niunt.x non ttifipcr ratione entis igitur ens vt tl las includit eft comune fubftantijs feperatts omnibus a rebus p2edicamcntalib ? .illi enim qutoicuntenolimitatumvtliimediateoefcedlt in ©ccem genera elfc pjinrnm fublectum metba pblftce contradicutariftotelimagiftro fuo z ft bi manifefte concedut.n.mea queftionegeuus fubftantia? feperatarum elFe pjlnclpakmpte^ fubicctimetbapbificetgitur fublcciu^ metba/ f tf ice cft totu vntuerfale refpectu pzime fubila tte quc fm eos no eft per fe tu pdicameto.ergo ens qucd eft fubicctu^ metbapbiftce e comu/ ne pzime nature z omiub ? alits naturts. oit enim comentatoi 61 metbapbiftce comento.2? fctetta tiobtlto: eftgcnertsnobiUo2te. ^6o fcietia oiutna que eft t>c ©eo eft nobiliot. fcd ti eft&e&eo vt ©e fubtecto p:imo z torali vt tpft Mcut.crgo fctetta ©turna cft ©e ©eo vt ©e pzin/ cipali parte fubiecti. igif ©eusper fe cotfnetur fub fubtecto p2imop:imepbte. fed no cottnef per fe fub ente pzcdicametalt igitur, tli«d no e fubtectu p2imumx ep bac fcntetta pbi z ccme tato2is.babeture]Cp2efle<£.3?codmox«S.quaf ipfi ponutrequiriad ratione fubtecttnon funt necelfarte V5 vmuerfalitas z babere pztncipta tn ee.na^ ©e ©co eft nobtltlTima z perfectifltma fctentiavt©icitpbu6't Cometato: vtfupzaet tamen ©eus eft maptmevnus z fingularis.a cu fit fiiupltctter p:imum tn natura nullu b? p:tn cipiH fue entitatisvtvultpbs.S.pbificotumT 12? metbapbiftce. ^de^ z ©e fingultsfubftan t ttjs feperatts z efienttjs co2pc? celeftium quo ad ftngularitate.acctdunt uaq? fubtecto pilo. 5 He ©ue condmones.f.vniuerfalitas p quan/ to in fcietijs comuntbus affignatur fubiectum cotinensjjzimae paffioues ccmunes.ac ideo tllud eft comune z tamen flot fubtectu aliquod vere fcientiecumfuma fmgularttate. (©etana patet q> non eft neceiTaria. acideo non puernt fubtecto plime pbtlofopbie nec ptiticipalipti illius fubiecti. falte p: ime fubftantie feperare z pžtme nature penitus mdependenti. Šubic ctts autealiarum fcicntia? couentt lila codirto P quato funt ©e rebus pzmeipiatis in elfe z ©c pendenttbus in fua fnbftdtia a plimo ente,qno modo vero tntelligatnr illud pfu.4?rnetbapbl ficet ComentatoJts q> quertmus cas entis tu qnantn ens patet q U cmuf libet entis ©etermt/ nati altcrius a palmo ftnt caufe z paincipia in/ complepaquefuntcanfe in elfep:imttn entisn funt caui e tncoplepe vt patet perpbtlofopbu* fed cufit fubtectu alicniusfctentie babet necef fario pjtncipia coplera quibusaliquid fcitur ©e tpo z babere bumfmodtpjincipia eft ©era tionefubiecti fcietie faltem fubiecti compofiti. boe modo i j ius entis tnquantu ens quenmus pztnctpta z tile funt ppofitiones per fe note z tmediate fožniate ep tali fubtecto vel fojtnah ra tione fnbiectt. £PG>atbematice vero ponitur fubtectu p:(munon magnitudo fed quatitas iti quantu quatttae inciudes materia iutelligibi/ lem z conceptu confufum. na fic continet paf/ ftones ptimas z comunes tam 3 gnitudtmque paltior.cs ad geomemam per fe pertineteuius magnitudo eft pnmii fnbtcctudteec e quariras per fe cotttracta ad magnitudine; ^ numeri.^ palltores ad artbmettca per fe peruuent z ipi us arubmettcc fubiectum pjtmu^ eft numerua bt naq5 ©uo babitus funt ©ue p:tme partes m tbemattcefcientie.xbec©e pjtmis babittbua tbeo2icts©ictafmt.2ldduttbeologifacržtbeo legiamtnter fctentlaspzimas que eftoeeeo.f quantu ©eus fub p:op:ta ratione ©e itatis fecu dum qua ratione babet pjopjia p:incipiaxp p:i etates fet bi les qne ratio p:op:ia conftit uit aliudgenusfcibilisafuperms ©ietts vtin.^? fecundiartuult.i&eclarando videbuur. ]f>oft bane que per fe potica eft locatur medletna^ naturali pbtlofopbie fubalternatur. cutusfu/ biectunoneftensper fevnumeuaddat eoq 5 eftfubicctfifubalternatefcientieoiffercnnaac cidentaie.fanabi le čo z egrotabile cu fint paf ftones pjtmefcibilesbabentes per fecaufara mfubiecto no polfunt poni p:ima ratio fo:ma/ ltsfubiectinavt©emobilitatefup2a ©ictum e. Clanfiinu enim medici ©tcuntfanabile z egro takile elfe p2tmas palfiones c02po2is bumanf z licet fubiectum materiale pofiet aut ©eberet poni co2pus animale per fcctum quin quodl(/ bet tale fit fanabile z egrotabile tamen folet poni cotpus bumanumtaquapsperfectiiTtma co:poris alalis č.n. mirtft pfectifTima ntirtione z pplejctoa^pfectiftla pplept* Itercefa co:po? animatalfeictame intedo pricfpalif be foimaU rattone.t oico cu co:pus bumauum mtttu com plerionatum,ppria mirrione z pplejcione z par tes cotporis>bumani pftdcret per fe naturalts pbilofopbus.riJ&edicinaadditrefpectumfeit otdinem tališ co2porieficcompletionatiad,p poritone vel oifpiopottionetn ppleriomis feu burno? taqua oram accidentale ad id quod per fe analt pbilofopbo pftderaf z per tale oiffere tiamaccidentalem contrabttremnaturalem. z fic conftituitur fubiectum ptimum medicine. Bcp boe medit fuballnaf nali pbilofopbie ac et matbet-z fi coip^buanu poaf f ubilractu adde dne pfojmalii^tub^otdineadpporiioneet oifptopotttone bumo?.ičtfm bac ronem fo:/ male e fanabile z egtotabile z a cotpote burna no ficpfideratoacciptunfpria pticipta pple/ )ca p fe nota ptica gbus fciuntifle pafltones ©e fubiecto.lfeec fnla babef a pbo oefenfu z fenfa to in pncipio.1P i erfpectiuevoque nali z geoe trie fubalternaf.alfignaf fubiectii magnitudo vifualie. ^lEmfice voque nali z aritbmetice fnbalternaf.ponit' fubiectuprimfi numerusfo nojns.factle itaq3 et bis erit in religs p: opria affignarefubiecta.vt motalis pbteponerefu/ biectubominelquatub5intellectut volutatc5 liberaad ptradictoria.p bac fozmale rationem inclu dttprima pneipia ptica gbuscocludtf bo mine efle feliettabile taqua primampaflionem. z relique palfiones prime ad illud genus fcibi Us prinetes p illa ratione ©emoftrantur.čgt in ifio fubiecto virtualtf p? pttnenf. z bec fufficiat ad crpedfrione fcSiarticulofcSo etfoluedi. re ilat^ m . am m oeclarandu oe modo multtpltcan difetasfm genus z fpecie,z pt quomomulti/ pltcanf fciefm fpecie fub eode^ gene fcibiliad qd occlaradti noto.cp er oictis arti? pt fatts pa tere pot v? q> ©e eade gditate f m eade rone fot malem no e nifi vna fria.lHa illa puertunf bere vnu pceptu gditattuu gditatiueadequatu3 čtua liter z otdinate ptinete pprias palfiones z efle fubiectu p w VMcefde.®dfdamautque e 6 rilo fubiecto p fe ptinet ols veritas cutus refolmio Hat vltimate ad p m pceptu g ditatiuuadequatu3 illiue fubiecti.lPa rilo ©ato ctrcufcripto quo/ cuq5 alto adbnc in tali fubiecto includif illa ve ritast er boe fegturp?

p:iar vltimatap fe cam adequatam z ftcoicen dum efl oe alijs qutditattbuf fpeciftcis ! in omni bu s fcientOs vniuerfalibus.t tales fcie fpecie oillincteotcuturvnafciafecudu3 genus gavni us generis fubiecti pztmt .z boe modo ponunf pluresbabttusmetbafificifpecie oifticttftc et pbtci.z itainaUjs.i&efcendendoautfnb fubie eto tantu per fe piimo modo z non fub pzcdica tomiauet eade fda fecmtdnmfpeciem gzidem : medinm.to noumultiplicaittur pptie pelufio nes nifi numero fed eft guaft erplict pcluftoia priusfciteficutelltflapdufioifocbeles babet tres quefctfper triattgiilum q: triangulus b? tres z vuiuerfaltter ita fe babet quadocuq3 paf fiofuperiotts oemollraturoe perfe tnferiojt. per illud fuperius vel per eiusfojmale ronem tanquapermedtudP>rocedendo vero ad plu/ res pafltones otdinatas eiufdemfubiecti mul tiplicantur conclufiones uoitTpe fed numero etufdem fcie fpe .qt efl tdem medtum vt oemon llrando oebomiue r ifibille z inde oifcipliuabt leper tdem medtum'lita fe babet in omnibus aUjs.<6tbecoemulriplicatione fcientiarum fe cuudum fpeciem fub eode3 S^nere fcibili. Sed adotflinctionemfcietitia?fecundum genusefl notandum fcietme rectpiunt pt linam otilin/ ctionema ratone fotmali fubiecti pttmi.ta foj maliratione confiderandi fubiectum pzimum. ^)6>etbafiftca euimconfideratens ftmpltcucr c6munifltmumtnquantumeusq> fecundum fu amfotmalem rationem vt eft fubiectum ptimii tališ babitus abftrabita motu tfenfu z a mate/ rta fenfibtli z liitelligibilUViRam matbemattea non abftrabit a materialteUigibili vtoicit pbi lofopbus feptimo metbapbif ice tc.rtu comentt. 36.zvtfecuiidmn oiftiuctum conceptum inclu ditpafltones. žSc tdeo fecundum fetotum eft pztmumgemisfefeutie z aliud a qualibet alia q no abftrabitabaltero tllo? autqtcludit paf/ fioncs no f moiftinctu pceptu. oefcededo itaq3 p fc fub cnte a d oče gdtiateo lquatu f mpplfa® roesgdititiuaeabfirabut amotuiafenfu ma net ide genue fde/uooea vcritates gdtfatibi’ fmbutufnKuronefuntmetbaftfice.S50efcen/ dendo p fe fub cnte ad aliqž> p fc vttiicp p fe oef min.it ena velpfelfer^adcna pnta fubftatiam pertalemrattonem foimalem queeftptincipj ummotua.t lquatumpiincipifimotue quomo feb5,naadfubftatia*niuqua imedtatiuaperfe oefcedttcnaia eftaliud gemie.f.pBicft. q:alia ro fojmalia confideraiidi fubiectnm aliaptiii/ cipiapjia.T aliepalTicnee pume que in coce/ ptnm gditauuu Ulma fubiecti piimtfic coftde/ rativltlate refolitutur.iSefcendčdopietereap fefub ente oeuenif ad qiiatitate que quatum ad otftlctu pceptu z ad palfioiies fic lelufaa perti/ tiet ad matbe m vt cp Unca eft quatitae ptinua I5 quautaa inquatu quatttas Icludee mam tntellt gibi le vt b5 pceptu pfufum Pm qwe5 ptinet eni/ denter altqua piincipiap fe nota/i p tila paffto tiea qneadmoduoe Uneapfufe pceptaftatl eui dena e p fc pfidera turafciafupioje.Sddunttbeologi tbeologia. ©uartu gen’ q: additad ene pfe roj ,pptia$ q eccedittotft gcifnalia cognitoia acpb pftttutt alindgenna a triplict pftta natnrali boe. eft na turaliter fcibili.oefeendendo quide5 peraecna fub ente vel fub altq?per fe inferiotiad enev? fub fubteeto p? naturaf pbilofopbtevel matbe matice. Sddedo.f. accidentalcm oifferentiam conftitmturahud genue fcle z qmde5multa ge nera q> genue feta fubalternaappellatur.eft.nw fcla fubalterna oe v no fnbiecto plimo blitc con ceptu? vnum paccne fient fuperiue vifum e alfi gnandofubiectap:imafda?.vt ver bigratia in perfpectiua que eft oe magnitndine vifuali. vi/ fiialttaa-n.mfferenttam accidentalcm addit ad magmtndinem vt patet.z illa eft ratto foimaUT fnbiectiua.e ergo perfpectiua oe illo cdceptu p secidea taqua oe plimo fnbiecto. q> fubiectum tnquatu tale includit piincipia p fe nota z p:o pliaa palTiouea que no cottnenf piedfe in alf / na parte fubtecti.fed in toto fnbiecto adcquate fnquatumtaleeft.quonta in talemconceptitfu/ biectivlttmate refoluutur.z qdoicif q»fctenti« fubalternata acctptt ptuictpf a fubalternate no efl intelligendu vntuerfalif <$ qualia piinctpifi fubalternate fit conclufioin fubalteruanre vt c6muniteroictfqftuncnoperner5 per fexp2 ad fubalfnatam qnia refolutio eiua ftanf ad fu/ biectumfnbaltnantteadillamfriam perfe per tinetaliquodpimcipiumincuiua fubiectu rt/ folutf vltimateincouemena efl aut piincipia p? alieuma fcientie non pertinere per fe plimo ad tllam fclam.-tnon cotineripiimo infnbicctoil Itua fcientie quin oe fnbiecto uon fit fcla utfi in quantum in eo cotinenf puma pitnctpta.i: per ea piopf qutd piopite conclufionee.fed efl fic tntelligendumquod piopita pafTio tndufa vir tualit in illo fubiecto plimo pot in ferri t% oiuer fia coclufionibua oiuerfarnm fubalternantiu5 quta piincipia plima fubalternate infernntur ctotuerfia conclufionibua fubalternautiumx bocmodonotmapitnctpioium fubalteruatta eft ca uoriuc piincipioznm fubalternate i£rem plumfebm Srem piramidia fit perfcctilfima vifio fitg etempltgratia ifla vua veriraeperfpe cttuatpacontineturinrationeadeqnatabuiua fubiectt Itneefctltcet vtfualie z non in alterap/ te piectfe qo piobatur ocmonftrando fic iilam ver itatem perfpectiua f 5 lineavifnalem bieuio remfitperfectio: vifio.žatte autem piramidi® efl buinfmodi igttnr f; cundum arem ptramidtf fu perfecttfftma vifio vlteriue tllapitncipta rt/ foiuuntur m rationes partiu m tlhus fubiecti.T tune illa coclufioft c refoluta fciturpioptcrgd z ideo non poteflguiafctre fubalternatamnifi* fciendo fubalternamem refolutio fit boe modo cuiuf Itbet ptramtdie arie eft Unea bieuioi. bec piopofmoeftgeometrica z agente z patiente magteapiorimatie foitioieftactto.beceft pBi ca.jčr tflia ouabue fequitur p:opterqu(dq8 actio vifibilie oppofttirifuifecundumate? pf ramidte eft foittoi.T tta eft oicendum inalij® confimilibue z becad queftionem oilfoluenda meo inditio fuflficere videntur z fi minua acura it ac fcite quam reioignitaa erpofcat* fini® egregie queftionfa naturalia pbilofo/ pbie ab ercelentiffimo vtro ac pbibfopboium x Zbeologoium piincipe noftra tempeftat« £>e>agtftro Cometio bifpanooidtnis mino/ rum editc. © oc torta fubtilia fcott queftionea fug ' ltbrio ocanimaariftotelie foeltciter inctptut. Struni fenfus tactua fit vnua q vel plures.videtur q> vnus qma fi elfent plurea tuc elTent plurea qj qutnque fertfus cutua oppofi/ tum pbatpBe in fine tecudi oeanta. preterea fenfus eft vnue cuiua organu efl mm qa fen/ fue fundaf in organe organu tactua eft vnu ga eft corpus mictu q> babet vnitatem ab vnaper feettone eominateineo tgiturace.^tempro/ batur minor quecuq3para nerutvelcarnis gd quideoi? fentitvnamcontrarietate fentit-rali amergo eft vnu organu tactua z p pne vn 7 fen fua taet 7 .pterea fi f ut pjures aut ernt numero aut fpe.no nuero q z fut t eo 8 f Bo :etereafenfua tactua e vni 7 prietatia g e vn 7 ,pzob?ancedent? qz ille quatuoz qualitatea tangibilee fic oppo minf g> queda funt actiue. queda paifiue fed & eftvuaprietaa. %n oppo m eftpftaqui pzobat fenfum tactua noefle vnu qznd eft vniue con/ trarietatie.T repzobat foluttone apparetej ad ratione fua.pzetereaolepotetiavna b$ vnum f bm ftbi adequatu.no ftc attactus.qz quarone eices calidu vel frigi m eade rone oiceres burni dum vel ficu. pterea omla po? vna eft refpectu vni 7 generis vnttate pdicati ee olbue qabtlla potetia cognofcunf vt p5 oecoloze rcfpualbi z nigri.i&ualirates at tagibilee no brit vnu ge nueobmtactuivniuoce pdica m oe ipiegpo? no e vna pba?qualitat(.n.actiue n padiue funt t 5? fpe qualitat^ou? z molel.fcda gzc. iRndeo q> ffua tact 7 funt fozmalz ouo n tn ita oiuerfi t eiuifi ab tutce ftc alt) pba? pmt qz IpolTilč vnu fenfum tact 7 bere fimf x femel ouoa act 7 pfectif fimoa b.n.no pcedif oe itcllectu oe q?magte vi det' z to b 7 e qz vn 7 act 7 pfectifltm 7 adequat ftbi tetam vtute potette \ tile aetu fi if ppateref fe/ cualiuactupfectifli'" pueno adeejuar^t ftc fi nifeet adquat 7 yi 6 ačguaffue po? p 5 gmatoz ucritttr fed tactua poteft ftmul babere ftuoe actue per fectilfimoapbatio tactua ftrnul fenttt aquam frigidam z bumtda ee.fed no eodem aetu pba tioqzlpoiftbile eft actum fentteti ee refpectu talie obtecti.quo"remotoeet ille aeffentiedi. fed remota frigtditate ab aqua per tmpolfibtle vel per potentia^tuinam adbuc tactua fentit bumidttate eiue. ergo actua fenttedt bumidi/ tateaquenone refpectu frigtditatteaque vel noeftactufentiedifrtgidttate. Sequitur rt/ motabuiditate aqueadbuc fentitfrigtditatem ergo ac.Sunt ergo ouo actue pfecti(fimtquo/ rum vnueab alio no oepedet vtvtfu^ eft. ergo 'tc.^zeterea refpectu obteetorum fozmaltter Oiuerfo?noneft tdem actue.fedbumtduxfri gtdufuntobtecta fozmaliter otuerfa ergo zc. lP’Zetereaabaquainquantu frigida reetpitur vna fpee in ožgano tactua. z inquantu buida. alia fpča in eode? ožgano. Spectee em'5 frtgi ditatie no e fpee bumidttatie.fedTpea in ozga no eft pztnctptu actue vel ifozmale vel inclinati uum.cu ergo er ouobua pzincipiie oifpat! non ozdinatia ao inuice^ no egredttur vnua actua Sequttur qp actue fenttedt frigtditate ^ burni ditatemaquefut oiuerfi.pzetereavnapoten/ tia particularia fenftttua eft tantu vntua gene/ rte pbificiftcutpatetperinducttonem inaltja fenfibue particulartbue z per ronem qf obte ctumos cozzefpottdere potentte. fiergo eft oe terminala oebet babere obiectugenerie oeter tninattftcutfenfuacomuntebabetobtectuco/ mune.pluriugeneru fenftbiliup^ergo maioz fed tactua nd e vm 7 generis pbificiqztaleeft tantu vni” cotrarietatie vt p5 per pbtlofopbu^ oedo metbapbtftce z per rone^.gz que fut vni 1 * generis pbiffci funtad inuicemtrafmutabilia vtpatetpzto metba? taliaautefunt contrarta autmediavtoictf tbidem. que ergo funt'Vnius cotrartetatje nd funttrafmutabtlia per fe tn a/ liaalteriuacotrartetattaad inuicem.z per co fequeenecetufdem generis. Cer tu e aute^ qualitateatagibiles nonfutvniua cotrarietad per pbilofopbu ergo nec vniua generis pbifi ci.a per cofequeanecobiectafutvniue fenfus pticularis.lLinde Cometatoz fooeataoicitg» necelfe e fi tactua f it vna vtrtua vtmodi cdtra/ rio? quoa copzebedit fmt vnum fubiectu^ eis ergo pzedtcaf ee eta vniuoce vtfonua ■zc.TCer tia rd pot efle ro edmetatozis fuperius pofita fediftavidefnd valere.efteimoupler vniuo > catiovnaeftlogicafm quampluracdueniut t vno coceptutmcdt.Sliaeft naturaltafm qua cdueniutaliqua in vna natura reali-ejremplum vtinfpecieatboma.ee qua loquiturpbilofo/ pbua feptimo pbifteo? oicena illud elle vniuo cumfmgp aiiguafum ogabilta. Si intelligat ?■ a ■II i > cometatorbeprima vnfuocattocmfnorfua efl falfaquta conueniut oesqualttare6 tagtbiles invnococcptu qitaliiaus.Siocfc 5 a tune fua maior eflfalfa. qr plures fpesatbomefutab v no fenfu feufibtlcs vt patet oe albo z ntgro re fpectu vifus.poteflrame fua ro colorari. quta preter vtraq3 vniuocatione efl v na metbapbtf i>mquamaliquavniuturin genere p:opinquo z eflmet inter vtranq3< r£ll enim mmo:puma z maior fcda.i oe ifla verttate babet fua maior vt patet rone fuperius poftta p:o ifla parte ari ratione.Sed contra iilam maiore fic tntellecta adbuc poteftargui oe fenfu conami qui e non e tatum vniustalis generis taqua obiecti neevnius cotrarietatis.Sed otcendum nopoteflpotettam fuperiorem oiuerfitateer/ go generis propinqut fenfibilm, oiuerfiffcat potetias fenfittuas pprtas vel faltecondudit ea ? oinerfttate non efie oinerfttate fenfus cole qut e fuperto: imo tudicat oe cbiectts z setih’ fenfnupticulartu,©eclaratto fc6e ?°tus e ifla potčtie correfpodet ipts obiectis.Sicut igr fe babetad inuteč obtecta tactus que fut qualtta/ tes actiue z palTiue ita z potčtie tactiucmd ita e q> quahtates actiue fuudatur i palfls-i fe in/ uteč cecomitatur ficut forma in materiafudaf z U cocomitaf. qr qualitates actiue fe quunf co pofitimme forme 1 * pafltue rone marerie.ergo z potčtie tactiue fe inuicč ?fequutur.a vbicun q3 , zin quecuq3eflvnaz aliapbaferemphim oefapore quifundaf m qualitatibu8 tagibtli/ bus etquibu6 caufaf taqua qualttas fecuda. z ideo gnflns c ume obtectu e fapor fundaf in tactu imo e qutda tactus caufaliter loqučdoft cutguilabile e quodda ragibtle. 2fd primus igituriii cotrariu oicedfi q> ficut fut quattuo2 gradueviuentiu itafutqninq5 genera poten/ tia? qrappcutuiu3 no coflituir oiflinciu gra/ du3Viuenttuafcnfitiuo.xvbiefl lenfitiuumz appetiuuu^.tarnen alteraefl potčtta fenfuiua z appetitiua.ficnt in propoftto funt qutnq; ge nera fenfuiua. quia iftiouo tactus uon coflitn / unt oiuerfa genera feufuu imo v bi e vims z alt us.Sunttamčomerfefpčs tactus vtpbatu^e ŽSdaliud otcendum efl q> organum non e vnu? formalirer fed tantu materialiter.^nde i eode neruo efl alt a qualitasfm quamefl oifcretiuus bumidi z ficci/zaliafm qua efl oifcreriunsfri gidi et calidt qutaramen fe inuiccm edeomitan tur iflequalitates4deo uon efl organum ttaoi ftinctum ficut organa aliotum feufuu ftcutefl treruus vel vena lingue fecundum aliansa/ liam qualitatč e organu guflust tactus z fic burno* v el potus per altam qualitate efl gufla L ita z tangibilts.fSdaliudotcčdutn illtta/ ctus fpe orntficut-r obtecta formalta.ffd ob/ iectiončoicendii q>vnusellperfecuo: alio.f. qut efl oiferetmus pfectiojis contrarietatis. f. caltdizfrigtdt.taoicis q?ca pfecie fenmvit’ obtectu fun ficut alius oicedu ep boe efl verum fm equalitate ppouioius.noauifrn equaltta/ temadequattonis z pcrfectioms q: pfccuo: e tmutatio a caltdo z frigtdo cp ab bumtdo z fic co.pbatur eremplu oe vifu aqutle refpectu foP z oculi noetue refpectu obiecti ftbi ppottiona bilis vtraq3 aut vifio efl equeppo2tionabiliter pfecta fed abfolute vna efl gfectioz alta.Sd aU udoico. q>ideo tactus faciteffe animal quiae cotojfenfuu xefl fundamčtumalio? fenfuum ficutaia vegetatiua facit cotpus elTeanimatum non q> fitpfectto: nec q:fenfus fit pfectio: i il laaut qualitatefenfus conueniutambo-fenfus tactus.qnnquocuq3aialt reperitur vnus-t alf us z in quacuq3 parte ojgam ideo non confli/ tuut oiuerfa animalia.Sdaliudoicedumq>n 5 fufFicitcotrarietasqualitatis actiue z paffiue que no conueniunt in vno genere naturali fed tm logico f m aut genus naturale or nt vt cont:a rletaš tangioiliu qualitatu z ideo no efl vnuttt obiectumzbec fufficiat. Iderttur vtrucaro fitozgannm tactus v ide tur ficfecudumpbm jci oeanla q libus otctt.n.g’ caro efl tnflmmcmum tactus ficut pupilia uilTus puptlla aut efl organu uifTus ideo te. 7preterea caro ania liseflanimataauttgtfaiaorgamcaaut nouot gamca no potolci q>aia no otganica q: butuf modi efl intellecuua tm. multa aut funtanfalia babetia čarne alatam fineanla intellectiua $ ata ojgamca z per confequens efl pars o:ga/ nicaatumalis.^retereavbi efl fenfus tactus tbi efl organu tactus.fed no in ommpteaialis tn qua efl fenfus tactus ibi efl ncruus ibt tame efl caro g caro magis efl organu tactus quam neruus pba^minons in capite efl tactus z non neruus.lp-rererea aliqua funtanialia qne non babčtneruosut ptfces.tamebabčt feufumta ctusgac.^noppofitue komentator oicens q?organum tactus efl neruus coettenfus toti corpori tno caro.fedefl mediu^in tangendo. boe čtpbat pbs in propofito qr fenfibile poff tumfup fenfumno facit fetifatione fed pofitu? tangtbile fupra čarne facit fcnfationem g -zcctl. gfdiitd que(lionemotcendum q’ carond e or/ ganumtactus fed aliquid tntfcarnč vclueruu? velaliquid loco nerui ettefum corpoji.proba tio concluftoms q: 03 organu fenfuum parii/ cularuicontinuari organo fenfus comuuis qr fenfus comunis babet ludicareoc fpčbus re/ ceptts in organis fenfuu pticulariu caro a ute uon cotinuatur organe fenfus comunis quod i i i tB 1 1 eft fjr tercbjo relincožde frnonerni relrene Derfi-atca cožde fmpbmrel cerebjofmmcdi coecdtinuant ožgana fenfauparttculartu oz/ gano fenfus comunte/t tpft ncrut ret rene d cotinuanf ergo -ic-TPreterea queda f um r trta les naturalee qne da atalee.uaturalce bfi fun/ dani (n čarne que eft cotpue mtrtii m qno fnnt quaUratee actiue z pafltue falte r irtute.^lirtu / lef aut aialee fundanf m nerute z rente fedrtr tueiacina eft r trtne atalte ergo 'tc.^lreruie e fciedum icit Comentatoj.artftotelee tnne nefciuu natura neruo?. poftea aute inqutfiuit < z,pbauitfc6ot>e ata čarne non čile ožganum: lame pot curiali* otcicjccufandc ps.mquod ti coutradijcitftbt.qž ftattm pofttnoe antmaltb^ fubditquodcaro eft p:imuo:gatm ftcutpuf tl laeftpžimuožganurifue.fcd puptlla non eft pumuožganuvifne Smo eft tntenue. eft tame flltqualuer iftrumetuttaet caro eft tnftrumcn/ tum.f.ftcutmedtu.rel potolci q> intdlejctt oe čarne neruofaq no tmeftmedtufed ožganum. ©d f m otcedu vbtcuq5 eft tactue in amil tbieftneruuein rone ožgani no aute requtrif 9>fittbi neruue fožmaluer in qualtbet parte čarnie.fedfutficit ^fttiubta relpjope realiter čel rirtualiter z fic e in qualtbctparterirtuars qz čtute ncrui,ppe cnftetie quelt bet pare pot lenttre tangtbtle.ffidpžopofmoncmotcitur 9» in pffcibuecft altqufd picpcjtfettate nerufe z boe fufftcit. ^erifrtruadracturcqutraf mediu? ejtrinfecu in quofiat. rf ep no mediu q Debet ee cenudaru a fenftbilibue illt’ fenfne entue eft mediu rt p? inducti/ ne aer rel aqua que funt medla ertrinfeca non fum oenudata a qualttotifcue tagilultfcue^ zc. T^reterea fi qualtiae tangibtiie pot tmediate fenttriftnemedioertrtfecotllndno rcorif fed in bteme fentimue aerie frigtditate imedtatc fi ne alto corpože q? ftt mediu rd obteetfi, g -r ce. TPreterea pttgua funt quc^ ritima funt ftmu! fed tangcneTt tactu fnnt pttgua geožu ritima funt fitnul quo^ aittrltima funtftmul co? no č aliquodmedtu ertrtnfecu qj eo? ritima funtjtn eode.loco p?g -rc-Tpreterea quccfiq5 potentia Smnraf afenfibtlimcdiatcalio pžiue Stnutantr 8 medlo ejetrinfeco $ ab obiecto q: medtum č et ppiqutus.fcd tactue non puetmutaf a me/ dtoepriufcco $ab obiecto fedfimul gace^. ^n o ppo w eft pbe t.Comcntatoz.IRo cčmč/ latojte e q> alal rtuee in aere no patif ab aere T rmeeinaquanopattf.abaqua cuiue ro čq« paffio nalie efta cotrario.lccue at no e prtus fed pfotmie locato quare tc.tftlteriueoicit 9» ftfcnttrenf talia mediaboc fieetrtpura iftt fed ppadmirttonealtcuiue rapožie rd altcutue co:poj(e cu ipie p cofequetia p“ronte argutf fic.Corpojancftrano bntlocunale ntfirone demeticnantief? qiirnuelemtulocaf abalio olteraf ab eoiSlemeta n-alterat fe fnp fuae ejc tremuateefmquaefeinuice locat. ^noobfta te locaticne taliu corpo? adbuc poterir a tal pa tiabeie TPreterca ^eimpoteftatale patttur abeoq» eft aetu tale cožpo:anoftrafunt Spot ad ejcceletiae qualitatu tagibibu cu f im ad me d tu redueta č teperata^ tc. Cotra f mftc.gene r ati o pot fiert cu mtjettone in f implicitne, fed generatio rcquint alteratione g pot fieri alte/ ratto inaqua z abaquaftneadmirtionealtert^ cožpožie ipreterea autaqua calefacta cftaqua pura aut qutd mftin.Si pura ^ no reqmrttur ad fua alteratione altquod coJp^ftbiadmittii. fed tpamet potcritalterari z p pne alterare fe fum fi quid mtrtu.$ in eftate qn eft aqua cale/ faeta-r inbieme quado aer eft frtgefacrue no n fum elemeta pura in regiombue neftrte.TpJc f erea fequeref qp qualttatee tagibtlee non funt co:po? fimplictu fs mino? tm. pjeterea feft? ipm ft eflet racnu tbi polTet eflemotue atalte p grefiiuue.$pcetageret terraaeiue frigidna tem no aut aere rel aqufi.g poteft elemetu fim pletlmutaretactu/tRcfpodeogq> tactue pot coparariad qualitatealtqua(nberente accide talemrdadberet« inpjopJto fubteeto relin \ i, t * • attoHibi cotueto pzimo pot ficrt tactus firteco poze ejctrinfeco medlo f icut p$ oe poloze ap o/ ftemattsquifeutif valde vebemetcr no autcm lufipertactumvtpsinductttt«. 1 BLoquedoaat t>e qualttateinberčte quoddmodo fentif‘ime/ diatefmecozpozemedioalio cozpoze cm ad/ beret 1$ uneoiate tangente ficut p3 t>e qualttate etiftetc in cozpoze no terrntnato fed f iuido vt e acr vel aqua quo p qualttates imediatetanguu tur fine cozpore medioalio a cozpcztbus fn/ bicctis.Si atit quahtas adberčs fttin cozpor terminato non f Iuido aut ejctrema tangentts z tacti fur.tbumecta rel ficca.fi bumecta mnc fen tttur qualuaa i ilius co2pozismediate alloco poze.f.fubtectobumtditatisilUus finefitaer. fiue fit aqua.Si aute,ertrema funtftcca tune l/ mediate fentif q> ettrema fint ficca 'pot efte vel PP cahdirate cozpoiz fe tagentiu pfumete bw midttate coz po^ ctrculbame rel pp fozte appli cartone eo? adinuice ea violenter erpeleutem. EŽdargumčta edmeutatof. Sdpaimutuceudu q? elemeta polTunt coftderari fmfuas qiutUrai tesactiuas z paftiuas. z f !c uo funt fimilia fed contrariafeinuicčalterantia. vel fm cpvnum locatt cottnet ahqmd z uo fm q?funtpartes vniuerfi.Sdaliud t>tcedil q>aqun pura poiell ealefteri .cuius oppofitu oiett I3 ignis no pof/ fit infrigidari q: ignis inter elemeta e matime actiuus. Calo: refpectu alta? qnalitatu babet rone fozme vt oicitur quarro mctbeuro?.'r 160 eftnuiume pafttuus no fic aut aqua que eft ma terialioz ŽSdpzimu pzincipale in oppofitum dicedu q> mednim debet efte oenudatu a qualt tatibus tangibilibus olo vel f m fitas ercelentf as itafebntidaaeri aquatnqufltumfuntme/ dia.&i.n beremaliquaquatitate in magnaep ccleima tuc magis feimrcnf q? aliquaper ipfa. imo Ipedirctfenttrialiaftcutp? oeaquacoge lata vel ralde calefacta z aere valde frtgido ad aliudoicedutpfitmocozpozafe tangetta fint ficca.in vltimiBtaguntfe fmemedio.t funt? ti gua a eoif vitima funt fimulSt at bumeeta fut eojf vitima no tangut fe Imcdiate fed medtante cozpotebumido. Kdaliudotcedu q?aliquid pot efte pziuealio velcalttateveltepcrevelft m ita Pico q> po?pzius imutef p mediu ertrin fecuq50Zganft potet-tfmfuiu fmcalitatem iualijsfenfibus a tactuficut in vifu.^n mutaf emmpzius mediu afcnfibilifmfuu^ eft cip/ ptquiu6zfmcalitate qz tmuta?medo cikat/ mutatiomsozganilicct nonpzius tempozega vifio fttin inftanti.lpH auditu et e pzioz in mu/ tatio z ceittateafitu aipe.xinaliqua fut pte fctltcet in remota ab ožganoquia fonus fe mul tiplicatmcdtatcmctu Iccalt ficut ena in olfatu z guftu.in quo guft u medij ejctrinfeci in muta? cff ca imutatfonis ozganilicetffmul tempoze t muteturfaliuaqueeflmcdiuejcinnfecum z 02 ganu.Sedtntactumcduic^trmfecumpziusg demfitulmutaturqz eft pzcp'qmus noivtam pzius tempoze ficut fimul tempoze percutitur clipeus z clipeatus non autcm pzius ca lit ate* non clipeus percuiTuspcrcutit clipeatunt nec aer vel aqua mquantum funt media ertrinfeca lmutantozganu3 tactus iicet bene 'imutentiti quatum obiecta.a boe ideo quiamedium ejetrt fecum in tactu eft accidentaliter requifitum pp boe q> non poteft antrnal riuere fine cis.ttec ta/ ctus eft ntfi tit aere vel aqua ideo non tangut ni fimediante aere velaqua modo pzedicto. non qutape neccefiitatetangat per aerem z aquam taquaper mediu eflentialttcr reqmfitum. ficut caro relficutrcquiriiuradaliosfenfu6. immo tnagisfenftbtllitcrtangerenturfenfibiliaertrt feca fine taltbus medi,s qwam m ipfis I3 e:go non pzius tempoze vel calitate imutetur pote/ tia tactiua a medio ejctrinfccc^ ab cbiecto puf tamen f m fuum Imutaf z boe fufftcu ad tale me dium* ^ 3 eritur vtrum fer.fibile pofitumfn > q pzafenfumfaciat fenfum vidctur q 5 lic qztultellusfciudens neruumcdt tnanmumpokvemaioze 45 fi fcinde ret čarnem IReruus aute eft ozgauum tactus quifentitPolorem ergozic. 1(>reterea ahquis burno: pctabtlis pefitus fup medium guftus. ffupza čarnemlingu e fentiturergo pofitus fuper ozgauum Sntecedens pate! pzobafcon fequentteqzcaro queeftmedium in guftu eft cozpusmittumx compactum. potabtleautem non eft itamittumvel materiale nec compoft/ tumergofpectespotabilts materiaU , ’ rectptf tn medio quam in ožgano qz vuumqnodq3 re/ cipiturfmmcdumreciptcntis. Stergo fpes potabilis recepta in medio caufat gutfum mul to foztius potabtlepofitumlmediate fuper oz ganum car guftum.^reicrea fonus babet efTe tu omni parte medij, fed auris pot audtre tit ot parte medijettftete etiamm parte ftbi couicta er go 1 c p2oba?maiozts qzquodbabeteflein/ teuiionaletantumnonmauetabfente generan te fed fonns manet in orntu parte medi) f m efte reale minoz eftmanifefta. ergo zc. 1p reterea odozinfumalieuaporatione babet efte reale, fed fic fumalis euapozatio iniratimfum fentif odozergoTC.Coutra eftpbsz omnescomu mter cocedunt in tantum quod Dtcunt aliqui fi cultellusfcmderet imediaie ueruuinquo eft fent us tactus bomo non fentiret.^ftam autem conclufionemfic pzobantaliqui. oppoztetfen fumbabere pzopoztione m ti on ta utu^ adobie ctumfed ad medtu^ adboc quod ejcerceat aetu fuu.fta q> ftcut ab ercelenti fenfibili-r in ppoi ttonabilifenfut.no imutatur fenfus neceuam 0 rcmilfo inpiopoitionatur.ita nec femtr fuum obiectumft medium funtmis tel paru pjoten fum relnimis remotu, relpzoplquu. qz ,er go ©biectopofitofuper ciganu no feruaturoebi tapioportio medij.iotc.Conrratfta ratione argitif ftc.caro fmutata ab obiecto tangibiliim mutat imediate ciganu tactus. fimtliter aer p pmqu’ puptlle imediate imutat eam ergo pio ptquitae medij no tollitetusimutattonem.aUa ratio eoiu eftbecfpčsin oigano babet effe ab cbtecto.ergo mediate coipoie medio i q!ba betelfe minus materiale qj in obiecto magis tti qjin ožgano quiaabertremoi ejciremum oe/ uetut per mediu. Corra iftam rationem ar/ guttfic caro babet elfe materiali’ aert per cofequens caloi in čarne magis quam in aere. fedcalozcarmspoteftimediate imutare oiga num iactus qi efl eius medium ergo multo ma giscaloiaeris,*iRefpondeoquod in mo fen/ fu.frtfu.eft caufa fpalts.quarefenftbtle pofi/ tumfup fenfum non facitfenfnmqi coloi noti videtm nifi in lamine z requiritad boe rt riža tur mediu illuminatum.Stautem coloipone/ retur fup oiganu rifus obubraret ipm. z ideo fequitur o- non poflet rideri.&tcali)s aut fenfi bus coclufto pbi reete erponendaXtrca fci endmn quod ouplet.eft inmutatio fenfibtlis. vna eft naturalis rna fcilicet quando imutatur fenfusafenfibili fecundum illud taleelTerel fecundumeundemmodueflendiq?eft in reet trartcufenfustactuscalefit.rel alius fenfus ulicjualtter alteraf r el moueffecudu locu. ffilta eft-imutatio animalis fccudu quam tmutaf inte tionaliterrelfpualiter afenfibili Itcet babcat modu elTendi ejetra realem z matertalem. mo/ do ita eft quod aliquis fenfus Imutatur fpuafr tm rt rifus.SCact’ autemrtraq 5 imutatione im tnutatur quod naturaliter piobo quia oiganu? eft coipus mirtumficut medium quod eft caro ergo eft paffiuu naturale z rcceptiuum actiois naturalis. ©uahtatcsautemtangibtles funt naturaliter actiue.ergo tc.Similiter imutatur intčtionaliter quia fi tantum naturaliter imuta retur ratione qu3mirtuminaturale. non plus fentiret qualitates tangibiles quam lignum rf lapisque naturaliter imutantur.quia ergo ta/ ctusfentitbuiufmodi qualitates. ideo tc.pie terea boe patet ratio ne tbeologtca in oapnatl poft refurectione generalem eru fenfus tactuf in aetu fuo t f tamen tune tactus no imutabitur naturaliter quta tfta imutatio eft coiruptiua. g tantum intentionaliter.tamen ifta ettarn majcie affItctiua greriflime poterit ibi ee rna fine alia tamen in ftatu ifto non eft intentionalis imuta? fine reali z naturah imutatione quia caufaf ab ea-lmmutatio ergo intentionalis eft fenfus n outemnaturalis.cumfine naturali poffitefle.f. »noanatis.lHaturalis ctiampoteft cifeininani matis que no fentiunt z que tamen naturaliter Imutantur.t ideo aangibilepofitum fup eiga num tactus cu non imutet nifi naturaliter ipm non facit fenfus tactus .fed f pes tangibiles re ceptaineointentionalitei facit fenfum tactus fit g imuta? animalis in ožgano tactus rel alio rum .bene facit fenfum. IRonautem naturalis fedimutatio naturalis in oigano non facit fen fum i mo magis impedlt.quiafifine nali polfet e!fe mtentionalismagisfentiretur f fenfibile ,fi cutpatetin oamnatts.tamen imuta?naturalisi čarne que eft medium bene facit fenfum canda imutationemfenfibilemin ožgano no sefe tm. IRefponfioues in oppofitumbene pzobant q?imuta?ammaliseft fimilis cum imutatione naturali pzo ftatu rite nec fin illa poteft e(fe qj tum ad illos quatuoz fenfus t>e quibus f uit ar gumm.licetoenfu.aliudfitpioptcrrationem fuperiustactam non tamen pzobant q> imuta? naturalisinquatnm buiufmodi faciat fenfum quia magis impeditvtrifum eft. fed fi fentiat butaš fenfibilia tangentia ozganum boe eft ro ne imnianonis animalis per fe que caafatur a. naturah imutattonef m quam tangut oiganum z ideo fecudum boceftrera pzopofitio pbi ficut cera cofiguraf anu lo .itafenfus obiectoded figura no eft aliquid okfotutu fuper cera.g fpes rone cui’ pftguraf obtecto.no eritaUqutdabfolutiifup potetiam fenfitinam boe eft falfum cu fttaltquak pneipi um fentiedi.pbatio alfumpti. qz fi i figura elfet foima abfolufa.dTetactiua magis qj palfiua. z fic ceracedcretfigure magis quas ecoucrfo quatitas sut cutus figura eft terminuf e magis paffiuaq? actiua.cufequaturcopo"* roc mate/ rie.TP>ietereaboc,pbo ftc quandocuqs aliqua paffio pfequifaliq6fubiectucircufcripto om/ mabfoluto alio afubiecto.illapaflto no eritab folata.fed figura pfequitur quantitatem ctrcu/ fcripto omniabfoluto alioaquatitate. q2poft ta aliqua quatitate.finita flatim ponif aliqua fi guza,qr figura fm eucltde uonaliud q? tcrmla tio qttatitfirtfe.g'tc.*lR.efpondcoaliquando pa ties recipit fo:ma fm eunde modu efTendi q? e inageute z boe efl quado eft eode modo oifpo fitumadfo2maquo eft forma in agente vel quo materia modo agens eft oipofitaad cam z iftd ecetdit in actione naturah in qua'agens z pati ens cčmunicat in materta. ŽSltquado aute^ pa tieus non eft eode? Difpofiium. * tune recipit fine materta nonq»fo:ma in ipo recepta fitftV ne materia. vel psius fuerit fine materia. qz recipitfo:mžno cu materiali oifpofitione pze cedente vel no reciptedo mfpofitionem mate/ rie pzecedentts per oppo m ,ad aliam modo q” patiens recipit fo2ma reale vel materialem. qa cummTpofitionemateriepjecedete. modo ita eft in propofito q> fenfus no efl: eode modo oi fpofituead recipiedum fpem vel fejmam obie cti fenfibilt s. vel ficut materia ipfa .z ideo reci pit fpem eius fine materia z fine oifpof itione materie.Sed p potentia fenfitiua vtoictum e efl ide 9 elfeanime.fed effe no potefl ad reetpe ab agente pure naturalt.fedtatum ab obteeto fpuali.ergo cuobiectu fenfus fitcojporalenec potentia fenfitiua poterit ab eo fpeciem reetpe mcedumquodata pot mediate eo2po2eoo2/ gano aliquid ab obiecto cojpoie o recipere.l^ a la non pofiit tmediate vt concludit arg m . quia ergopotentiafenfitiua ppiqua no tantumefl anima.tmoir.cludito:ganum. ideo potefl ab obiecto.fpemrecipere ftate idemptitate reali ipftus potentie nude cumanime eedtmo ft elfet realiteroiuerfa abata ficut qualit26 quedam cl'foluta.feqtieref 9 ipfa cu ožgano fine efien tiaanimepoifet fenttre. qi pofita caufa totali ponitur eius effectus.potcntia fenfitiua cu oz gano efl totalts cafentiedi.fcd fon e otccs qd potentia fenfitiua no pofiet e,tire in aerii nifiin čtute ate q e ca pdcipaf.oato q 5 e' , po eet qiiiati abfolutap 9 per fe potbaberc ee qualitezcuq5 fiueper naturamfiue permtraculu. per fena/ turaltterftnealtopdtagereficut patetoeacci dente in faerameto altarte 9 no babet effe t fn biecto.t tamenaturaliteragit. ifl&oduseni} eflendivelfubfiftedi n ipedit naturatem aetto nemficut ettam oculus reftitutus per nrnaculii naturaliterpotvidere.modo ita e 9 acceoens abfolutu p miraculn?a fubteeto abfolm' potefl quantu ad elfe actu.ztdeoft potentia efl quali tasabfoluta poteritagere fine etue fubteeto 9 efl anima.fed cotra poteria fenfitiua non efl feperabitisacojpoze.Smmaaut fmfuaeffen ttameflfepabilts.f.bumana.oicedum 9 pote tia p:opiqua ad fentiendu que efl totalts ca oi cend t aetu fuppofito obiecto.eft non fepabilis qztaks includltojganuco:p02eu.q> efl tllud ab effe ate z fic ipa potetta mlfertabata fed po tentiafeufitiua petfe que eftremota tališ efl fe perabilis.ficut z effe qz ide funt. fed ca quare fenfitiuaoicitur magts ifegabilis q? intelle/ ctiua.čqj fenfifiuaoicif per refpectuad actum fentiendi qa potetta fenfitiua qvbomo pot fenti re z intellectiua per qj pot itelligere.modo ita efl 9 ad aetu fenttedu cocurr ut p fe trne cae pa? tiales eicptebotB.f.potettafenfuiuni ozgauu z ideo vtraq5 requirtfiucutra fuffiett. z ideo fenfitiua potetta vt fic e infepabtlisab ozgao. fed potetiattcllectiua efl totalts ca intclligedi nec regrit alta cam p fe er parte bominis ideo biciffepabtlts.no.n.perfevttfo2ganotaqua5 inftrumeto.Sd pjimuinoppofttu oicedumg? ft itelligaf maioj ^paties fotmamredpiatfm eande Difpofitionequaeft tnagete no č veru^ niftoe patientepaffionenaturalitvniuoca.no autttentionali.ficute inppofitooe fettfiDtli.fi aut itelligaf g? agene no agit^ift fin ty ! eft \ acm no f m q> efl in p oteiia*t p pns paties no reci/ pit aliquid ab agente nifif m q? in actu.ita q? re ceptu efl pcedes ab actualitate agčtts non po teutialitafe* < 9 eru efl fi includtt ppofitum fub ifto iutellcctu.Sd aliudoicčdum 4’ pditiones matcriepofluntaccipi.put opponutur vfitati. z funt pditiones fingularitatts z fic verum efl qp fenfus rectpttfpem cu condttiontbus mate/ rie.Slio^p otfpoiuiouereali.materta reci/ pitfojmanaturale-i reale .que mfpofmones funtqualitatesacttuexpalTiue tftofno e veru cp fenfus in quatubums,‘t per fe recipiatfpe^ cummateria.Sd aliud otcedum ep tactus in qj tum fenfus no recipit calo:e materialtter fed in mutaftutentionaiiter tmin quatu fenfus. licet illa \mutatto no n pofltt fepari a naturali trnu/ tationep ftatu vte.t no recipitfpcm. fine mate riavtfic.Sdaliud oicčdu peedendo arg m q?ft militudo no tenetquatuad id oe quopcedit q> figura cere ! no efl fo:ma abfoluta ficut fpes vt benepbatumeflfedeft fimilttudo ita 9 ficut mediante figura cera alfimilafanulot cerefi gura efl fimtlitudo fotme anuli non materie.qj recipittm fojmamnon materiam.tta mediante fpč ienfus afltmtlaf obiectto z fpes tantum re p:efentatfo2mamobicctiua.ficutfpecies colo ris tantum col02e.no parietem vel fuperficie^ q2per fetto faciutad fubiecta tmutattonis. I5 magnitudo z figura faetat ad oitTerčtiam eius aliter enim Imutat mn gna ! quautit.is qj parua qutafo2tius z plura colojata vel alba quam vnumideoz cctera* T3erffrtrumtm fmtquiq$ fenfue.vf q #no.q:potetteocftingnuturp obte cta.fcd obtecta fenfuu funt accidetta crtrtnfeca que no funt tm qmq 5 gnu 5 fed plurtu ergo tc. TPreterea magnitudo % figura fuutp fe fenfibtlta t ofnt a colo je plus quam fonus qt funt 1 altquo pdtcameto.no aut coloJtfonus.ergocuUtalta potetia fenftttua refpectu coloiis alta refpeciu foni videt quod alta oebeateiTe figure t m3gnttudim's ab altjs fenfibus particularibus. fpzetereavnus len/ fus e tatum vntus cotrarietatis. fčfus tactus e plurtum cotrarictatumg fi eft vnus.tper cofe ques fut fejcfefus.KMcterea quod no fmtqui que-qutaifenusn6 oiftignitura fnperiojinec ponit I numep cum co f$ guftns.eft quidamta ctus g t c. Cotja efl pbs qm btcpbat er Itčttoc t lilo capitulo lSuodaute no ftntfefus mit qul que. iRefpodeo otečdum#pjobatto pbiri dlapjtojtquiapJobatpjopofitu5 c]c numeto o:gano:um.t©jgana aut funt pjopf felum tri ccoucjfo pjobadum e c:go a ptioji lic ©mmf potetia cognofcitta cfficit opatione fuam p qua dam cofo:mitate ad obtectum. # no poteft fa/ ce:e potetia ojganteanifiper receptioem fpei obiectiin o:gano quo eft cofojmle obleeto -t e ctiamoetermfnatiua potenc ad cognofcedum bocvelillndobtectum.fecudnmqnod adtner fis oblediš Ipjlmitur otuerfa fpecies m oz/ gano per omerfastmutattones otganl ab obte cto.<6ft.n.t»upletc tmutario tn genere.quedam italts qda alalif.lRalts e fecudu^ quamvel per qua fojma reciptf tn patiente f m tllud efle rca/ le t fm mfpofmone materte cdftmtie tllt que e in agente Sialte aut eft fm quam reciptf fc5m elTeuettonalefpesobtecttagctts 1 potetia ata lcm.^ftaaiit fpes ftc recepta no ©enomtnatfu btectum. I3nde vtfusnotucitnr colojatus pjopjieftcutpariesoiciturcolojatus qulano rectpttcoloje naltter. Senfusautnontatitum rectptt colo:e vel Imutaf naltter ab obtecto.qj tuncmaiataqueficnaliter imutaf polTentfentt re.St aut Imutanf altqut feufus naltf .cum boe tame Imutatur iteutionafj.^nuuo magts tnten ttonahter cp ualtf. 33mrmitsmo.n. naltslpedit oiaie.t fenfaticnevrvtfum e. Si.n.eetimuta/ tto ttcttonalis fine nalt ltcut e tn vifu magts f e ttref t verius qj cu ea. Diuerfitate tgtf trnu/ tattomsojg ntab obiecto.t pfojmattontsfu mafftcfuffictenafcnfuu.qjaUquadofenfusun mutanf tm Itettonaltf .S(ltquado cum bo c malt ter.fi pjtmo^ftceftvtfusf ifecuudomodo.aut eft trafmutafnalts er pte obteett. aut er pte oj/ gani. St er pte obtedt aut ft t tališ Imutauo me dtate motu locali.t ftc eflaudttus qut Imutaf afonofemultipUcatctnaerc vfqs adaudttum medtatemofulocaft Sutftt medtate motual/ teratioms.ftceftcdojat 7 qutfetirodoje,pcede m ab odojabtltf m # cftalteratu p calefacttcncm vnde tn bteme vit edojaf cojpus odojabtle p ctpue ft fit congelatu. iRott autem scctpitur altqut6 pzopjtue fenfus f m quod imutaf per motum tn quantttate quta quantitas eft fcnlibf lecomunenonpjopjtumt tdeo fecundumea non oebet afitgnajt fenfus p:opjtus.Staufe 5 imutatio fit tiaturalts er parte ojgant ftc babe mus guftum t tactumfed oilferut quta ojganu tactus tmutatur a caloje vel qualitate fenfibilt que eftetus obtectum Imedtate vel faltem pot ab ea Imedtate imutart ©uftus aut non pot tu medtate imutart a fapoje quteft etus obtectu fed medtate burno Je faltua It comucto Itngue pjobatto tfttusfecudt q:ftlmutarctur fmedta te a fapoze femp iudtcaret fapoje talem qualts eft bocauteftfalfumtn febrtettantibus qutb’ vtdeturmilceamarum pp amartmdinem buo rtscotuncttquaretc pjobatto pjtmt quta in quodcuq5 p3lfmn.flctiuxi etufdem rattoms ege poteft t ahud etufde rattomeactiuumtn tllud agere poteft fpaltter fi pafTmu fitertrinfecu q8 ©teopjopter Irellectumt volutatč que polfunt pattinnobts tnmnfece.quetame obtectamo/ uenttntelicctnm t volutatem vntus bomtms. non mouet pjopter boe uec polTiintmouere tn tellectumtvoluntate^alferiuBtuc enim cmer fojumpolTeteflevna mtellcctionumcro.modo tta eft caloj maerevelalto corpoie ertrtnfe co t caloj in čarne que eft medinm intrinfccum funt etufdem rattoius quta vnuf generatur ab alto generattonermuoca.gfi caloj carntspot agere inmedtate tn ojganum tacms.ttaporertt Imedtate caloj ertrtnfecus. TPretcrea calor magts matertaliter recipttur tn čarne quam tn aerecumfttmaterialtoj gft calojcarms r pot imedtate tmntare ojganum tactueq? eft recepti imm fpetfine materia multo magts caloj aerts quia vt pjobarum eft. tmutatio matertalto: ma gts impeditfptritualtojcftfcnfibtlioj ičtpje dictts patet o:do patent tar um # vtfus cum tm mntetur tantuminteimonalitcr eft nobiltoj fč fus t certtoj.ipoftbitne ante 5 audmts qnt mi nus matertaliter imutatur quta medtante mo/ tn localt qut tantum eft pjtmus motuum. fp-ofl buncolfatusqutammtatur matertaltteret: p/ te obteett quod eft remottus a potenrta quam ojganum ipoftbimc gi5(lusqma imutatur matertaliter er parte c jgant. fed non imedtate cu 5 fuo fubiccto f 5 medtante bumoje intrink/ co. ^Itimusautem quo ad nobilttatcmco/ gntttotuscfttnctusqma imcdtatcab obteeto fno matertaliter imutatur. eft tamen pjtmus oz dtnegenerattoMsrelimperfectiontsvelcot’ ratis quia eft fundamentus otu3aliozu3 z cois omnibus babenttbue fenfu3.etia3 tper fectum. 23 d p:imu5 in oppofitr.3 OicendU3 quod obte.' ctum fenfue eft tantumaccidens oe tertiafpe cte qualitatis. ^mdefeptlo pbificozu3t>icif quodillafccundtimque firalteratio non oiffe runta fenfibilibu9Xertu3cftautc3 per pBm ibide^ quod alteratio eft m tertia fpecie quab tatis.fupza m pzcdicamcntte. Stcttur quod in teztia fpe qualttatts cft palTto z paffibitie qualitas quc etiam ©icuntur pafiionee. quia pafftoneinfcruntfenftbue. ^fieaute3qualita resDifferuntfozmaliterquantu3 ad tmutatio^ ienfuu.z ideo fccundu^ boe acciptuntur otuer ftferifue.nonautefc&mgenera acctdeiittu^ rt fupponitargumetU3. Bd feemidu^oicendum «$> magnitudo,?. figura non oifferunta pzopztjf fenftbilibus fecuiidu3 ratione obiectiua? for male3 z pzopzia3 que requiritur ad tufhnct6$ potetie fenfitiue pzopzte.licctabfolute qjtu ad fua, entitate^ realem ©tfttnguautur ab eiema gis qua3 ipfa inter fe. tCitca quod fciendu3

ta ctue efftantumvmue generie pbifici. Ealia autem non folum funt illa quozum vnum per fe tranfmutatur in alternm.fed etiam illa que tzaf mutantur iu 3"*. 1© mnes enim qualifates tangi bilee funttranfmutabilee in mirnim. Idelpot oiciquod babet rnum genue p: opiquu innoi/ natum cp poteft otci qualitae tangtbilis.ficut omr.ee fenfue babettt vnum genue pzcpiquu5 Inominatum quodpoteft otc 1 fenfue in comu/ m.Sdalu:dctcedumcpquautum ad modiiin mutandiquteftreaUelnvtroq3 guftus elita/ ctusquisguftabiletangit realiter ozganum-f medium gnftus z guftatur tangendo. tu quatu ad obteera fotmalta fant otttcrft fenfits. f 1 poz, tt.eft obtectum fenfue gttftue qui qutdem fapo eft qualitae fecunda caufata a pztmis.fed obte ctum tactue funt qualtfatee pzime B liter etta 3 po[Ietoictquodguftuecftqmdamractuerotie medi) reqmfm vtrobiq3.q? cft ide re.fctlicet co pue bumidum.t&uftus.n capit fapozem medi ante bumido fen bumoze faltuali contuticto.ta ctue etiam fitmedianteaere vel aqua quando ertrema tangentiufe no funtftccavtotctum eft fupza.tame illudtnediumintactu eft accidenta le.nonautemin guftu vt oictu fuit fupza. Meritor ratione buius q> Otcttur in q littcraquodtde3eftactu6 fenfibilia z fenfitiui. tltrumactto z paffio f It idem actue ftue motue arguituz qttod ftc.fecundum pl nt.^de cft actue motiui. z mo bilie. Sctueaciiuieftactio tmobili. 2 ktus eft palTto ergoxc. pzetcrcaactio eft in pa/ ttente.fed f t actio non effet tdcmq> pafiio eet co trarta fibi xftc non cffet in patiente. cu3contra rianonpoffiuteffein eodem ergo eft tdemq 5 palTio.pzobatiomaiczte qzfiactto effet tnage te.cum fundetur in motu .Kuncagene in quatt tum agens mouerctur.quiaillud mouetur itt quo eft motue cofequeue eft falfum.ergo z an tecedene 1 ^: eter ca pbilofopbuf probat gti to pbtftcojum quod ad actionenu paffionem. non eft motue, quta ad motu non eft motue fed ifta pzobatio non vakret. fi actio z paffio non effetmotue ergo z ceteza. T^reterea actio eft oupler rt eicitur nono metbapbifice. I 3 na tranfiene in materiatn ertertotem z alta inma/ nene. ^reterea actio cu3 motu eft contmua z per confequene fucceffiua. Sed omne fuccef ft uum aut eft tempue auttempoze menfuratum ergo z tališ actio. fed non poteft effe tempue quia eft in genere quantitatis.ergo eft tempo/ remenfuramm.Sed omne menfuratum tem/ poze cft motue ergo tcetera. 'Ijbreterea po tenttaactiua etpaffiua fuuteffemialiter oiftin/ cte.Scdpotemiarumomerfarum funt oiuerfi actue effenttahter.ergo et actue talium poten/ ttarumfuntefktmaliter tnuerfi,act' ? potentte acnueeacuo.xpafftuepotetieepaffto g zce. 'Pzeterea igniecgene in cuo ligna.auta/ gitrntcaoctioneautouafcus. Sirna aut illa ertt in agente, z ftc babeo pzopofitt13.fi in paf fo tune ertt iu ouobue lignte.z ftc fequit quod vnu3 aeetdene numero ertt in tmobue fubie/ ctiequodeftinc6ueniene. St autem duabue setiombus agttputa cakfaciionibue.tuc ide3 agensmmicro babebtt phtrcs acfiocs mmt/ ro oifferentes z cmfdem fpeciei. qp>:eterea fiactioeftmpafib tta quod actio'tpafiiofmt ide m rnotusfeqummtr tila trta incouenicnrta ppfitaintertto pbifyco?u5. iBuod otuerfom3 fpec lefitidemacrnsfpcc te xnumero. quiaa/ cnuum z pafiumm fpecic oifterunt. Similiter ?>ocno er« ooctrinax actio eritpalfio.^t vite/ rius quod agcre ertt part. TfMe terea fi acto z paflto funt ide m motusaccipiamus vnu$ mo tumfingulare^/člerumeftq>biemot’ critpaf fio bocautefl tncouemčo. ergo-tce. IRefpondeo.i&ico ouo p:imo $ actio fecu/ du quod eft prcdicametu eft m agente. Secun do quod aliquo modo actio z paifio funt in pa ciente.probartopjtmific.lR.clarto non fepa/ raturafundameto fuo vel a ratione fnndandi. 01iqua autem relatio vt ocfecudomodo fii datur fuper aetionem z paffionem ficut relatio c alefacietie ad calefactum patris ad f ilium. vi! laltemrationee fundandii-ae relationesfunt actio z paflto.velfecundumelfeficutin patre z filio.velfecudumfiertvt in calefaciete z cale faeto. vel fccundu3 factiuu^ ad faciendum ft cutcalefactiuu^adcalcfactibile.vt patet gnto metbaftfice. ergo tališ relatio non potefl fe parari ab actione z palTione fubiecto.fed ta lis relatio eft interne vt eft agentis ad pati ens.^clin patienie que efl: patietS ad ages. 'jp>aternitasemmdlin patre.filiatio in ftlio. ergo z actio eft inagente. 'jpteterea omnis refpcctusrealiseflmco quod realiter refer/ turpereum Itcct bic non oppotteatoerefpe/ ctu rationis ficut patet oe fctbili quod non re/ fertur ad fcientia^.fed fcieutia ad fcibile.Sctd autem eft refpectus realts agentis 3 d patiens. ergo e in agente fic relatio T^ jobatio minorif pe r 26 oetius oe trinitate oice nte m q> fepte pre dicamcntanonotcuut rcsabfolutas ergo fot tnahter imporratrefpectum realem. lilo autem refpcctu refertur agens ad patiens. ergo zcc. qp>:eterej impoliibile eft aliquod caufatum fiertoenonagentcagensntfumuteturad alt/ quam formam tn eo eriftetitem.^otma elm fe/ cundu^ quod eft mutatio eft in eo quod muta/ turfed tila mutatio non eftad formam abfolu tam.quia oe non agente non fitaliquodagens per aliquid e^iftensineo abfolutnm.Scdcer tum eft quod non fitagens formaliter nifi per actionem.ergo actio e fo:ma refpecttua erifres tn agente. ]p>rcterc.i nonem geuera accide/ tinmbabentee in fubiccto. in boe oifferunt a fubftantia .fed re Lati o bab* in fubiccto ee licet j refpcctu ad ter mirnim, LSctioe de illis, er/ go bab^ee in fubiecto. , r fccundu fnam ratoem formalemcfttnfubiecto.lBon amepoteft oici quod fit formaliter m pattente. quta acctdens eiciftens formaluer in fubiccto ocnommat ipm. z ideo ft ečt acto formali ter in panente pnties mceremragens.ficut partes otcitur colorat* in quo eft colo: formahter boe eft faifum. (3 fo lu3 agens oenomtnaturabacttone ergo e \ eo ficutmfubiecto. ‘pretercacreatio eft aetto in creante.ergo fimiliter actio agentis creatt e in agente. l|brobatioantecedetis quiafieetin creamra cum creatoe paifio no oifferreta crea tura tunccrearioacHo non cčt prior naturali/ ter creatura Iteoc autem eft faifum. quia e eius caufa.confequetta patet.quia ftcutfeb^ agens in creatnm ad luam aetionem. ua agens crea 1 tumadfuampcrauctojitatem Bniccnc oicen/ tis q> fecudum a!iquosmoucrc motio z rnotus funt idem fecundiimeifemiam/ed fecudu ve/ ritate boe eft faifum. quia moucre non oicit rc fpectum rnotus ad mouetcm.vt otcunt. fed mo uentis ad motum vel paiTum. ncc motto oicit rc fpectum mouenus adpafumfed palfi admo/ uens .moucre aute e agerc. ergo agerc e refpe cms agentisadpaffumno ccouerfo vt oicunt alij.Sncendumeft ergo fecudu ptedicta quod actio eft refpectus quidam agetisad palfum iu agente euftee.ičt paifio refpectus quidam pattetitisadagesin patiete ertftens. (Qfboi 9 autem e forma fiuens materie intervtrunq5 vF eft flujcus formefmg>pomt iftosouosmodof intelligčdimotum.Cometator tertio pbifico/ ru.£t oicit tbi qp ifte fecudus modus eft farno flot fed pttmus eft verio^fecudu pjimum mo/ dnm rnotus e tngencrefuitermini vel forme. #B»otus autem fecundu aliummodu eftinge nereadaliquidinp:momodo relatiouis que fumitur fc6m numeru^velvnu^. quiarefpectu termtniaquo impottattalis flutus multiplec refpetu termini adqucm vnitatem. /6ft autem tntelligedum ptopter coclufione principalem quod refpectusquo adprefeus eftin ouplici oiifcrentia. žSftemm quidam rcfpccms in/ trinfecus adueniens quioe neceifitate adue' nit pofitis ertremis-t tališ tantum eft oe gene re relationis ficut pofitis ouobusalbis oe ne/ ceffitate fequitur fimilitudo. Similiter po/ fitaactiuatpalfiua gcnerartone;m faeto elfe 8 neceifitate pouitur paternitas z ftltatto. egcnere ad aUqutd.nonenim pofito igne agente abfolu/ tez lignieoeneeeilttate fequiturcalefactiovel tališ relatio.fed reqniritur app:oplqnatio er/ trano211-5.no efl ergo oe genere adaliqnid fed 8 genere actiois. Ičalts ergo refpectns ettrin feens adueuičs qne e agens ad paties inagen te eriftens e aciio qne efl psedicamčtum. z f i/ mile eft 8 paflione. ©uatutn ad fc&margu/ metum e fciedum

boe ideo č qnia factio oicitur oe actoe z ef/ fecmacttoB.^truq5 eim oicitur actio z factio z effectus eins. Certum e au£ quod effectus actiois eftactio no qne eft pjedicametum fed facta.Cometato? ettamtertio pbificomg.oi/ cit ap agesz paties z aetto z paffio oifferiit.fs oetto faeta 'iter illa eft eadem fecudu$ auetoji/ tates.ergo tila eft qnedam actio faeta i parien te qne ciifert ab actioeque e p:edtcamčtum. zčbacactioc faeta loqmtur pbilofopbus fc/ cudooeaniina oices^tdeo qnod tmpzimitur afcnfibtit infenfumeactio. Certumcfrau/ temqnod non impjimiturmipfoaliquid o ge/ ncreactionisfcd etus effectus qui eft in fenfu tmpjimitnr .ergo eft aliqna actio aeta p:eter tl/ lamqne e oe genere actiois.Sedpoteftq«eri quare ftc nominaturrefpčdeo cp actio que eft oe genere actionts cftrefpectus in agente ran/ tum quia lates nos qiiatucunq5 oe femanifefta turpereffectumcjuee actioactazqm'aficres nominamus in alijs ficut per fenfum app:ebett dimne vt comnniter oicitur ideo zc.ponttur erempluoe cbartratequelicet fitbabitus no/ btlisqutatamčeft latenstnautma nominatur pereffectumqut eft oilectio.' jčftcrgoouplet actio fc8m iam oicta.fed actio aeta efl illa que e in pattentequia eft effectus acrionisppjie ot/ ete .z ideo non eft actio piedicamenrfi qne e in agente.nonentmeft caufa futipfius.z otfferfit in boe q? actio que eft pjedicamcntu eft fecudii quamvelperquam abaliquocftaliud. 23 ctto autem aeta eft fecudum quam aliquid eft ab alt quo.<£fleaurcma quo eftaliud z quod efl ab aliofuntratione&oppofitenec eidem poffnnr conucntrc ftcuttdem per fe non poteft effe p:o ducens z paoductum pater z filius rcfpecm einfdem. pater etiimefta quo eft filius.z ftf Uus qui efta patre/iBon eft ergo verum quod oicuntaliqut fcilicetulto fonius potentta aett na poteft in actum futim qui e mo tns fine motu pcedčte. Bd aliud oiccndttm q6 pbilofopbus non iutenditibi oiflinguereacto nemquecftp:edicamentu5tnillos ouostra q> vtcrque fit oe genere acttoms.lmo vterq5 mo / dusibtpofttuseft ertra genns aettoms. '0traqueeimn actio tam manes in agente fl cutintelltgerez vellc qua5tranftens eftactio prodfteta. Sedoifferentia eft qnantu adboč quod talium actionnm. qticdam eft perfeetto agentis lic? no f m /p agčs e f5 f 5 g> per fectibi le eft ita cp ide5 oiuerfas rationeo lu agens z rectpieriB.©ueda aute eft perfectto ertrtnfe ca operanda ficuttrdfieus. Sdalmdoicen/ dum

icendu3tpaliquado vnicafenfa/ tionefentit vtrunq5ficutquado cognofcitvnii in babttudine ad alterum.vt fcilicet oiffere ntia vel cotrarta vel fimilia fi funt fimiila alteri aut pluribus fcilicet quado fentit vtrunq3abfolu/ te z fin fc. ad pzimum in corrariu oicedum op intellectus nofter vnica tntellectoe non po/ teft plura obiecta intelligcre fi funt mfperata. fcdboctatumpoteftfub vna ratoe obiectiua. fte ettam vifus potefl album x nigrum cogno/ fcerefimul f m qd coueniut in quada oilferetta vel cotrarietate q eft vna ratio obiectia cogno/ fcendi fimul vtruq5. pzeterea ide ad fecudu? xtertiuq?vtfimul cognofcutur babet ronen* vnius obiectix vuiu s motozis. ad argumeta alterius partis oicedum adpzimiiq>pna not* V5 adpbationepbilofopbi q> non eft fimile. quia no eft maiozis pofentie facere infinita co? poza effe fimul x ouo. iZZautam elm repegna/ tiambabentoimenfiones ouozu^cozpcza ad (nutcemquantam oimeufiones tnftmtozutnf? maioz vtrtusrequiriturad fentiendum fimul plura c^vuum x infinita q3 ouo. ad alti cp fimilitudoquantum adboc currit quod ficut cera per figuram atTimllatur anulo ftc fenfus ctiamperfpeciem obtecto.fednonquantu ad pzopofitumvtratto concludebat.quia figura efttermtnusintriufecus quantitatts. x io vni/ us quantitatts cozpozee eft tantum vna figura Species aute3 non eft fozma et fenfu intr iufe/ cepzocedensabobiecto ejctrtnfeco infeufu^. ad pzimii3 pzincipale 'in oppofitu^ dicen/ dum ip fenfus non mouetur pzopter boe ptra/ rijsmotibus-qzmotu6 cotrariozugiufenfu fi funtcotrarijftcutnecin medio.tmo minus ^ (nmediotamenineodem puneto medit fpes poteftetfealbix nigri. t boe ideo eft qz fpeci/ es fe ufibtiium no reciptutur matcrialiter in fett fn ficutin reejetra vbt tantum funt otraria.ad fecfidugoicedum q> illi motus poiiuntee equa les fibbtectafuntcqualiterno mutdtur. veli« equalesfitnequalfter. ad impzobationem oiceudumquod ouo motus reales cozpoza/ les fe impediunt. uon auteru intentionales fi cut 1ppo.fito.f5p bocet videni’t fpftalibTi Itelligere vnu oblit itcllccta abitelligedo aii6> a fic fenfus a fentiedo t ecoucrfo. Ertcendam ergo cf qustdo vnus actus e ita tntcnfus g? ade quatftbipotetiamtiic euacuat totaliter alium etufdem pot etie. Si aut ftt min’ intefus z citra terminu potenfieUcctaliqualiter impediatali/ um z ec5 uerfo .no tame totaliter oepellit fed fe cu compatitnr. ^Inus ergo actus fentt čdt vnu obiectum obrenebzat alium non tamen femper cbfufcat. ^Jeritur vtru ncceffe ftt ponere q fenfum pmuuč pzopter illos t>u/ 00 actuo pofttoe fedo oc anima. fcilicet pzopter oiferetidem fenfi bflium pzopziozu fenfuu ^ no pzopter pzimus actii.pzobatio qz fenfus particularis fuff icit ad cognofceduactupzopziu.ergo adboc non rc qmritur fenfus comuniscofe quetta patet pzo batioantcccdetis.cumactus pzopzius ftt me/ diusinterfenfum z obiectum oppoztet qS ftt pzopinquioz feufut q$ obiectum cum ergo fen fuspzopztus perciptat obiectum pzopzifi q& tame eft remotiusfequitur q» multo magi9 ac/ tumpzopzium. IfMeterea operatio fenfus pzopzij no eH fenftbtle per fe-ergo a nullo fen fu poteft fentirt nec pzcpzio iiec comuni. confe quetia patet pzobatioantecedetie fenfifctlia p fefuntqualitate6 pzime eelfecude vel aliquc qualifates.fed actus fenfusppzu neutru^ eo/ rum e ergo-tc.TP-zetereaft ponatur fenfus co munisad fentiendu nosvidcrc cuvidcrc non fitnift refpectu colozis oppoztebit tpfum fen/ tirecoloze fedboceincoucnies vtvidef quia tune etufdem obietielfent ouepotemie contu ctiuefciltccr vifusa fenfus comums. Tpze/ terca fenfus comums autfentit actnpzopzium flctrequiritur aliusfetifus illu actum cogno/ fcens. Sifentitactupzopziu ergo eademrato ne z fenfus pzopn*. qzvterqs eft potarna oz gani. Si aut fenfus alius requtrafadfentie duactufenfuscomnnis. ©uerooe tllovtrum fenttatactumpzopztum. 'ttunc crit pzocclfus in tnfirtitus infeniibus.vel eft ftandum in 'ali/ quo fentiente actus pzopzius. Tfbzcterea q> non requiratur ad cognofcedum oifferentiam fenfibflius pzopziozu.pzobatio. 'J^oteria co/ gnofces oitferentias aliquoznm comparat ea quia oifferentia eft qucda coparatio. fed folus tntellectusvcl faltem cogitatiuafut potettecol latiue.nonaute fenfus comttnts.f^zctereaiba bitudo oiffcretie ! eft qucdas relatio. relatto aut no eft fenftbtle per fe. ergo a nullo fenfupo/ teft oifferetta fentiri-^n oppofitu omntum pzc dietozum eftpbilofopbus fc6o oe ata. iRc/ fpondeo fecudu pbilofopbu babčtur trne vic ad inueftigadum necelfiratem fenfus comums Icilicsperoitas operatioes pzedictas. z pof fant adboc fiefozmari rones.IJMtmafic.Cus potetiafitpzopziupztciptu operationii anle oppoztet oes operatdes ate ad altqua poerias zeducuCognofccre oifferetiam albi z oulcis eft operatio animc.boc aut no reducitur ad po tetiamttellecnuasquetatumbabscognofcerc t>e rebus trclltgtbilibus z cozum otiferentijs. vtUclligibiltafitr.£>iiferetiaautalbi z oulcis cognofeiturabalano tatum oifferut per fuas quiditates q> pertinetad tutellcctus fed etiam vtfenfibiliafut.quod patet quia bzutu inquo noneftiutellectuscognofcit eozus oifferčtias vtvnusfenfibilealtcri pzeeligatvel pzeacce/ ptet.ergobanc oifferetiam cognofcere ptinet adpotcmiamfenfttiuam.fed boe nonperrtnet ad fenfum particularcm.quia ad boe ap aliqua potentia fenfitiua cognofcatoifferetiasaliquo rumoppozteteam pzius ozdiue nature vtrun/ qsablblute cognofcere fed nullus fenfus par/ ticularis cognofcitfenfibilcalterius fenfus.fs tatum pzopzium no autem per fe poteft cogno fcere ouo lenfibilia pzopzia ergo nec poteft in ter tila cognofcere otffcremias- ergo fequitur ejcpzcdictis $boc penineat ad aliquem len/ fumeomune. Secuda vta ftc patet.fSrperi/ mur fenftbiliter nosfentire. ^temboc pzoba/ turrationepofitoeffectupomtur etus caufa. fed perceptio puetuetms cnm puenienti eft caoclectatoisfs Sut-i&electatioatite l aetn fentiedita t nobis q? i bzutis. ergo e in nobis z t tpts pceptio actus fentiedi nobis couenien tis. ^l&amfcftu e ant q> bzuta tto pcipit fe fen tire nifiper fenfum qz no babet itellectu. ergo per alta potetta fenfttiua no aut p alique fefus ptteular e.qz f m pclft nulta virtusc ozpalis vel czgamca eTup fe vel fup aetu fuu refletiua .po tentta autem fenfitiua eft ozganica. ergo fen/ fus pticularts non eft pzopzic operattois per/ ceptiuus ergo comnnis fenfus eft tantum co/ gnitiuus operattois fenfus parncularis. boe aute babet fieriper buc modum.lazimo enim fenfusppzi’a fenfibilippzio imutatur. 5m/ mutatio aute cuiuflibet fenfus ad fenfus conrn nem terminafficutplureslineeoucte a circu fereutia ad idem centrum ternunatur.Senfus aute cois ficut tmutatus aoiuerfis fcnfatioib* vel tmutatioibus particulartbus iudicat-t co/ gnofitactu cuiuflibetfenfuspttcularis z vite/ riuscognofcitoifferentias fenfuu pzopziozu. vie pdiete fumutur a‘pbo. fsfequetes fflut.ftc. IHatura no oeficit t ncceffarijs fed ad vita alar perfectineceffario regritpferuatio fpe? fenfi biltu ett eo? abfentia qz aliter non poiTcnt mo ueripzogrefftucadfenftbUeoiftans z abfens z mediantibusf]peciebus ftc referuatis ficut a pzincipio fenftbilis abntis p aliqua potetta fenfttiua noautpttcuTarč q? tališ fentitptefen te fenfibtlt tantu.ergo vel ipfa eft fenfus cois. vel falte3prefuppo nit ipfu Ticut imaginatiua velrememotatma. ffiliavia Suic.fumtf ej:eo g> ad fenfum vtdemusf.g? fi attedamus ad gut taspluuieftbtmutuo fuccdetes apparebitno bts vtia linea oe omnibus illisgutus quafi cd ti ua.Similiter fi moueatur ctrcu l riter aliqua v ir ga in cuius fmmtare fit colo: aliquisappa rebitnobiscirculus quidam in furnirate etus ptopter circularem motum per celere3 fumita tis vel coni illiusvirge* fčtbocficpoteftar gui.ImpofUbileeft fenfum pamculare^ per cipere,fuu3 fenfibile v bi non cd. fed fumitas virge mote non eft femper in eodem loco i quo apparetcirculus,quia circulusapparet qua' fiimobilis.tllaautcm femper mouetur.fimile eftoeguttts.ergoiUecirculus in lila linea no percipteturafenfu partuulari crgo a comu/ ni. Sirnik eft De bomine epiftente in naui mo / ta quiiudicatad fenfum ripam moueri- ad p:imu3 argumentu} oicitur <$ antecedes eft falfum. 23 d ptobationem oicendutj non que/ cunq3 ptopinquitas facit ad boe q> ptopiquii fentiatur.fed tantu3 ptopottionabiltter. qma neentmisremota nectumis p:opinqua.'Qn de medium inberes vel ceni uctu3 requi/ riturfaltemin vifu. modo uaefttp actus fen/ tiendifenfibilc ptoptium eft medium tnberes quodefti'nfentiente ideo nonfentiturqt non cftpotentta reflejciua fuper fenec fentit aligd anfeepiflens. iHd altud 'oteendu} cp o2ga/ ammeftaliqualiter colotatti} per fpecie^ z per vifione5quemultum afimtlaf colo 2 atoa quo eft pjimo genita.ičt per confequens poteft oi ci qp non tantutn eft fenfibile per fe qualiras p mavelfecudafedettam aliqutd caufaiuaqua litate p* vel rt rt fenfatio z vifio. ®d aliud Picendu} op fenfus comunis fentit z vtfionem zcolo:em.®d p 2 obattone 5 qnado oicitur q 5 impolfibile eft ouas potetias oifperatas elfe refpectuemfdemobiecti ©icendum no eft incoueniensfi feutito 2 dinateitaq> rna fttfu periozvelcomuniot alia.ficfc babentfenfus comunis z fenfus ptoptius. ^deo etiam ve/ rum eft q> idem non eft obtcctU5 eque ptio vtri ufque.fed obiectu^ ptimii fenfus p:op2i|Z cu iuftibet potentie eft illud quod adequat ipfum vt'coIo2Vifu3 illud. tame nonadcquat fenfum comune3.quia poteft altud obiectu^fentire. z ideo non efteius obiectum per fe primu*. < 3 d altud oiceudum q> imaginatio fentit actfipro/ p2ium. ^maginamur enim nos imaginart et imaginatum fuilTe.ičt memotamus nos memo ratosfuifle. fStfomniamusnos fomniare fi/ cut erpertmur mamfefte.^ta poteft Diet g> fen/ fus comunis fentit aetum p 2 op 2 ium fecundu$ modumaliquem ptedicrczu. fed per que mo/ dum eft pofiibtle. ©icendum ficut ab aetu imaginauonisoeftuuntqueda3 fpeciesm 02/ gano fenfus particularisfme interio2is \ qua fpecie eft fimilitudo lili« s actus a qua fpe po/ teftpotentia imaginatinatunc imutari fic e oc fenfu comuni quia ab eius aetu Oefimtquedam fpeciesin o2gano fenfus particularis.a qua fpecie rettnete ftmilitudinem etus poteft fen < fus comuuis imutari z boe non eft refiecti fu/ per aetum p20p2iu Directe.fed mediante fpe/ cie abeooeflupa.žSd aliud otcendu3 if, fenfus comunisuoneftpotetia collatiua ptoptie fi/ cutmemotaiiuavel cogitatiua. Č)£emo2ia.n. cognofcit fnum obiectu vt oiftans a ptefenti it cognofccdo tempus medium. eft eni3 ptetert tivtpjetcritum eft.fed fenfus comunis fic con fertvnumfenfibileal!eriq 6 fimulfetmtipafen fibilia zfentuipfaoilTerrefine intermedioa/ Uquo.ztaliscollatto ideft compofuio z oiui/ fio non repugnat eific nonrepugnat fenfui p/ p2ioaffirntare velnegarep2op2iu3 obiectum oeahquovt oictfterno oeanima. Sd aliud tuccrdum q? Ucet fenfus comunis cognofcat il lila que oifterilt z cognofcat album oifferre ab alijs. non tame cognofcit babitudinem oiffe/ rentie fecudii fe fedtaiuu in fundamento fuo. Ip-omfezempium t-e tntellecm qmcquid m telligitiielligitfubronevcri nontame q 6 in/ telligendo altqua3 qua Utatem intelligat ipfam rattonem veri quiatuc reflcrmus cfietinquo/ libetactufuo ita licet fenfus comunis cogno/ fcat aliqna 0ifferrecna3 fub ratioe difieretic no oppottetippatiaf pteptiam imutationem od ipfa oifFerentia fet m fe que eft quedamrela tio.zideon 5 feqf q> relatio fit fenfibtliepfe. ^critur vtru fenfus comunts fit q vnus ve! plures videt cppluree. quia vna peteutia eft tautu vni/ us otgani. fed fenfus comunis n efttantuvnum O2ganumergozce p2obatiomi no:is per comentatotem Dicente3 quod fen/ fus comunts eft plures fecundum inftrumen ta. TfHeterca mino2patetperrationcmquia 02ganum Debet efTe in medla p2operuoe filter fenfibilia fednulla ptopottio medla rna po/ teftrepeririinreromnia fenfibilta qnefiltob/ iectacomunisfenfus quia vnius cotrarteta/ tis eft tantum vnu3 medupp Seuftbilia autem funtoinerfarucontranetatu ergozce. Uprete rea impofiibile eft idem ci-c i aetu p plura i a/ ctu ergbtdemfenfus no pot eei aetu p plura feufibilia fed fenfus cois reducit ad aetu p plu rafenfibiiiapticularia. crgo zc. TPreterea vn’ fenfus efttoivnt’ cotrarietans.f3 ola fefibilia itonfunttantuvnlue cotrarletatle. crgo fefue cofe g e rcfpectu : olum no e vime. "Jn oppo"* cftpbue.lflefpodeo Jjfenfuecole nd,evnue vmtate pzedicatotefed vmtate fmgularltatle vel caufalttatte.eft eni 3 ca z radije oium fenfuB particularium pzobatlo.ppofitl.qz quod e vnu pzedicat&e tantu non babet operatloncm r>ifti ctam ab operattombue particularium coteto? fubtpfo.fed fenfue comunisbabet operatoe? tnfftnctaab operatttonibue fenfuu? pticularl um.qz otfttngueturlnter fenfibllta ftngularla nluerfo^fenfuu ergo tc.tSft etiam vnue vnlta leactuequleft olfcer nerealbuaoulciq 6 ;ea/ ctue efe.Sed Mcee q licet elufdem potetie fit Difcerncre alb u a tuilcl tame alteriue e oifcer/ tterealbumafono. cContra ( fialiqua potetla Difcemttalbuma ouldab lila gueolfcenut al bu a fono.tnnc fequercf q> eade rone one pote tiend fubordlnate cognofcetalbu.q: nulla po tentiaotfcermtmter allquaque no cognoldt gdibetcoru.fed boe eft ImpolTibile oe ouabue potentlje no fnblnaicem ozdinatte er go zcc. elue ožgana e tantum vnu^ vnitateaggregatoie.Cotra cufenfue co/ murne flt potetia ozganica fi 02ganu? er* eflet vnu aggregatlone tantu fequeref q potentla ef fet vna agzcgatoe tsatu.-r per confequee no eet fimpllciterotftmctaa pamcularlb’fenftb ? ejc qulbueaggregaret cut°contrariu eftpbatu. l&tccndum crgo q ozganuelue eft vnu vnlta/ te nature no quldem ftmpltcfe fed mtjete z qua fl medle tnternaturaealiozu o2gano2um. Sle enim febabeto2ganum fenfue coleadalla ftc cetrumadllneaeptocedentee abeo adctrcu/ ferentlavelad tpfum termtnatae quafl radi,e comunle organo? panteulartft z potentla fen fue comunle In eo ejciftene eft flcut reje fedee 1 follo ludtcae oe actlbue partlcularlu fenfuum ad ipm tertmnato? rcp2efcntatlu l fibl propzia ©blecta.Sed vbl eft fuuatu (Hud organu 6 boe eft cotronerfla tnter medtcce z pbtlofopboe. S>lcut elm medici q In cnpite.quo2u ratio eqz fenfue comunfe accipitfuaimutatlone ejefen flbue partlculartfcue. z Ideo oebet effe fttuatu elue ožgani! p:epe 02gana partlcularlu fenfii um.fed organa olum partlcularlufcnfau funt In caplte ergo zc.^reterea ejepertu eftg> per lefloue fenfue cole ledltur fantaflaquod n,eet ver u mflelTetppc ožgani! fantafteq 5 e lp 2 lma cocauttate cerebzlf m Sulce.t^ppofitubnlue vult pbtlofopbue In de fo mno z vlgllla olces 9 prlmufenfttluu eftlncozde.T^zcterea alibi vultq?p2lmua!allememb2u eftcoi.iideo Ibl refldet potetla fenfttlua queeft fenfue comu/ ufe.^zctcrea organu fenfue cofe^H radije o: gani tactue que fe elffundltper totu’eo2p\©f ganuautfenfuetactue-cdttguafcozdiergo o» ganu fenfue cole eft In cozde.lRefpodco. pot oicl q> fenfue cofe babetab alto 02tu za b alta complemetu.ga oztu babeta co2de ozganufe/ fuecdmunteficutzoia ozgauafcnfuu ptiču/ lartu.^maglnadcmeft ergoq>acozdead cere bzump:ocedutquedaveue velnerut In gulb* ozlgtnaliter cottnetur ožgana omnlufenfuu f? In cerebro fadut conu.a cerebzo aat piocedut nerui ad.ozgana ertertoza factetče bafem.-i flc 02ganu fenfue comunle babet 'o2t ua co2de In cereb:o babet fuucdpkmeutu.-iboc vldef ad-fenfum.ejcboccpbomoejctfteue innaul mo ta ludlcatree ejcterlozeemouer t quc tame funt lmobllee. ! boc‘atnon eft per fenfue ejcterioae« vtp2obatueftfup2a.nccper motuco2die fj p motucaptue.ergo fenfue comunle qm boe tu dlcateft tu caplte.lt^oc etta patet ejc boe q bo/ tnlneeoolcntcaput tx ftudio etcellču i quo vi rce fetifttlue lnterlo2ee multu lab02at.no aute Ita fentlutoolo2e cotdie. ©eoblecto aut fen/ fue comunle olcut aliqui cpfit fenftblle comu/ tic q: omne fenftblle per fe e obiectualicuffen fue.fenftbtlcautcomuuc eft per fe fcnflblle fl out eftoblectum fenfue pp2l) q; ejccelleefenfl/ bile co22umptt fcnfu? ,pp:tu. i6pcellee aut fett ftbtle comune vt magnitudo z figura no C022« pit pp2»5 fenfue .ergo relmqutf q flt oblectu fenfue cofe. Contra.nullue fenfue oeaptf drča ppztu oblectum. fed fenfue cole magls otfhncte cognofcttergo zc. i&tcenducrgo qd allquod fenftblle comune cottate p2edlcatofe. no aut comune vtacctplt pbue febo oe.anlma ftcutmagnitudo figura ac.poteft turi obtectu ppztum fenfue coie.lllud tame eft tnominatu apoteftvocati fenflblleftcut dictufutt fupja t>e obiecto tacme q6 poteft t>tci'tagtbile tn col addlucrfae qualttatce tangtbilee q6no e no/ mtnatu.0d pttmu tn oppolttu oicendu ad mio r«5 qp Comentatoz tmelligltpcr tila plura tn/ ftrumeta loqul oe organie fenfuu partlcularlu quefutconttnuatao2gano fenfue cofe vt funt etue Inftrumetain nudado fibl Imutattoee fe fibiliupp2lo?.itonaftt loqmfoe ožgano fen/ fue cots qttod e vnu fozmaltter licet flt plura I ftrumetallter rone pzedtcta/i bec e lnteno,Co tnentatozte oleentfe q§ eft recepttuue a fenft/ bue pamculartbue tame e ;agee In indteando teactibuet oblcctfe eo?.Sdtmp2obatoe'5bf ceduq> flcut In ožgano olfactus allcut’ atalte nomlnafaer flcut alaltevluetlslitaere. ^noz gano olpbact’ ptfcte nomlnaf aqna qz odo2fe tltur pcrvtrnq3.f6ft autahq6 atal q» edozat z peraguat per aerem.T per confequee bne oz ganuppoztioata vtr1q5.ua ozganu fčfue cofe I v cttm radi* aho? eft virmaliter prinens omnfa ožgana fm ftiam coplertone.eft tame fozmaFz betermiate copletioma oifltncte a pzedicua. fBd almd bicendug>noe inconueniena ide m effe in ac tu accidentalt' per mulraetfitia l actu. ficeftbefenfurefpectuobiecto?. Co ntra oca fenfua pzopzi) pnt fimul fetmrefua fenfibilia. fed fenfua conmnie fimul imutaf cufenfib 9 p/ pzija.gpotfentire fimnl ola fenfibilia q> videt impolTibile.i£>icedum q> fenfua comunia oato q> fimul fentiat omnta fenfibilia non tame eqne perfecre.fed perfcctiua fentit (d aquo pfecti* imutaf.X boe no eft inconueniea vt bictus fuit fnpza.Sed bicea q> polTibile eft op qmltbet fen fusppufpfecttffie miutefafuoobiecto x ftc fen fus comunia pfectiflime fenttet oia fenfibilia. Ehccndum q> no eft poflibile g> vifua tra pfeete imuref ftcut poteft imutari' a coloze qti fimul an ditue imutatur pfeete a fono nec econuerfo p / pter magna atentionemaiein ena pfecta imn tationc.t ideo no potita pfeete atenderel alta % bato op pfecufTtme ftcut pnt Imutarentur firnf a fenfibt Ubita ppzija qztamevnufenftbilebe ratione fuanobiUuex foztiue impzimit fuam fpem tp almd ftcut color qj fonue id fenfua comunis pfectius imutaf ab lilo qj ab alt) s.ad almd ouedum op plus requirif ad biuerfifica tione poteuticfupertozia qj (nferiozte. cp fu/ pemaeftcdmelicetg fenfua ppzius non fit cognofcitiuua ppzie nif i rcfpectn vniu& prie / latts.pottamen rcfpectn pluziu cognofcmu’ effe plurtu. 2>e ozdine aut actuum fenfus coia poteft fic biči ^ptimusactueeius eft ref let’ fuper actum fenfua pticularia qz ab illo actu! ttediate imutaf fenfua coia. Secudua eft iudi čare be ooiecto fenfua pzopzi} fecfidufetabfo Inte no trn vniua fed cuiuf Ubet fenfua x iftum actuatrtbuttfibi Buice.licetno pfca Eertiua actua eiua eft cognofcere bifferenria plurium fetifibiliumppzio? ad tirnice x ifte actua fequi turaliu.pziua.n.eft cognofcere aUqmd f mfe cjj cognofcere vt mfferens ab aU;a qztpolTtbi le eft coguofcere orntiam aliq 0 *u non cogmtis ertremia. flcritur vtrum cozpoza celeftia pof/ fintagere in Itellectu noftru vel volu q tatcmvidef qp fic.Sftrologi oicntmF taeeradagtbtlibua ab bcmine que bcpcndetepintcl!ecmxvolutate boe aut non efletMifipofientagere in itellectu x voluntate$ zererea cozpoza celeftia pnt monerefa tafmatanra.ipaautpnt moucre itellectu ftcut fcnfibiliafeniimif m pfmgapztinoad vlttmu falte mediate pofiimtcozpoza celeftia moucre intellectii nram.^ zeterea bc volutate boe pzo bat ur fic fi no polTent moucre vdihate boe eet fpaltter pp Ubertathn qufc tolleref in talimo/ tu.fed no pp boe tolleref ergo tc.pbatio mino rta quado ouo actua funteiufdem ronia.f i vii* c Itberz aliua q: liberu z no liberum fpe oiffe ruut.fed fi actua volutatia elfet a cozpoje cele fti mouete volutate elfeteiufde roma z fpetcu illog efttmavolutateqz actua eiufde potetie imediateeftrefpcctu eiufdcm obiecti.x B ouojf mediate^pcurruntadvmtatefpecificaacmf.f* certu eft q? actua volutatia tantueftliber.ergo x actua volutatia motea cozpoze celcftt elfetli bcr. preterea idem e oilectio x be lectatio.fed belectatio eft a cozpoze celeftt g x bilectio.que eft actua volutatie.pzobatio maiozia q: viq^ actua eft eiufde potetiex rcfpeetu eiufde obie ctii.bonivtconemetia.pretereaiUiactuafut ide qui Imediate ab eade ca cautur fed iftifunt bn iufmodt qi cautur ab apprebefioue bom' co uemeutta in quolibet | xc.©ppo m vult pBa bi cenduq>fifolafantafia moueret intellectumx volutatem per pfis.ita 9 intellectua x voliiras clfent pure potetie paftiuevtmouet fcipaa ad aetna fuoa fcqneref q> cozpoza celeftiapolfent illaa potetiaabirectionemouere.pbatto ome cozpue co:r uptibi le mouet be necefiitate \ vir tute cojpozta Icorruptibtlis op eft fupertna z licet poflet eemotuacozpozie inferiozia ftn fi» pertozinotame biumrnue fccundnm omnea fed organum fantafie e cozpua corrupubile z fantafia potetia ozganica g ft tpa mouet Itele/ ctumvt intelltgat.fe ipmxltellectua fic motuf mouet volumate.fequtf op oireete cozpua cele ftepolfitvtruquemoucre ,1^mediate fantafia x ficfequiturq> mala fantafia be neceflitateca bit mala volutatcm.Sedbicee q? in ptate volu tatie eft fozmare bona vel tnala fantafia. xp co fequeal5fantafiafic fozmatamoueat volutate ad bonu x ad malum.tri toru er it volutariu^ roe pzime volutatia fantafiam fozmantie. Coutra iflu circuitu circa que i pij abulaurguitur fic. I^uod mouet motu abaliquo tautumo mouet benecdfitate fimouetur ee neceffitatefedvo/ luntae mouet fantafia ad fantafiandu bonu vel tnalumque mouetur tantuab Itellectu velfan tafmate mouetebc necefiitate cumnon fit libe rum.non.n.eft in poteftate noftraqmbua vifia tangamur f m auguftinu.^deo volutae moue/ bitfantafiamocnecefTitatcad fantafiandu bo num ecl malfi.i&icčdum igitur ad quefiionem op cozpoza celeftia no pofiutoirecte mouere iti tdlectuncftrumncquc volutate qz pure cor/ pozale no pot Dirccfe agerc in Ipirituale [eo qp agena eftnobiliua pattete. IJutellectus autc? xvolumaa funt pure fpiritualce. id cozpora celeftia no polTuntbirecte in eaaagcre. 1p>re terca f m pdicfa pot pbari pzopo^z corpo/ c ra celcftia no pnt tmediate agcre fn atam nr«5 cum fint ei Iptopoittonata fed medtare fanraf mate trnove obicctureptefehtatiuu tm fed fan tafta ncftra no poteft fuffieiiter mouere itclie/ ctum noftrii neq5Volutate'q*p?efente fantaf/ mateadbnc 03 obiectu intellectu 3 ibiaffiftes aftrabere anq«am intelligat q? fit per conerfto nempztmaitdtectueadfantafmara qne puer fto tperatur a volutate z otcif ab It ellcctu age te.pnteet obiecto tutellectmi z tpo pfenre vo/ liti potillud velle vel nolle pp fua libertarcm igtt co:po:a celefha no pnt fuffienter z ofrccte agere in Itellectu z volutate.©dp:imu I oppo fitu oicedu g? aftrolcgi vt t pluribus ve? oicut z boe tdeo accidtt qz botes et in pluribus. St/ cnntur fuas fantafias fn quas pnt circcte ager cozpoza celeftta.tn boe no eft necceflar turo mo do botes virtuofifequetc6 tudictu roma rep nmntbmun palTiones.ldnde oicit gfMbolome ua tn trfmagefli 9 fapfens oonnuabff aflris.f. oifpofitionicateacojponbus celefti bus -ib p libertate ar bttrtj z rectu fudfctu roma patlfo nesrefreuarisfSdfmoicčdu q> fantafianon p:op: te tnonet ncq^ uellectu3.neq3 aifqutd fit tpoipnmtt.fedtm pottatout reptefentat ftbi obfectum quo pote itellectufcc vtrtute fuaacti wa elicft fuu aetu ficut pfite feuftbfU-fefiteactu eltcitfentieof z iti boe eft coitenfčtia.noiiqufa famafmata fint obiectu fntellectua ficut fenftbi Iiafenfuaque tprtmutfm aliquoa fpemfenfi/ bitem itifenfu.tamčregritur fanrafma odintel hgendu obiectu.q: ficut qmdttaa abfoluta vel vmuerfale q? oirectu obiectu intcllectua n b$ efieeic niftin fingulari.vt bo infoate. igiturno porrepfenrari itellectuif mfpčm tntellegibile p:o fiatu vte nifi in pfeutatione fimilitudmia ipitta ftngularis q> fit in fantafmate. Sfd altifd ož>m pcededo q> f i volutss meueref a corpore celefti ficut polfet moucr t a fpiritu fa neto 9’ eft actuaeiuaelfctciufderomacuactn trna volu tate elicito.qz 9» pot ca prima medtante fecuda illudveleiufderonispotftne fecunda.z tdeo fi volutaa pot ellicere aetu voledi. cuftt ca&p aetu eiufde ronie pot elicere fpa fanctua vf cu fpiritufancto.qui e captima.fed coipus cele/ fle no b? calitate fupcrioje eliciendi aetu efttf/ demrdnis cfiipa.ua ftcozp’ cclefteberet calt tate fup tila elicerci aetu ei' rotite cu t pa. z i$o oicedil e ad maioze qn or.q?fi vn ? actne e liber z acf eiufde ronie e liber .q> veru eft fiv n 5 ečt liber p effemta.z alt’ eiufde ronie q: libern^p efientid z no Ube? fpe oifferntzifto modo vo/ luutaa q eft Itberap efTentia fpe Mffcrtab altja potetijS auc no funt Ubere p efTentia fed Ubere p participato^.Ube? cit p patticipatione n oif/ fertfpe a no Ubero.ficut acms vidčdi qm' e im peratusavolufate.eliber p pttcipatot no ra n oiffertfpe ab acm vidčdi no iper ato. f, ncccef fttato.Šliquado. n.accidit vfderc oc necceffira re ftcutqn apertia oculia pfitatur obte enotno ira e q? actuaa volutate eUcitus no efliltber per eHemiamf^tatupotetiacclitiiia. z tdeo ftaret 9 1 altquie actue voledi catuf imediate a coape celefti vta ca necelfaria elfet eiufde rattonia cu vclleclicitoimediatea volutate.qtiarc ncutrft tllo? eft liberup eiTennotH. boe oiceretur ad vtmargumett l^inillo caualif elfet oicedu^f^ aliquoe.Sd aliud bicedum q» oclectatto z Dtle eno funt actue otuerft. ®d pbato^ tncenducp idemptitae obteeti no fuffictt ad ideptitatedet’ q: Ite lligere t: velle funt rcfpectn eiufde obte ctifotmalia.f.entia inactiUnquatabutu9. fed muerfttaa obteeti bn fufficitad oiuerfrrate act 9 fed oiceavitracp fmt actue eiufde potetic C115 tdčptitate obteeti. S>icčdu (p boe eft oiuerfiob q: oilectio e m volutate .t a volutate. ©ilcctio aute eftinvolutatefednoavolutate. fed pon’ ob obiecto. ptobat to q:coju prta que funt odi umx triltma no funt ide nec funt ambo avolu tatecata.fed alterutm f.odtuquare voluntas complacet ftbi in ac tu ,pp:io ab i pa Ubere cato taqua couenteti.no aut ftbi coplacet in uiftitu* imo-eft voliti prta quareqlibct inuite triflat. Coplacet aute fibil odio gtriftmatmcamr ab obiecto no a volut ate.qz tuc elfet Imediate 1 po teflatevolutaue^p confeques nec oelectatto fed obiectum coueniee cupceptionc curmftt pfts cat &electattone.‘t obiectu prio mo oifpofi tumcdtmflma.2fdaliudoiceduq’Oe!ectatio notmedi.itecaturab appbcnftone pucnietis fed medtate aetu oilcctionis piugeutc potetta obiecto ftbic6nementiquequide coiucto e p:i e; o:dine nature ipa oelectatiouel^ no tempo reeode,n.modoquovolutas coniungit obte/ ctofuopntipactumoilectiotiisvei fruitionis fit qneda dulcedo ab obiecto in potentia voliti ua-ibec eft oelectatto. Zderiturvtru potetie ale.f.itellecttna q 'tfenfitiua fint tmpatfiue. videt q? ftc fecudo o e ata otcit ip fenti re e quoda pati.*! idetertio oe inielligere. ideo -tc.lfbretcrea cumpotette reducanf ab altquo cctrinfecoadactu.ille crnntpaiTiue tm.namft effeutactiue ciiboc q> funtpalTtue fequeref qS fenfuspolTet fe fentirc-zpolT^ femire fine obte eto erterio:i.fimiliter intellectus ltelligere.qj actiuifmzpalTiuu fine ertrinfeco fuif ic umt ad actum eliciedi.boc eft falfum.ergo zc. llDanc ratione facit pbs centra Cmpedeclemdecisii dooeanima. IS^retereafiTic. omnesopera/ ttones eiufdem potentie cruut einfdem fpcciei ficutomnesviftonesfedboc eft falfum. Slia. n.eft vifioalbi.Slia nigrf cam fpecie Oifferant album etntgjum.pjobatio cofequetie qjma/ ttcnteeode aeriuo z pafliuo manet eade actio velidemeffect^vtoiciftcrtio metbapbifice. fi aute eade polena eft actuta z pafliua manet ide pjincipiu acttuu fenfattoMs igitur z eade fen / fatioOpreterea cognitiofitper alfimtlatione z cofojmitate potentiecognitiue ad obiectu* fed vera alfimi latto ftt trn per impjeffiones fpe ciei velfimilitudinis obiccti impotentia que i prefito eft cata effectiue ab obiecto z recepta i potentia.igif funttalee potenrie receptiue. in oppofttueft Comentatoj fcefido oe ala Oices c? funtactiuc z paffine.paffiue rccipiendo im/ pjeffionem ab obiecto.actiue iudicando. Bd trtam queftionem oicut qutda q> funt tm paffiue Diuerfimodetn bocponifadiuejfis.iShudas. n.oiciitipas elfe pafliuaerefpectufpecieiimp feab obiecto.irta aut fpes tnfojmas poteutta^ cognofcitmamftbifubiecta. eft pjincipiu elici tuni ficut rocliciedi opationem cognofcendi. ^fpfaautempotčtianocft pjinctpiu elictendi actunufliustognitionts fed totucopofitu^ et potetiazfpe ptiticipalittn rone fpei.poteiia aut no babet iuactu bmns cando ntfiranonem pjincipij palTiui pjimo jefpectu fpei z et priti refpeetn cegmtionis catc pjincipalttervero ta qua a pjinetpali z fo jmali pjincipio operandi a fp e impjelfa ab obiecto. Tfbonif eteplum oe tgne qui f m eos no eft p jincipiu acttuu cale fa/ ciendi.fed ppofitu erigite zcalcre.inroetaiii calcjis qui e pzinctptu calefaciedi actiue ficut ratio fojmalis calefacie ntis. ^ gnis aut ro tm itiaterialie.lkac aut pofitio 5 fic pzobat. qn ee potetia efTentiaUaliquidreducitur ad poten/ tiamacctdetalemperq6frt tališ reductioilld babet aliquč actum pjtmu. qui eftro eliciendi actumfed potentte pjedicte funt in potetia ef' fentiali ao aetu cognofcedi igif reducuntur ad potettamaccidentalemper fpem eis impjeffa tgififtafpčeeftro eliciendiactu cognofcedi. 'preterea inreterminatu adplura tion oe/ terminaf advnum nift p aliquod ftbt tpjeffum oeterminas.potetie pjedicte funtindetermina tequdtucftoefe adactusomerfos. igitur in cis eft fpeciee Ipjefid ipas oeterminasadage dum.taleatfic 5 Determinatuabalio e Ipotetia tantumpaflfiuaergo zc. iContraiftumtncdum arguitfic.Sctto magis oebet atribut fe:mali p^inetpio agenti qua materiali fm £omentato remS.metbapbifice qj no atmbutmr materia li nifi pp fojmale.fi igiffpče eft fojmale pjinci ptutn eliciendiactum cognofcendiz potentia materiale tantum. fequitur q> actus intelligedt z fčtiendimagisoebentattribui fpeciei;qua3 poteiitie falfum eft.qj no feutituec intelhgit ficutpotentie.^retereafeglur^cumfpecics illcperpotentia oiuinapoifunt elfe finefubie eto.g> etia poflet intelli gere fine potentia intel lectiua.z fentireftne fenfn.qj q potper fe elfe per fe pot agere.boc aut eft falfum ergo et cel> l^retereaabeodcmactus elicitnr z tutendtf terno etbicozum.ab eodem generanf babit’ et intenduntur. fed per folam potentia intendttuJ actus cognofcendi.qj ojgano fpecic medio.z o biecto.ftantibus in eade oifpofitionc in vno aetu cognofcendi ficut in alio. fola potentia in tenfius fe ferete ad cognitione obiectt z ab ali istntcnuombusferetrabente fequif tntenfto remeffeactucognofcendi.igiturzc.lfbreterea impofftbiUe eft tilud per fe ojdinariad opera/ tionetaquam eius pjiiicipium q> fe babet ipo/ tentiacotradictionisad pjincipiu pjincipale z fojmale illius operatioms. ftcut lignu.qjeft in potentia contradictionisad calojemquicft fojmale pjincipiu calefaciendi effectiue tdeo n ojdinaf per fe ad calefacere.fed potetia cogni uuacfttmpotenttacontradtcuomsad fpecie5 obtecti cognofabiiis.poteft.n. trtam babere z quadoq3 no.fedilla folafpes eft pjincipium fojmale elictendi cognitione z potentia. male tantum.tpa per accides z no per fe potent oici cognofcere.f per rone^ fpei que eft fibiaccide talis.bocantemeftincouenies.crgo zc. alti ponurcpfunt ficut paffiue.f.non oiftinguendo fpem ab aetu cognofcedi refed tantu fattone qj fpee eft illnd quod ab obiecto tpjimitur im potetia. z vt eft ipotenua fed illud tdeut eft act* cognofcedi catus ab obiecto tatu effectiue.zqj potetia cognofcitiua e tatu receptiua fpeiiSo e receptiuaactus cognofcedi.no elicirmapjo bantfte pjopofitum.qn aliquid ein vitima ei/ fpofttione ad actum alique pnte actiuo tilu re / cipitpotentiepjedicte funt butufmodirefpe/ ctu actus cognofcendiigitur pnte obiectoacti uoille recipiutactnm cognofcendi. f5abobie ctoreciptut fpem illius.tgif fpes impotentia coguofcitiua no eftaliudab aetu cogitandi.et P p lis potentia no elicitactu ficut nec fpeetem fed tm recipit.^fbretereafecundo »eaia.fenfuf in aetu idem funt.ficut fonatio z audirio.fed fo natio uon eft luTtgeneratiofpeifoniigif audi/ tio no e nifi receptio fpeciei. Stcutigimr re/ fpectu fpeciei eft fpotcntia paffma tm igtturjre fpectu actus cognofcendi. ^tem Suguftinus. ^oetrinitateoicit^ fojma impjeffa vtfui ab obiecto oicitur vifto .S5 cotraboc fpaliter oe fccndendoargmturficqjfpes recepta infen fu efteiufdejrdnie cum ifta que recipif i medto cu actiuu z paffiuu f int ciufde rois.f. obicctum actiuu.zojganuzmcdiuqfunt paffiua vtp5. 2?oeaia.tgtf ficutfpes e vifio qri eft t ojgano. c 1 ttaqft einmedio.quadeca manete. mauetid effectus.boc at c matufefte falf um. qj mednim poftet niči vidce ficut vifus g -te. T^reicrea in ožgano ceci vel vtgilantis ad aliqua inrenfe ni ftractivelnozimčtiecculieapertis ftcut lepo ris ipzttntf viftbihs fpes tamen hiullu tftozum vtd3 g 'tc/Jte nozmtef no atidtt tri epettaf ad fo numq>ti6ficretmfiin c iti s 02gano ipzimeref fjpce foniigitaltud eft reccptio fpei z audtttc. ^temiftieotradicutftbivt videt. ntcut.mcp in patrtaneusvidebtf ab ttellectti cato no tamen pfpem igitur altud e fpecics a viftone.Jte ne 7 pot actum imaginadur tmeliigčdt fttte fpe tuf cbiectcj? citis ab obteette impe tcnttje care.vt p5 ivtftomb ? ( ppketa?.g < :c.lS'iccndu gq po tetttte ate refpectu fus? operationu funt acttue altterninusvilefcerctit vtpatebtt.pbo autem pfauctczitatepR^ce ain fbatte opam e p:tn cipiumcftectiuu tio foluvegeiedt. fed etta fen ttendt.atde^tfttecctu uelligetidU^tbt non e)cpjtmaf.^e)cp2e!Te ničit 9. tnetbapbifice q& fenttrezttelltgerefuntactueroanentee lage/ te.Certu eft at op pmanent 1 fem teme z ttetltge te.no ati obiecto ejtrtfeco.gobtectu tio eft ca actiua faltemtotaltetaltu.fed pottue bo fenti/ ensvdUeUtgensmcdiattbus futs potemiis. JtemoicitComentatojfupfm neaia cp ničte potenttefuntpattcmeslqi funtpalfi ucfmplm 2&tcčduq> eft vna paftio reaftsčje abiectto fozme a ptrario z palftone rali no pa/ tiuturbuiue potette vt ps.fcdo neaia ičftalia paftio queeftpfecttopatičtts vtpatettbtdem. fedtftafub&midif.q2qdam epfectio p:ima fi cut oetus pzitmjsbabtlftas z icltnas potenj adactfifm.Sliaeftpfectiofcdflque eft opera tio.afm boe eft nuplcjc modus pončdt poten tiae nictae efte palhuas.vnus eft op potčtta re/ ctpittmediateactufcfmeuocata z ocrermtna taafpeobiecttfibipfcntatain o:gano potčrie fenfittuead fcnttčdfi vel m fautafrnate ad ttelli ge n dum ta! ta, c i; m fp e iti potentta nullatenus epftente.1 ftum at actum lecudii eticit ipfapo tetiaetvtrtutefuaactiuafpe prhatacuecante ipampotčtta z neterminate ad cognofcedum illudobiectucuiuseftfpčs.no tamea!iqualii ipampotetiainfo2matc. Sed vtdef rubiti qua re pts vocat rtetos actuo magts pati qua age re.i&tcedu q? boe.id eft qz renomt nat fo2malif fuae potettas quas ttifc:mdt in quatu ineis re ctptutur.no at vtabetsehciunf. no.n. altqmd oicit fotmahi tale q: iilud effictat.ftcutfol non Mcif calidus I5 calore efftciat.fed q2talent fo:/ mamrectpit:abii:afo2marenoiaf.q2 igifpo/ tentiafenfitiuaveUtellecttua ricif fo2mak fen tiensverttelltges.velbopcr eas.vt ftereno/ mtnanf.oc eisloquifpbs.tdeo pbs magis.atrf butt pati v el rccipe taltbus potenj©. qj egere ^te q: magis eft tališ actus in potetfts fnbte/ cttue a potetijs effectiue.ftcut ne momgra uis qni magts p^ee inquantu eft in gra ut fiibte ctiuc^magisinquatuabipacatus effectiuefi cut tt.resnoiamusficutcognofcimus.ideo z cetera S>icntaliq q> I5 tfta figntftcctur p modu agedt tn res ftgmficata eft fola paftio.ftcut eco uerfobono2ari.xamartfigmficanf p modum pattedi tn bono2atus velamatus nibilpatitur ab amatevelbono2ateq2botto2 n 5 eft tnbono ratotp2eftus tmoeftinbouojate fm plrm.S^ cotra pjudetta eftbabitus ntrrccttuus in agi/ fcihbus dirreettoneronis ehdčs.fi at tftatfel lectio catur in mediate ab obiccto no rcqutrer turbabitus p:uddte q? falfumcft. ncc v? fini cas q> babitus reautrif tatitum vt mfponatpo tentiaad rectptčdum actum p2udentie q:bu’ eftquoquis vtif cuvoiuerit.vtieftagerepftctt etta agent e.-i epus ctus bonn reddtt noante^ pallione tatu.^temucllectus eftfilmenifpofi tusadreciptcdum ttellectionem q: no b^ con trartu.ltemactus IteUccfus pccdetesbabttu p2udenne vel altu funt etufdč ronts cu fequen ribus.rame pccdcntefr.o pfupponut iftdntfpo fttione babitus tn ttellectu. tgtt nec fequcntcs comra cocluftoneinfepotficargm ©e moti/ uualicmuspaftimemotiuu dum pafttuo2um etufdem rationts.quia cmnis potentta babe s altquid coe pro obiecto p2imo.babet omnia tn fertoraeop2opfe obiecto.potentia tnouuab^ p:o obiecto p2imoadequato potentiam pafti/ uam.tgtmr babet p20 obiecto per fe quanltbet potcfitiantpaRmam einfdem rattonis .fi igftur pcr te potentiafenfitinaveliiftellecttua e moti uafuitpiusadacui.cnm fit einfdem rationis cumpotentiafenfitma.vel intellecriua altcrinf bominie.feqnif q> eadem ratione potertt mo/ nere fenfitiuam per tntcllectmam altertus.^f contra modum roniefic.voluntae iitqttantum volene eft Ubcra.fed oictf fozmaliter voleep teinqnautumpairtua.velreceptiua fue volitio me. igitnr inqnantum paflinaeft Itbera quod e inconueniens.qz liberam in qnanmm bufbj ©omtntumfmactust non eft fnbdtmmSd p/ ttmm iflornm oiceudnm q> maio: e tarnam ve/ ra oemotiuo čutne motto fraftt in palTamt.r/ mufecum no autem oe illo čutne operatto eft tnanee intra.non.tt.opoztet q> ftmouet fe qnod polfttmonere almd.velpoteftDiet q> Ucerpo/ tentta metina in communt babeat pjo pztmo obiecto potentiampaiTiuamin comnni tionta men feqntfjeftvolnntae vel qzapzi cipto elfcmuo Ubere .f.volmare ftcut altj actue imperati a volnntate oicnntur liberi psrticipa ttone.Sncendum igitnr qnod fi liinqnatitum leneaturrednplicatme. ^taft’bičat illnd cui additur elfe cam inberentte ptedteati ad fubie ctum falla eft matoz q: volitio vtoictum eft no efteaufa qua volutaefttlibera. fedeconuerfo. fi a nremteneamr fpecificatme.boc eft onplictf ant,n Jpeciftcat volutatemad boe q> fiteltctee volitionem z muc maio z eft vera. q: volnntae fub ifta rati otie oeterminata qna eliciene voli/ Imonemeft Ubera.St autem vt rec tpiene foz/ inaUter volitionem vt accipttur in minozi fic tnalo: eft falfa q: iiecceftario non Ubere recipit volitionem eltcmua Ubere a fe p:oductam.*Sd pjtmnm pjinctpale oiceudum quod p:o canfa to oicnnmr pati qma bntue potentte no otcun tnr fojmaltter fentire vel mtelligere inqnantu 5 effiauHt,fedinquanmmilice aetne recipiunt velfecundumaltoe.pzopter boe quodinpote tijefnntonepalTiones.vna refpecm obiectia qno rectpiat fpeciem % bec eft p:ima. z feeuda refpectnfuiipinevt cltcientte actnra cogtto/ fcendi.z bec eftreceptto cogmuonie. 23dalid otcčdumquodtanmfnconclndir comra £m/ pedoclemponetemfetifnm rcalitereflecopo/ 1 iturn er fcnfibiltbne z pcr coitf eqnene fequtf quodpolTct fentire cnm babeat fenfibilercalit p:efene.1Hoe anteni pontmne fenfum reetpie tem fenfatione^ eflealinda feufibili, Bd ter tiumbicendum qnod confequentia non tenet uift oe operationibne tratifccunttbue ertra vt patet per plim ibidem be arttfice erempUftcatt do t Oe Ugno z areba. fed operarionee ititra manenteepolTnntoiucrfiftcari abobiectif pb temiapaffma manente eadem vt patet oe viftd we albi z ntgri qne otuerfe oicnnmr fpeciefq: canfantnr adacriie fpecie. Bd vlrtmnm oicett dum quodaiTumlatio beue reqnirimr ad co/ giutionem.fednon fnfficitad cognitionem mfi adfitindiciumoeobiectocaine betnr fimilitu dolpzeiTavelejtprefla tftnd pficit aifttmlatds z cofo:mitatemqne coftimit cognittone. cofu* maf codnfio pjincipalis p pBm fcdooe ata

reterea pbe oicitqnod eft femper I aetn feperatne z inmijctne/ic. Certnm e aut qnod anima noftra non eft femper in acm Itcllf gendi.igtfn eft aligd anime noftre fecnndnm pbm. ©temu ergo illi qnod pbe per ratio^ pofitamtntertiooeanima non intenditpzoba re qnod in amma noftra fit aliqme intellecme agene tanqnampare eins.fe(dqnod eft inča ficntmonenetn moto non perelTcnttam f$ per tnflueimamvelqnanmmad eiue opcrauone adquamconcurrit'intellectne agene tboeta liratione.qnado poteimaredncimr adactnttt ad tftnmacmm concnrrtt z ageex patiene.f; anima Oe potentia (ntclligente fit aliqaando aetu intelligene.igimr adactnmimelUgetidi & « 'H tantitm fnffirit intellectus poflibilis fed requi/ ritur intellectus agens. 'Prcterea agens z mdteria nunquam coinctdunt. ^fntellect^ages 'ipoITibiliffuntficut agens z materta fecu^idu pfcm igitur notifuuteiufdemnature pavtesf? eflentiam.fed tamum vt eictum eftp^r influen itam ficut mouens eft in moto ftc intellectus agens eft in amma.ŽSli) oicut>;t quod eft babu’ pzincipto? qui fic poteft ir;telligi.qt ftcut babi tus eft quo qcts vtitur cuvolnerit* tta intelle/ ctue agens eft quc bomo vtitur refpectu polfi btliscumvolueritfe ad intellectum pofTtbile^ conuerterc.^elbc poteft tntelligi quod ftcut vnum cotrariusn.fcilicetperfcctiusoiritur ba bitus refpectaimpcrfectiozis que oicitur pua tio fic intellectus agens qut cftperfectio: turi/ tur actus refpectu poflibilis. ^Jtem otcitq 5 lumen faritpotenttacolores.actu colozes cu iuscontrarttim videtur pbilofopbus iimuere fecuttdo oeanitna S>icendumquod fic ut app/ ptquans ageus ad patiens oicitur ager vel oi iponensmatcrtam ultimate oicitur infozmare quiaftattmfequitur actiovel infotmatio. Ste lumen oicitur facer e colozcs actu. tdeftactu vi ftbtles Iquantuni oifpoit medtarn quo faeto co lot ftattm poteft mouere cifum.zcolotfic mo / »ens vtfum eft actu color. non quidem actu pzi mo tantum.fed etactufcbo.^te ejclitterap&ii lila pte.iSuoniam in omni mouente ic. ^olilt aliquiquod nonmouctfeipfumquod per rato nem pBi patet, i&icendum igitur quod moues ad actum pzimum q6eft generans realiter oif fert a moto.qznibil generalfeipfu.fed ad actu fecundum.poteftaUqmd mouere feipfum. ftc grauefeipfum mouct ad vbilicet nonad fot/ tnamfubftanttalemgrauts .ftc etiam intelle/ ctus z voluntas) mouent fe ad actus fuos.mo/ do itaeftfmpBm.quodintellectusagen8 mo/ uet intellectum pofltbilem ad actum ptimu.no ramen ad actum fecundum.ideo realiter oiffe/ runfcipfis.^ ideo ft intellectus polTtbilis e ali quidanime noftre opottet ponere intellectum agente fubftantiam ieperatam.fecudu tpftt^.T buic concotdatfacralcriptura que ponit oeu5 ipm efle illudlumeu quod ponit artftotoles in/ tellectumagentem.Šnde ^obanis.p? |!pfee quiiUuminatomnembominem renientem in bane mundum.x in pfalmo quercr.do.muIti oi cunt.quis oftendit uobis bona. z refpondet.fi gnatum eft fuper nos lumen vultus tui oomte. 'tc.alijoicunt tamen z pzobabiliter qutaintel lectusagens z poflibilis non otfferunt re fed rattonevel offtci)9.qt intelle«’ vtelicies actu intelltgeudi oicitur agens.vt recipiensautem otcifpofiibiUs.oicuturatouepotentieapBofi cutfcterificu-t roatmu,oicut«r onepotentieoi uerfe.gne.qtfi funt ide re vtotcfir. fed o iffcrur ronefmq?eadč pS.pfideratneceflarta z ptin/ getia z ifte .rato fuperiot z tferioz.f 5 Slugu"’. I^erif vtrufpee marieat in intellectu q celfanteactu intelltgedi. ^tdetur qnod non quia omnis qualitas tnaft/ uainintellectn oifponens enmadin telligendu eft babitus intellectiuus p oiff inito nem babitusqnieftoeoifTicili mobilis oifpo nenspotentiamadagendum. fedfpecies oif ponitintellectumadtntelligendum. ftergo eft manfiua ceflante actu eft idcmquod babitus I tellectiuus.boc autempatet ee falfum perldu ctione inbabitibusintellectimsqmfunt fapt entia,intellectus ars-t pzudentia.^repatetp rattonem qtfpeciespteceditactnm inteiligen di.babitusautemfequitur. Ipreterea ftfpes vnius obiectl maneret ceflante actu eade rone fpes alterius fed Ipoffibile e plures fpes ma/ nerein eodemfubtecto.q: cum fpesalfimilenf figure f m pBmfecudo oe ata.fequeretur quod : idemfubiectum poflit pfigurari oiuerfis figu * risxad oiuerfa obiecta quod fallum e. igitur , rcXontraquadoaliqutd oe potemiaefiettali reducituradpotentiamacridentalem.oportet ; quoo boe fit peraliquid ftbt fotmaliter tpzef/ fumquodbabet rattonem actus pzitni qmtani eftpotentta pzoptnquaadfenfum.fed celTante actu ihtelligendi intellectus č Ipoteua accide taliadintelligendnmHonaut effentialt ta mm ficut erat afi mtelligere tgif b} fpem fibi tptef/ famvelfaltemetplfarn.i2>icčduq> fmaliquos opinto aui.6.naliu e q> fpes non funt tnimel leetn nro nifi qn actu confiderat per buc modu q> qn itellectus nofter puerut fe ad itelligetia^ ■ fepatamtuctmltelligit qt tune fpeciem ab ea recipit'iratiobuiuseft.qtquando potemiae oefe cognofcitiua non requtrttur in eafpecies nifi ptefente obiecto ficut qiiia otganum fenfnf oefe non eftotganum cognitinum ideo eft in eo fpecies etiam abfe ute fenfibtli fed tntellecf nofter eft oe fe potentia cognofcitiua z ideo n indigetfpccienifipzefente iutcllecttuo fcienž eriftente.Siauteinarguttur. gnanima eftali/ quis babitus vel poteft elfe. babitus auteme quo quis vtimr|cu volucrtt.fed ptefetta obiectt non babetcu voluerit igitur abfente obiecto ad buc poteft maneze babitus fcientie.boc aut non eft fine fpecie inteiUgibilt er go z cetera. jltemfi ptefente obiecto tune tantumelTetp fensfperies.cumacquirere fpeciemfitaddi/ fcete femper bomo addifceretcum intelliger?- actu.lfeoc autem eft falfum. 'iftefpoudent ad 5 quode)efrequenupuerfione ttellectns tiriad ipfamintelUgentiamgnamrin alanra queda biliras vel factltras ad tntellfgendu <$ vocatttr bltus no 05 tn 9 tališ facilitas infit ei p fpecie remanetem abfente obiecto. Cona ifta fic argu it tbomas. Cotra pzimu fic.ltellecfrecipitfpe cie ab itclligetia fepata.ergo fruftra ata vniref corpi q 5 phat fic.cozpus eppalam no atpp ee ei’ qz pot ee fine cozpe.igr pp 'eias opa^oem 4 e Itelligere.f? fi polfet aia Uelligere r, puerfio? ad itelligetia fepata no idigeret t ogiutde fenfi tla q fit p ožgana cozpalia ad ? .tellige m .t p pns fruftra ©aref fibi talcognito q fit mediate coz/ poze.t fruftra vniref tozpi boe e Icouenies igr tc.Cotra pzjcipale fic,recepta e l recipiete f 5 tnodtirecipieii.f? itellcct'* e po? recepti ua mfto nobiliozfenfitina.t ad nobilitate ptlet recipie tis recepta cofernare.fenfitma potrefernat fpe cies fenfibiliu et in eotu abfentia vt etpimento p? in memozia z fantafia igif tc. 5 ? videf qd ifte rones no.cocludiit.pria no val? qz f mirta fequeretur 9 poftrefurrectoemala fruftra vni returco:piqtltelliget pfectiusqjmdt tnnoti ozief faa Itellectio a cognitoe fenfitioa. no igif cozpus vel cognitto fcnfitiua e pp Itellectione trteo igif 9 ata vnif cotpi vt pftitnat totii pfec/ tm8q3fieetfolaqzepst1fi.no autcotpus fibi vnif pp opatione vt fupponut.StTr pp boe vni tur fibi cozpus vtperHUs cozpcos cognofcat fingulariaf^p couerfionead intelligetiafepa tamcognofcit vniucrfaliavtofceret Sui.lRo etfc&a no valet.qz eade rone fequeref itsliect’ fc? e nobilioz z ourabilioz qj fenfus.igtfintel ligere eft firmins l intetleetu qj fentire in fenfn Sifr Itellectus e firmioz ligno.igif firmius re tinet fpecie? qj Ugnu figura que falfafut. 22 >i/ cendu eft ergo 9 oplo Šuic.fnit aliqnas fpes e (Te in intellectu etia celTante actu. ©icit,n.q8! itcllectu funtfpes ipfiim oecozantes.t fubdit 9 cum itellectus recipiraliquamfpe?abyma/ gtnabilib^no recipitaliaeiufdem fpei.S3ad/ modu pofitidis fuevidendu.fciendu? 9 ponit oaplicemcouerfioneinrellectus.vnamadfen fibilia a quib'-' recipit fpes intelligibilesčj fut ftngular«0refpectultellectusque infozmat z vfee refpectufingulariu que vfiter repzefen/ tantalia coucrfione ponit refpectu intelligetie feparate.a qua et recipit fpes, f? tile no manet mfiad pzefentia influentte illius vel Itellectus agenris quod idem e f m ipfum qz ipe deus eft lu^illa queilluminatoem bomtnevemente in bunc mundu-zc.Sicut igif lup aereillumiatx adeiuspjefentta tantumanetlumen in aere. ftcfmipfu?illalup queoeus eft vel Itelligetia feparata tllumin at oe neceffitate nature anirna noftra fe ad atam eduertens fue lucis fpem im pzimendo pnte actu ale % obiecto. Si a ti te ar,' guatfic cotra eu.SEut tile fpes fic influ.ee ab m tdligmitiz caufatea fenfibiltbusfutetufdem fpeiautnon.fieiufdem altera earu fuperfluit ad intelligendum.fi alterius fpes influre noti Valent ad intelligedum inferioza nec ecouerfo ©iceretad boe 9 vtreq3 funt ctufdem fpeino tamen fupfluuntinflu;ceqmaperea0 vigorat* tur fpecies alte vtpertpfasinteilectus inten/ fius z clartus polfitconferre z intelligere. TRefpondeo quod fpecies poteftmanere ccf/ fante actu.quod pzobatur fic.tSuod eft caufa alteriustpziusnaturalttereo.no tame necef faria poteft efle fine effectu .fed fpecies intelli < gtbilis eft caufa pzioz actu tntelltgendi, nec eft neceflarta,quiaquodeft fozmalepzinciptum i telligendtideftquo elictaturactus intelligen/ diftuefit intelleetus fiue fpecies eft liberum per participationem caufalitate nefcilicetpzo ducat effectum ergo non eft caufa necelfaria p ducendieffectum. ^ntelligimus enim cu vo lumus vt matur fecudo oe anima.]^oteft eni? itberum per effentiamfcil? voluutas tmpedire liberum p er participationem a fua cali tate. ne fi jpducat effectumfuu3 ergo fpecies poteft effe fineactu. 'pzetercapzinctpiumfozmale poteft eein actu fine actioneficutactus pzim” finefc8o.quta poteft impediriactus fecudus. fpeciesaute eft fozmalepzinciptum intelligen di in intelligenteergo te. If^zeterea quod e perfectionts in inferiozio? efle in fuperiozipo tentta.fedperfectioisin imaginattua potentta eftbabereobiectumpns in fua fpecle obiecto realiertrinfeco.quodpatetquiainboce]ccedit potentias fenfittuasparttcularest etteriozef igtturpotentia intellectiua poteft bere obiccm in fpecle remotaeius actuali cotUideratione. 'ip-zeterea altqutd poteft reduci Oe potentia ef/ fentialiadaccidentalemfineactu.fedper fpe/ cieminfozmantem intellectu reducitur depo tentia effentiali ad intelligendu? ad potentiam acctdentalem. Sd pzimu in oppofitum oteč dum 9 fpecies poteft oici babitus large fume/ do babitum pzo fozma vt e pzincipiu operadi. pzoutdifttnguitur babitus a pziuatioe t aoi/ fpofitione fe tenete et parte mater ie que oe fa/ čili mobilts.nontamen oppoztet quodfitbabi tus intellectiu 5 ’ numeratus. 6 . etbico? vtratio pzocedebat. quia fi fpes fit fozmale pzincipiu? intelligendiinintelligete cocumtad fubftan/ tiamactus.babitusautfctentie velaliusibide nominatusnoconcurritad fubftantia? actus. fed tantumad modu. Ifeabilttat enim poten tiamadbn velmale opadu.iofpes nocfttaliS bltus.Siautfitfpestatu repzefentattuaobtc ctino autifozmas potetiaagedinedpzeffaf? eppfla adbuc non oppoztet 9 fit bltus fcientie Vel altusocpzedictisqzfpes fciltcet tališ no ©ifponftpotefia ad opcradum necad modu* opandt ficut babitue tališ qui eft fcia velahuf quteftDit'pofuioperfccnadoptimum.fedtait/ tumafftfapoteutte locoobicctt repzefentano tpftim. ©daliud oicčdum op3 oicerefi fit cdpofitio er mafia z foz ma.fequif no fit p2tmue actus c02pis q6 eft p ©ifiiiiitione eius. Tp>2ctcrcafi fit ppo aut fotma ale eft adequata fuc ntafie z fibi^pottio nata.autnd.fificigif no pofletcozpus ifozma re fubftatialiter.fi no igtffmvnii gradu pficit tnateriaxfmaltuco2pus.iimgradu l quoer celftt materia ppzia.cu igtiaia fepata nullum c 02 p us pfictat ille gradus ei (upflucret.Tj>j ete rea opatto co22efpddet potetie. f3 opatio itelle ctufnoftri eft tmaterialie.qi e refpectu obtecti imatertalis.f.vlisq6vte obiectn itellcctus e l nuteriale.q2 f m pbum.3.6 ata.fic res fut fe/ pabiles a mafiafic* fut Itelligibilcs igif zc.Co tra f m boetiu fo2ma fimple]c fubicciu ce n pot. aiaaute fnbtectn multts acctdetib’ igitur zc. 1P>2cfeaa'ia pot pati abigne ifernali areetpef operatione pptid quc e ptincipiu patiedi.re/ fpodeo $ pbabiliter pot otci aia beue b3 m iia qua pfteit vel qua e apta nata pficere-f.co:pus a rd neaputudinisad ometla cozpoza pfecubilia ipa fepata pdtplurtficart no autb* materia ep qua fitXotra eosaia itd epp cotpus f3pou 5 ' ecduerfo.ergo uec oiitmaio z pluralitasaia? e ppotftmetoem co2po? fed potms eeduerfo. vupmetatoj p2iooc aia Dieti meb2a leouts t,fnt a mebtts cerut.q2 oifferut aie C02U z non econerib.Tf>2eterea oeftructo fudameto viter mino relatots 110 e relatio.f5 idiatio ifta lapti tudo ad co2pus e qucda relatio. igif oeftr uero co:pe poft mo2te no e tališ icltnano aie ad coz pus.fctpfirmaf q2enttsad no ensnoe rela/ tto realis .relattua.n.funt ftmul natura, aia fe/ parata e noauteiuscotpus q6 ifo2mauittgif xc. paetea fi oifttctd aiaru eet tm eppte co2po rti Deus nd poliet čare ouas aias fine cotpori/ bus ft p eo2pa otft tgueretur uec etia p icltato3 ad 1 lla igif xc.'P2eterca ois fo2ma refpectiua pfuppomtaltquid abfolutup2ius fe i quo fun daf .15 iclinatio tilaad co2po2a e queda fo2ma refpectiua futidata i aie eenua que ftc tnclmaf ergo eifentia aie e P2102 tila icltnatde.ptms at nd oiftiguif P poftert 9 ftcutnec coftituif f3ecd uerfo ergo xc-TP2efea ifta iclinatio no e been tiaaie qtata eabfoluta ife.igifpdt itclligi itel ledu eentialifinejtalt tchnatoe.a p pne otftin/ guifvnaabaliaečntialuer fine iclinauoe ad otuerfa co2pa. ]p>2efca aia tio b3 tale iclinato3 ad tale cotpus igif xc. 2^ ro p2kipalts eft bec ficut opcrattoargmtfo21na.ua ppzictas maf ie tnlm.f5 ppiietas matic quatuad fuum ee z č$/ tumadftertreperifverius Ifpiialtbus^ co2/ poraltbus. ^p2teta&.ii.matie q5tu ad ee eq» e igenerabtlis z tco22uptibtlis.fed inquatu3 ad fteri qb trn pducat p creatioem.bec aut rnagta repertutur in fptritnalibus. Simtliter fubfta/ reaccidetibus ficut qualitattb’ co2po2altbua corpus fub e.ita aia fpuahbus ficut bittb^aie. q> aut bec fitppztctaS matenep3 per inductio nem.non cim eftppztetas compoftti nifirone p2inctpio?.ncc etia fo*me quia etus eft actuare que e pp2ietas p:ta igif rone materie ineft ali/ cui fubftarc accidettbus ergo zc. 3! ftc angla t?3 materia ergo aia.pbatio antts. q2 \ quocut» q3 genere fut pzicipia coia nd tm appzopriata f3 etiam rcaliter oifferenria oppoitet oia illiua generis tj. eis e ftc ppofirio. talia fut principu (n generc fubftJiic.T^batio.Sctus 'rpotentfa futpikipta coiiftiM tquolibet genere. Sctus siju generefubftatie e fo:max potetia t eodč genere e materia. igif materia z fozma f ut piki pia coiiftma \genere fubrtatie. IJdeppS.me/ tbaftltgtf c uangfs fit fpčs fubfta ttee ejc e is compoftf\S3adboc otceretpbus (fangfe n e i genere aliquo crtra id ic-4? idč fic oiido ftcutipoffibik e aliqd agens f m agere tufi co/ agente pilo.ua ipoflibile eft aliqutd pati tufi \ vtrtute plimi pamuf.f; ccrtueft 4 angeli tale pat iutur-i bona ficuts boni angeli, z mala it ab ignccotpalificatmaliangeUcrgo actSd h cteft auttoiitas pmentatous.8. metbot vbioi «itq>coapo:aceleftiano babet materta f^brtt 0liquaficuteftoifpo1 materia uellectus. 'Jte^ 35 oetf fnp pdicameta oicit q> relictis ertremif pbus agtt oc fubftatia copoftta.aia eft De gene refubftatte g zc. T}te boett 3 6 vnitate Tvno Pirit 4 ata z attgrs quodUb3 iftoB vnum cofu/ cttone materte z foime. polTttntaliquaeč vmt3 comnctione quetame nonfuntenumcotinut/ tatevt oicit vlterms. Bd qone tuceduq> in enima vel ang elo no dl materiaque eetulde* raniš cum materta c o:pahuq6 pboficqi no oiceres eas oiuerfaru rdtut3 nifi vna eetperfe ctioi*a:nobilioialia fijfpualtse nobilioi coi/ pali.aut ir e pfectloi i pomikate f \ actualitate.fi \ actualitate igr no eft materta pila que ntbtla c tnalttatis b?.St t porentialitateigitureft tp/ fectio: cuius oppofitu fupponebas qi potetia lius e ipfecttus. 'pieterea Suguctj .cofef/ fionu.Etuo fectfti onevnu ppe te.faugftca na < turaz vnu^ape nibil.f.mam plima, f^fialtaef fet Ipfectioi.f.angelo^ no e ppe nibil ergo zc. 'PiefeaUineapdtcametali evnus pcelfus a p? ad vltimu qttoiu qutltb3 e trn vrt’ ftcutvnf’ lineeouo termini trn quoiu qmlib3emue rm. f5 termini lineepdicametalts c ptetojjriea fut actus piimus z ma piia.igtf cu ftt vna Unca efl vna ma pzk-Si.n.eint ouo piincipta potetia/ lia z ouo oidtes enttu fapilla fundati.^iere/ rea fi vna eetnobiliot aha cu no bilioii pfectibi li pfectoe eentiali riideat pfectio nobilioi .fegf g?maco2po? celeftiu pficiaf foima nobtlioit q; ma coipo? inferco?.f3>ma coipalis cotiup/ ttbiliu aliquo? pficit aia ronali igif ma coipo? celeftiu pficif aia roali.vf pfectoe nobtltoii/r pcofequeecoipa celefliafut aiata.iSdboceft auctoiitaspmetatoiisi? metb^fup illo capfo fmanttquamtraiatoem quonta i fundameto nature mbtl e oiftinctu.-t boe etponit oe ma pt queoe fe e idtflkta.T: Snic.t pbificafua c.itj, Otdtq> icoiptbus fuptoitbus z tnfcrioiibus e materta eiufde ronts.ma inquit fubiecta foi ntgquenocowumpif«ftvnax fubiecta foitne que conupif z eft apm nam fufcfpere oem foi mam.t fino recipitboc eronefuefoime. Sed cdtra piedicta pot fic argni. qi tuc fequeref q> angelus z ata eirentcouuptibtles.fi eent mate ria les boe eft kduent es ergo ‘tc. pbatto pne. materia equa res poteč z no e e.7 metba® z iZ oe generatoe. IPreterea q> coucmt alicui elTen tialitercouenitfibifemp z in quoitb3 tpe fed materte couenitelTentiahf appetitus foimaru generabtltut coirupttbiliu.fi tgtf inangfis vf aia dlet materta piiaappctcret naturalr iftas foimas taqua ettftčs ad eas t potetia naturali pieterea cmlib^ potentienali palTtuecorefpd detpotetiaactiua t natura vtp^p” celi z mudi fi igif t fpualtb 9 z \ tferioiib’ ftt materia eiufde romseuma ifertoiz ftt i potetia palftitaredu/ cibtiipages natntalead foimd naturale.eade roe agens natnrale poteiit potetia fptialiu paf fina reducere ad actUjpotetia? naliu tfic etia^ conupere.t fic erutconnptibilia.Sd p*” ifto/ r u oditi illa no e oiftiniuo mae f m fe-f3 vt eft anera fotmeprtetatinali qimbil connpifna Iti q> no alteref.z oe tali foima nalit: maftbi co refpodenteloqutf ibipbfts ondčdo que requi runfad gtiatoe3 nale.ma aut celi z fpSaltu no eft aneta tali foime z piietati io 'tc.vn Sui.vbi fuptaoicttq?celueft konuptibile norce ma terief3ronefo:me čutno epiietas/tRoatma terieftn feč q> fm fe.nec eftquidnec quale nec quatu -ic.f^ e potetia vnuqdq3 % S3 p .ose pote tta palftua e potetia pdtctots.4.metb® poten/ tia materte i quocuq3 fit matia e potetia paiTtf igif iqntbus I maf ia ibie pot pdictots.f.ad ef fe z nonee.igif oe tale e conupttbtle. ©icunt altqui 4 no č iucouenies čelu qjtu eft oe feee conupttbtle fmquidqiroemaiie. tamecone ^eto matic z foime eiuseft necelfariarone foi/ tnetm.qiigtftahs pnecio no eft cotingens ec ptevtrtufq5ettremi f3ronemafie tm.qdtame no requirit ad boe 4 aliquid fit fimptr conu/ pttbile io celit no e fimpfr coiuptibtle 'tmo ma gis icoirupttbile roneparfi principalis.cita of oeangelotanima. nec eft inconueniens qS aliquidoimfimfecundumfe confideratum fit oefectibtle.quodtamenanne ( tum alij eftnecef fartumecemplumoe auima vtatoiis z beati. velingratiaconfirmati.Sic materta celt qui tum eft oe fe e ft in potentta.contradtctidts ta/ men afoimacelloeterminatur ad vnam par/ temtantum. 2ld aliud otcendum q> intellcct* noftereftinpotentia naturah z oeftderiu3na turalebab3adola ttelltgibilta iutelligeda. ef ad beatitndinem confequendam fecundu3 Bu gufttnum.tamen ec purts piopiiis ftbi vf crea ture cuiufcuq5 no pot ad boe ;atttgcre no igif omnipotentie paiftue naturali conefpoiidct tetina natnralie qne poflit eflfcctme fpam redu cereadactu5-f5 fuffictt potentiepalTmenatu/ raiiq> natura fua babeatg>pofiit recipere lila} perfectione ad qua potetiam babet naturalem a ( boc ftue ab agete naturali fiue fupnaturaU,ft cntbomooe natura fiia babet potentta ad fi/ demx cbarttatem.no tame potentta bab} qua tK natura fua tatum z ervirtute pzopzia effecti uepolTiteababere f} a deo gratta} infundeu le. ^ 3 ttde auguftmus oe vera religione pof fe babere fidem z cbaritatem e de natura fide/ lium.babcre aut e gratte. Sic m pzopoftto ma terta fpirituatiu} quatum cftoefe eft in poten/ ttaad omnee formae fubftatiales tacozpoza/ les qj fpuales.fed no eft agens natura le tila potentiamad actU3 polfit reducere qma eftco tuncta fozme mfepabili vt vtfum e. Sdpztmu} pjtnctpale oicendu3 q? beue caret fozma mate/ riali feufibiU materia z fozma cozpozaltno ta me oppozret qp careat ol fozma fpualt perficie temateria.qmafic careret feipfo.velaltteroi cendu q? receptimrsoicif aliqmdrecipere. vel f m effe naturale.-i fic oppoztet tllud elTe oetiu/ datum a natura recepti, vdfmelte intetionale % tale ft eft receptutumotgantcu necelTariu eft ipfum oem*?daria natura recepti nou totaliter fed ab ejccelletia recepti ficut fenfustactus ab e,rcellentia tangibiltu. Siauteftreceptiuu no ozganicuvtmtellectusmaioz no eft vera quta luncoenudareta ppzia natura cuius itellectu pot recipzre.Sed quare magis receptiuu oz/ ganicum qj nou o žganica, Eucendu} q> in coz pozalibus receptiuu3 babet oppofitam oifpo/ fittonem refpectu recepti ficut recipiens colo/ rem intentionaliter oebet efle non termina tu}. 1} coloz recept 9 malit \ obiecto b} ee teriatum Similiterfenfuseflt medietate.obiectum aut in e^cdleutia.uonfic aut eft in intellectuideo zc. ŽBdaliudoicenduq> minozeftmpliciter falfa.qz qp aliqcarecipiamrpticulariter tatitn. boe no e pp materia trn eius iti qua recipitur. fed ppter materia e^tenfam.^nde materia fub quacuq3 fozma ponatur recipit aliquidf} pdi tioneilliusfozme.vtpatetfimatertaaeris que pp fozma aeris recipit caloze fpua luer fiat lub fozma c ozpozis terminali recipit caloze mate/ rialitert non intettonaUter. ad altud 063 o? fmdiuerfos gradus in fozmis plures fozme poflunt vnam'materia infozmare per boe quod fozma pzecede us tenetfee^parte materie.x d terminatpotentialitatemciusoifpouedo tpfu adfozmamfequentem.Sicutccouerfo vna for ma poteft plures materias infozmare per boe cp altera fe tenet er pte fozme faUcet illa que eft fibiimediattozx !timioz.xfic retam compofi tum ejc fozma x matezia anime infozmat cozP u ® nonrationematcric fed fant«} ratfone fozme pzmcfpaliter mfozmatis ntatertam pzopziam. ffldmatozem igitur rationis oicendum q§ ipfatotamfozmat cozpus.itfto modo poteft otciquodfccnndum fetotam non tameratide tonus fed ratione partis.i ft li feefidu fe pzedi catratione infozmandinonfecudumfc totam t fozmat. Sdcoftrmationem oicendumquod equiuocatoepztmo.vnoenimmodo oiciturvt oppponitur ciq 8 eft peraccidens.SUo modo vt opponitur ei qd eft f m partem loquendo oe pzimoiflofecudomodovera eft matozfedpzi momodofalfaeft.qzquodalicui effeutialii co uenu el primo.i.non per accidens couenit. fi/ cut rationale couemt bomini primo tfto modo fumptotamencouemtfibirone partis fctlicet anime no rone totius.^fto modo antma eftpzi musactuscozpo2isquia eft actus elfentialis eius z tdeo non oppoztet q> boe coucniat rone tottus.fed fufficitratione fue fozme. ŽSda lind oicendumq> no eft mcouentens ear.dcm fozma3 perficcre plures materias fi in pfictcn do etcedatfuam vel vttam‘inatcriamftc oeani ma refpectu cozpozts. ^idemus enim tj? a/ nima per oiuerfas perfeettones vnam partem cozpoztsperftcit.zaliam ctia3aitter oifpoft/ tam.ficinpzopofito non ! vtdemr incoucniens quod per fozma3 eius perficiat oiuerfas ma/ tertasnon equcpztmo -z que non filt totaliter vniusrattonts,qutavna eftcozpozalts z lia non. ad altud oicendum quod fozmaanime exceditfuammaterta5.nonramcneft otuifibt/ lisneebabensgradus realesficutfozmaacc* dentalis.fed tpfa fimplet ertftens ittfozmat ma teriampzopziamx cozpusftcut toia ečutiaa/ nime mfozmatvnampartemcozpozis taliam advltimu3 oicendum quod non concludit quta Sngelus intelligitfingularenon tantum vniuerfale.iguurfeqmtur fecudu} boe q? fua elfentia eftetfingularis z materialis quia imel ligitmateriale. qp>zeterea aut infelligis oe omntmodo operaudiquod cozefpondeatope ratio potemie vel operati falfum afiumis qm'a opcratio babet modum tranfeuntem operans autem eft fubftaria vel potentia permanens. But oe modo oeterminato. St autem tntelH gis 6 alio mo qj oe tfto 6 quo aflumis in mino / rimbileftadpzopofitu3. Siautoepzto petis pzincipium. ? 3 eritur vtrum magis vntuerfa q le pztus tntelltgatur a nobis ^ minus vniuerfale arguitur quod fic pztmo pbtftcozum oicir quod tnnata eftnobis vtacognofcendi 3 nottozibus nobis ad notioza nature tfubdit. Sum autem nobis primo nota ci>fufa'magis x magis vtia minus aut vFfa funt nature nott02a quiafutpfe ctto2aigif'tc.']{b2efeaq&p2io itellectut Ipmif pjius Itelligtt.fjfmSuic.ens-z vnu que funt majctmevMuerfaliap2ius intellectut imp2imit tur qj omnta alfa igitnrtc. Peterca illud vniuerfalc p2ius tntelligif.cuius fingulare p/ ne fentttur.fed fingulare magisvnm erfahs p/ usfemitur 05 minus vniuerfalisfm SJutc. in metbafiftca fua/t f m pbilofopbii p:io pbifteo ru.vbtoicif^pueri appellat.pzio oesviros paires/tpziusaremotis feimmr aUquid e(Te c 02 p’ qj a latu z qj bo. Cotra copofira fur no/ bis pziue nota fm ?merato2e ptto pbtftcozum erpončdo illud magts cofufa fut nobts norio ra vel ptfuota.f. magts copoftta.f^ nuii’ v rta funtcopoffrio:aq2babetfeper addiude* a d magts vfraigif tc-l^eterea que futoilfictlli/ ma nobte ad cognofcedu no fu nt nobts pzC no Ea./2B>ade vfta (ut nobte oifftcthmaad cogno fcedu vtp5 pr 10 met bafifice ergo zc. ©icedu qp altb oi' p:t p alio tripfr.f- generatoe pfeettone •s adequatoe 2>c ono^ptfnus betur nono me tba* Sbe tertto p 210 pofterto? vbt or q? vfe č ep couenttalicuiptfoi vocatvte.-rprimum ade/ quatoe tpfa^ pptiam pafTione^ que p:edicatur eouer tibthter oe fubiecto. ©e ouobue p2tmis oSmad pne .% 3 ltertue fetedu cp no e tdem co/ gnofcere pfuffi z pfufe nec oifti nctu3 z otfHcte na cofufu pot otft !c te cognofci f icut alal (p e co fufurefpeetu bois. Sirnih? oiftlctu pot cofu/ fecognofciftcntbo cogitofcedoatal.vel q» fit alat.flUid ant e cofufu^ q8 e idilltnctu Oiftin/ gutbtle tn ftcut gen 5 *. C ognofcere aut cofufe eft cognofcere qd or p neme vF cognofcere tfuo vmucrfalttm.f^ cognofcere qd oiftlcte e co gno fceretdppjtctfpptta pofital fuaoiifinitone. ©iceduigifad qdnčp2io (pmuvkte eq$p2i’ n otii e nobts p:to:ttate tpts z cognitoe cofufa cpmagtsvFe.lpsobatio.oeages fm vltimum potette fuepducttpfectfffimuetfectu qne pot p ducereqz oa oppofftu^nopducateffectu p/ fectt(rtmaque polftt feqm’f q?agu cttra vltinm? potette fue.f^oe ages jnaturale agit f m vitlu} potentie fue.qj no agtt oeliberattueoetermina do ftbt quatttate effectns.fed oeiermtnaf ab a/ Itofgif 3 git per fec' f fltmu e ffectu quepot. ^n 1 telleetus aut quantu ad aetu p?imu ttelltgendt. x pta que cocurrat ad candus uentoe5 etfectle fiucfantafia ftuefpes uelUgtbfUsfutagentta naturalia.igif itellectus x p:l o aetu ttenligendi pcefieteactu vobitatf ttelfit pfect(flt m ttellfgtbt le t q b pot q> ter tat actoe? pfecrilftma qj$ pt bre talc.afuuelltgibileefpčs fpaliffima ergo ac. 7IMete2ea f^Sm.pdo metb! capftj.čfl&ctba ffftca e rltiafeta lozdte ooctrtne. tgif ptktpta Uaa^fcia^p tf tpeanobts pctpmnfqjmetba ftffca.ptfnf aut alfa? fcla^funt minus vl’faqj metbaffffca e oe vFtffimfs fgff zc. ip»2eterea ff, p:fus tnteUfgfmus magts vntuerfale q; ffngu larequado fmgulare alfqitodfubuo mottetfe fumerftmagnum tempus antequa poitmd co. gnofcere ctus fpem fpalt(ffmam.qufa opp 02/ terctp2ius cognofcere ommaefus fuperto:a dfcntfalfa que cu ffnt multa non pollunt fn tfla tfcognofci.boc autmantfefte patet effe falfum ergo za. l^jcterca ft pafus magts vnfuer/ fale fntellfgttur aut cade fpeete cu minus v ni/ uerfalt aut alfa 110 eade q2 tlludnon eppjfu^ r epzefenratf 11115 aUcmuG q^ equaltterrcp:efe tat tpfum.i oppof ftu vel mfperatnm.fed fpes reptefentas ataUf e magts vmuerfale equalit repzefentat bolem z tfvm z p cofcques p tila cognofcerct ftmulvtruq5 itellectusfttlla futft ceret quod falfui e. tgttur no e eade. Stauta/ lta tuc erftt tot fpes t tntellectu quot fut fpeefes generfs.ftlle oebent cognofci. vel q? ffitfupio ra vnfuerfalioaa ečnttahaautequafpes fpalffli ma fntcllfgamr quod falfu e fgtftc. ipzetc/ rcaiHudcoguofcftur pofleriustpecmus ab/ flracttot e oi!ffcflio2 qz eitts cognftfo \ tntelle/ ctuabftractfua čoiflftcflfo2. fed abflratfocolo/ rfs que e vFfoz eft offftctifo: albedtf q28 offlt mflibusabftrabfrurqutditas colozts fcflfcet abalbo z ntgro quc funt oppoftta. albedfnts auscmqufdtfas aouobusalbts que funtffmf/ IfacrgoTce. Tftzeterca poiubfle eft Intel lige re minus coeno cognofcendo magts comu/ ne.fgftur non oppottet femper vntuerfalius p us coguofct ab fnteliectu-1^2obatto antecede/ tis qufa geometer cognofcft liueam.tmultad lfneap:obat.xtamen nefcffvtrum fftfubftau/ tfaveiaccfdcns ergoice. Sdboc ettam eft aucto2ttaspbflofopbt p2tmo pbtfyco2U oteen tfs q> otff mitu? p2tus cognofcitur čp ptes offft mtdfs.otlffimum eft minus vniucrfalc cu5 ftt fpecfcs.tp geimsTuu5 quod eft pars oilfinftto ute tgfturtce. Secudo ofco quod patus co guofcftnr magis vniuerfale a nobts cognftioe Oiftfncta.l^jobatfo.pzfus oiftfncte illud co/ gnofdtur quodintratoiiftnttionem altertusp quodaluidoifticte cognofcitur. fed ensquod eft vniuerfali(fitnu5 intratotlfiuitionem omni/ umeum conceptns entis iucludatur in conce/ ptn cmufUbet. ipfuni anteni non babetpceptu nifi oiftinctnm quia nonbabet in qno pofTit co fufe vel indiftittcie cognofctigitur -rcetera.Sf intleantein eftoe altjs vniaerfaltbus. ©uan/ to enim aiiquid eft viimerfalius tanto pot pln/ riumoiiftnmoneni tntclligere ^otfttncnus co gnofet cnm pancioza bnt t qmb 7 cognofcif co/ fnfe.TP>2eterea f m ®ui.metbaftftcačp2tor 02/ diuecogttofcedi oifttnctequstn evfioztgf -te. f t V nec tame cotradicit ftbt ŽHui.oices p2lcipia aUarufcieimarup:oprta?02dtne ooctrine fut nobisnota er cofufo coceptu s tcrminoju ficut geometer e£ pfufo cocepritlineei: punettpto ceditad cognofccndu et’ oiffinitioem z palTio ne/iiometbapbificaeft pofterio? otdtite oo ctriue.ciuitstame-pttnciptafiit otfticte cogno fcčda.fed feta metbafifice acqaifita reuertedo adaliasfcias magis oifttucte cognofcuf eo:u pjiucipta fda metbafifice pttus otfticte cogni ta.xficeftp2fo202dine otftincte cognftionis, Sic i ptopofito fpeeles p:ius cognofciltur!/ dtftincte f.coguofcedo quideftq> otcif 'per no men vel i fuo vmucrfaU. f$ 'cogntto vniuerfali oiftinctctnnc pereius oiuifione 'z pdictionem per additioemoifferentie fitrcduusad cogno fcedu fpem otftincte. Eertlo oico 9 pnus pttozitate perfectfonis a nobis cognofctf„q& č pfectius.iCirca qd fciendu q>altqua cogntto poteft rile per fectiot alta. vel f m perfeetois co plementu.rf^pponoj adobteetti ficvifio aq le ( e pfeero j pmo?vtftoe tr.ea.f5 vtfto mea refpe ctucadelee pfcctioz vifioneaqutlerefpecmfo lis. lila otaifto babetnroecio oe aialtbus a pbtlofopbo oicetecp magis oefideramus fci,‘ remodiciidfubftatijsfepatJčg; multiioc infe/ no:ibag.tUudautemodtcu attendtf fm ppoa ttoemad obtectii.no aut fm natura cognitiois abfolute.Sd p:opofttfi e oicendu q> tllud qd a nobis cognofcttur pnus pnozitate perfeeto mecognttotsmfeTabfolute cofideratee o e” loquedo et oe coguitoe naturali.Tptt0batfo.q2 illa cognitio e perfectiortfe per qua attingif perfecnus obiectU 5 .fedbec e cognitio oci qui i perfectifltmu obiectu3 ergo xc. pjeterea pbiis oec to etbico? ponft felicitate buntanam que e)c puris naturaltbus baberi poteft in co / gnitoe fubftatiar u feparataru vel pitme fubfta tie.feparate qne edeHS.f^poniteainpfectilTi/ ma coguitoe.ergo eius cognitio que ut via pot babert e perfectilfima cogntto ttperfectto? co gnitoe quozucuq3 tfertoru qiquodcuq3 idiui duu3fpetnobilio2fo eftnobtlins quocuq3tn/ dtuiduo fpeetet inferions.Sed que'e cogmtfo perfectio: fm .ppottione ad obicctnm.t. refpe ctutnferto? qnefuttntellectui noftro ppojtfo nara.Sucedu q> cognitio iftojufenfibilia que fojtius mouet fenfum e pfectioz q2 que fottius mouetfenfumfojtiusmouet intellectu ličkal/ tiozimodo quia vftus.que aute magis monent intellectu funt magis ,ppo2tionata Itellectui. z tdeo pzius perfectioe tali.f. f m pponoem ad obiectuintelligif vfeillius fingularisfenfibt/ lis q& fojttuo mouet fenfu5, 2id obiectioncj (n oppofitil oicedum q> pb fis prtmo pbtfvco^t tittenditoaremodu ocuentcdticcgnmčem ot ftincra.ttbocep cogtuttoemmagiB vmuerfa/ lis x magis cofuft quod e p:ius noru nobts oi ftinctacognitoe. Žid ali ud ofcendticpenst vnumpiius mpsimutur intellectuiquoad eo^r cogntrioem oifttncta q3 alta. z to tila coguitoe funtp2tusnotaq2uo polfuntnottficartp pjfo rax boe coceditur. Bd alitid oicendum qŠ tbomas faetes illudargumcntu oeceptus fuit quiano oiftinguitur tnter coguofcerealiquid cofufumx cofufe z oiftincte z oiftinctum. ^e/ rum eim e q> cognofcere aliquid cofufe.f. min’ vntuerfale eft mediti inter pura igrto2atiaxco gnittone ctus oiftiucta.x ftc cognitio alteuius cofufa pzto2 e cogmtoe ciufdem oifttncta. fed ppter boe no fequttur cp cognitio cofufi.t.ma/ gtevniuerfalisfit pziozcogmtone oiftincta.i. minus vmuerfalts nifi loquedo oe cognitoc Oi fhnctavtoictume.imoe fallactacofequčtts a plartbus caufts veritatls ad vna. Cognitio.n. alicuius minus vmuerfalts e vel qnado cogno fctturtatiioeipfoqmde q6 oicif per nomen. vel quddo cognofcif m fuo,vffojt vel cofufo n fequtf igitur cognitio cofufa minus vrnuerfa/ lis e p:to2 tpe q? eius oiftincta.igif cogntto fui vftoJis vel magis cofuft eft pzioj. ‘ advltiu^ Otcedii 9 qfi aliq6 fmgulare e pzefens fenfui fm oebita ppojtione.iiic intellectu© pjio ap/ pjebčdit fpem fpaliSlimaenis. f3quadonoe ppotuonatum fenfui tta q?polTit ipfu^ oifttn/ ete cognofcere.tiic Itellectus appjebedtt fpe^ yximio:equapot qztto mouet fenfum nifi fub roue queefingularisfpetcofo:ts. 'tTeriturvtrumi Itellectu noftro q fint fpes intelligibiles p:io:es naturaliter aetu ttelligčdi videf no qi qnadocuq3aliqua fpes fpjimtf ab obteeto t potčtta rep:efentat obte/ ctum tatum fub illa rone fub qua nata e impzt/ miabobiecto q2genitiie fimilegeneratifcdtn fo:m 5 fmqua gcnerat.f3queciiq5 fpes impti rnitur ab obiecto t itellectu fub ronefingularif imp:ttnifq2obiectuejctravelfantafnia a quoi primif efingulare.ergo tntellectus rectpttfttt gulariter.bot e falfum.igiturxc. pteterea pjefentiaobtectie ca p:efentie fpei noautem ecouerfocti igitur obiectu itelltgtbilefit p iz/ fens i fantafmate no requtrif fpes i itellectu ,p pter pjefentia obiectifed ppter aliudpomtur fpes in intellectu igif fruftra. pteterea fi ef fetfpes i intdlecmplurespolTenteeftmul.co feques e falfum ergo xc.p2obatio cofequetie q: fpes tališ bab} ee pmaues et abfente aetu! tdligedi.tame poft oemaetu ttelligedi poteft fuccedere alfo fpes refpectu attcriusobtecti. t fic cfTctalia fpes alrcrfus cfi pzima fimul. f$ pbatio f fitatie pfirts qz cu tila fpes non poten tta ronalts vel ubera fed naturalis t>e neceflft/ tate efl aetu pfite obo. cu5 igttur femper repze fentet ebm fuuut femper bomo itelltgeret per lllamactu,zfeqneretur <$ per plures fpes il las femper pofiet plura ttelligere q> f fm e(V jf 4 ic.T£:eterea potetta femper pfteitur pzopzto aetu pzopzius aut actus potetie appzcbeuftue č appzebedere no aute fpes igttur tc.Contra pbs terno oe antma.oicit q> anima e locuffpe *um.notota fcdttellectustieodclapis no e tnaiazc/tineode.ammapitellectumeolal telltgibilta.ipfenfufenfibtlta. bocaute nopt Itel ligi q? fit oia p elfemiam igitur p earnm fpe cies t ala epilletes. 'Pzererea p ratione fic oe q> reducitnr oe potetia eflenttaU ad acctdetale oport5 quod boe fit p almd ftbi impzeflumfoz ma!lf.|ntellectu0nolter anteadifcere vel itel ligere el potetia eflentlalt adactum intdlige di a qna polica redneitur ad potettamacctde/ talequaf potintelligerecum voluerit.tgitur boe eftp aliquod fozmaltf fibt implfum quod voco fpemtgitnr ac. Hlefpondeo vnaopimo .comutns e qnodtntellecws bab5fpem fibt im pzcflam necelfario reqmfitam ad actum trdit gčdt.qiiodpotfic pzobariejc pdictisquia op poztetquod vniuerJaie aetu tntellectnm fit p f ens intellectui ratione obiecti.fed no pot elTe pfenemfip fpemimplfam igitnr zc. ij&aio: patet quiaficntobiectamefl pjinsacmintel ligendi ozdine nature, ftc ratio obtecti. pzoba tiominozis quia non potellaliter elfe pfens raft per fpem in fantafmate ejctilente. fed non p tila m pbatioqzvna fpes no potrepfentareob tectutn fub oppofttis rationi bus.fed vniuerfa l cz fingulare babet oppofttas rationes. fpes autem m fantafmate efl repzefentatiua obtecti vt ftngulare cfl igif non vt vmuerfale.ergo pze ter lila efl nccccllaria fpes in intellectu ad rep fenrandu vniucrfale matoz illtus rationis con > firmaiqz idemnon pottfr mefurart ouab’me furistotaltbus* fpes aut menfuratur totaliter ab obteeto igitur cadefpecies nonell oiuezib rum obteetozu^ vt diuerfa funt repzefentatiua fedotces quod boe veru3 efl eodem lumtne.f5 luminibus oiuerfts potefleadem fpeetes oiv/ farepzefentarevtpatet oenoctilucis queloie videntur colojata lumitie folis. fed oe noete lu centia lumtne pzopzio. Ste fpes in fantafmate luminefantafie velvirtutts fenfttiucpoteflre/ pzefentare ftngulare lumtne intellectusagent! penetrante fantafma vniuerfale. Sed boe non vtdetur quia nccttluca vel repzefcntat oiuerfa obiecta oe oie z oe noete quta eoloz z lur funt btuerfa.ztunc iieccefiartoboceft peroiuerfaf fpes,Vel ftnon ftiit oiuerfa obiecta opoztetci/ cere quodbec babentaitquam qualttatčoiuer farna lucex coloze virtualtrer tamenvtruq3 co tineura.xtdeo tnoiepoterirgignere fpemre' pzefentatiuamvnius.f.colozis.Tin noeterep lentatiuamlucis ftc igitur fempbabebitoiuer fas fpes.inquantu repzefentantur in eooiuer fa.ficut in ppofttooe vmuerfalrt fingulari. ‘Pzeterea cuiuf Ubct potentie realts actiue efl actio realih terminus realts. Intellec^ages eilpotentiaactiua realts. igitnreiusoperatio efl realist terminus ftmtliter realts fed Intel/ ligerc no eil operatio eiuf nec terminuffue opa tionisfaltem pzoplqutus. quta non intelligtt. fed operatio etus cll fa cere intelligibilta iu po tentia actuinteUigibilia fiuntaut intelligibilta aliqua aetu per abftracttonem fpecietabllrabe re igitur fpeciem efl actus eius.x fpeetes ttelli gtbtlis abftractaell terminus eius no pot aut tališ fpeetes elfetnfantafia que cozpozalts efl z etetenfa non afittalts fpeetes. igttur opoztet eameffe tutntellectu polUbili. Sedotcefqnod vniuerfale quod efl obiectum tntelleetus fulg5 in fantafmate per lumen mtellectus agenris z ad elTetntellegtbtleactu. ComraefTecogiutu^ fplendensvtcognitum.efttantum efle otminn tumnonreale.tgirurucnpotefi: efie terminus operationis realis mtellectusagentts.^zete rea obiectum vlius non poteft repzefentari fB ratione fua vniuerfa Uozi per fpem obiectt pti cularis.quiapbiectum vmuerfaleiu quantum buiuseinditferesad omnia particularta lub eo contčta.ftrgulareaute e oeterminatum. z c tiam vmuerfale vt tu fingulari non e vniuerfa/ le.vtvmuerfak.f5 oeterminatum fecundu5 fan tafma a q6 etn eo tantum vtftngulaf qutabic z nune igitur fpes in eo ertlles non pot repfe tare obiectum vniuerfale igitur opoztet ad in/ telligcndum vniuerfale vt vmuerfale fpem eiuf impzimi in intellectu polTibilt-Tp-tcterca ep no bilitateintdlectus pot fic argut. Si non rcqui ritur ad intelligendum.fpes m intellectu. f5 in fantafmate tantum. ^ntellectusnolkr nonb5 operatione fepabile a cozpoze in quo e fanta/ fta quia b5 ozganum.i ft non b 5 opattone fepa bile tpfe non e fepabilis a cozpoze fient arguit glrifto.pzimo 6 amtna.ergo mtellectus noller elfjinfepabtlisa cozpoze.tcomtptus cozpozi ftcut potetia ozgantca.boc aut e centra pfrmp" 'ifcbo.-r tertio oe amrna/i ptj.mctbapbifice z bocecontrametepoučtis aaimam a cozpoze aliqnaitdo fepari.t intelligere ea que pzius in tellerttvtp5 oeoiuitecpuloue.bocaute no ef/ fet.nift manfifent in anima fpes in vta acquifi/ te nec vtdetur vcrifimile quod ania c,ruta a coz porremaneat itanudaficu.in pzima fut crea ttone.tta qnod no poflit intelligerc mfi 5 nouo fpčsftbiimpdmamur.fed rattonale eipfasp' fpecies acqmfuae in viaaltquid pofTc intclli/ gerevtoictume.bec aute pofitio cofirmatnr one to:uatibns pzedictis p:o tfta partc. Bd p / timm in oppofttit oicunt quod oiffert ratio age di.z ratio agentis .verum e aute quod fpčs re/ ptefentatobiectu} in tila ratione agčdt 1'B qna nata e impnmi.boc aute č fub ratione natur ab foluteconftderate.no aute fubrationeagentis quod e particulare.t to fpčs repfentat vniuer foie vel alif pot otci fc&umtftos quod Itcetfan tafmaaquotnmediatetntp2intitur fu fingular quia tame nonagit in ttellecfum polTtbtle virtu tepzopdafstmdlect^agettsabftrabetisfpes vntuerfalce a fautafmate to pot illa fpes repfe tarevninerfale Sdfcosotcedu* quodequiuo catio i tbtoepfentiaobtectt z fpči.obiectum. n eftcaufapntierealisfpecici in intellectu iq! eam impzimtt in virtute tame intellectus agen tis.fpes autem impjelia eft caufa pntie obtectf tu elfe tntelligtbilt.etiamvtfic obiectum eft p te fene UeFctut ratione fpei. Sdaliudoicendum cocedendo confequetiam confequens 23 d p/ bationem confequeti6t)tcendumquod fpectes licetfitfozma naturalisquoad actumintellige dt quantnm eft oe fe fcmp ptoducendum. qma tame non eft ca totaactusfedrequirunr turen tio 1utellectu6.aptmctpaltus.9fta aute non e femper in actu io no opoztet quod femp intelli gat.Simtliter no opettet q> omuee ftmul caent actumtuteUigendi.fedtllatantum cuius fanta frna fotttus mouet intellectum-Sd pzimurn in/ telUgenduvt patetcubomo ercitaturafomno. cunc intelligit neccefiarto illudquod ptiusoc currit.vel cuius fautafma fotttuemouet fcd p* tllum actu3 intelligit quod voluutasftbi impat inteUigeudum a boe fecundum fpcctem eiust intellectu coufcruatam.Sd a liud oicenoum ep potentia ptius pito: ita te pcrfectioms perficif actu pzoptio quam a lično nonaut femper po/ ritate generationis quando fpecialiter ad ctus gencrauone pluraaliarequtrunf ptepterfua perfectionemftc eft inpzopofito oeacttt intelli geitdtqaip2iu0O2dine generationis requtrit fautafma % cognitionem fenfttiuama qua ožigi natur z fpetn intelligibilem fecundum q? for/ lualtter intellectus intelligit. alta optnio eft: quod uullafpectes quea,fantafmate vel obte/ eto ejctriufcco imptimitur tn tntellectu-nec etta actnsintelligendi quod ptobatur. Sgens ejctrinfecum femper eft nobtltue palfo fed fan/ tafmavel obiectum ertrinfecum ttoneft nobtlt’ intellectu vel fpe vel a ctu intelligend i.ergo ac. p2obauomaiotis.ftcfteque uobtle.tuoc non «fteqmuocum. Similiter nec fiimperfectius, quia non dTet caufa vnele effectus eetnobtlfor z perfccttoMgitur eft nobtliufmmot patet igi‘ tur zc. Sed oices quod vera eft mato: oe a/ gcnteeqmuocoinvirtutep:op:ta non autejd agente tnftrumentaU-mcdo fanrafmaagtr m trt tellectn pofiibtli virtute tmcllcctusageimspe netrantis ipfum.a abftrabentts quidditatem a conditionibus indiuiduantibus que funt t fan tafmateftcutlumc^amitgens tpfum lac ouod eft albuma onlce quodamodoabftrabiralbum a oulet onm rep:efentamfut lac fub rattoneal bi non tamett fnb ratione onlcts. tCotra ouo queoicmtt p2imo tntellectns agens fubintrat fautafma fua aettonevd lumtne.fecundo qucd abftrabttquiditatemaconduttombustndim/ duautibus &rguitur fic. (Suerovtrum per «/ cttonemiutcllectusagcntistn fautafma aitgd piefetttatmnrectpiaturinfantafmateantnon. Si ftcfequtturquod tllud ftt cojpoiale ficut fautafma recipieus z ettenfu^ z per coufeqnef non poteritagere ut intellectu polftbili per ra tionem p:cdtctam. St ntbil ergo fautafma perillamactionemnon eritvtrtuofius adagč dumtn iutellcctapoflibilicums contrarm^oi cebant. ']p>2etereaftotcuutquodiion folum fautafma agit in tntellectumpoiTtbilem.fctltcct ctiamintdlectusagensoeftrmtur eojumpztu cipmtn qno Oicunt quod ide fubiccto funt intel lectusagesa poiltbilte.Certumeaute quod agesa pasfum non funt ide f Oo falif gac.fiaur oicunt quodfolum fautafma agitvt tactitm ab t tellectu agente feqnimr vtp:ms quod folu fan tafma eft nobiliustmcllecmpolitbilivclfpecte lutcllcgibiUipcrrattouem p:cdictam.Il?abent autemaiu verba pzedicti oicenres quod Intel/ lectus agens vt fnbmtrat fautafma quodammo do Diftingiutur fubiccto ab intellectu polftbili. fedpoteftbocquodtpfi otcut modo p:edicto repzobart. Sl tj oicunt ad rationem p;edt/ ctamquodmtellectuo agens agit tn intelSecta poffibilem fpcctcm.ftcutcaufa pjinctpalis.fct itcet cnm fantafmate.non autem ficut caufa to/ tališ vel ficut caufa pitucipalis cum inftrume/ tali. Sed contra caufa equtuoca babetts tn virtute fua totumcfFectum peteft totumclTeau pžoducere in paiTootfpofito.t bocfufftcit. qz plus non reqmr uur ad elfectnm quam quode oictnm.fcd intelleciusagens babet in vtrtnte fua totali fpeciemiutelhgibtlem pzobatio quta babet aliamauetojitatem m fanrafmate refpc“ tališ fpcctet ipfe tame n conttnet in fe totam vtrmtem farirafmatts refpcctu ctus cum ftteo virtuoftusigitur fine fautafmate potem tllam fpeciem caufare in intellectu poflibtli qui i ea^ tnfpofirue ad rccipiendum ab vtroque. Tpre tereaficaufa imperfecttoi dTettotalie caufa g/ fectious effectusmulto fojtius caufa perfcdto eft to tališ caufarefpectu imperfectio2is f$ in/ tellectu 9 agens*eftperfectio 2 xnobilio 2 tntel/ lectn poflibilvt oictmr.^.oe anima ramen Intel lectae pofftbtlis eftcaufa totalisactus tntelU getidi qnt eft perfcctioj cffectus fpecte IntelU/ gibili igitur malto fottius mtellectus agens e totalis caufa refpcctu fpectei. T£xcterea inter »no agemlaconcurrenttaadf nu^effectfl oeb? e(fep:opo:tio. fed inter agens m materialen fpirituale quod eftx co:powle quod eft fantaf ma mtellectus agens non eftp:opo 2 tto.ergox cetera. 'PretereaUcetacttuumftialtqaando tmperfectius palfiuo iicut obiecmm fenfibiie fenfuramenactiuum fecundum qaod agit eft nobtlms pafliue m quantum patitur. ejcemplu oeigne agente in cojpus mirnim n tgne infer naltagente infpm oamnatum. Sitguur fantaf (naahquo modo agit in intelleetum poflibile5 fecundum id quo agtteft pcrfecttus tllo quo in tellectus pofltbilis patitur. ©mne autem it lud quod eft in fantafmate eft cožpozale. n om neilludquodeftinintellectu polfibili eftfpi/ ritualc.tgirur cojpotale eftnobilius fpirituali quodfaifumeft. preterca quanto aliquid coipojale eft magis obediens fpir ituali. tanto magis fpirituale mediante i Ilo cotpojali pot cffecmm nobtlio:e5 ptoducere fed cozpoza ce leftia magis obedtunt fbljs feperatis quam fž tafma intellectmagcntin tameu mediantibus illis fBe feperate nonpolTunt mfialiquod cot pojale p:oducere.igitur fic intellectus agens mediante fantafmate. vel ipfo coadiuuante no poterit fpeciemtntelligibilem pzoduccre. pjeterea oftendo quod non requintur fpeci es quod eft ad ptmcipale qma fpecies pjece/ dit parteactum intelltgendi ,/ t babitum ilia igi tur fpecies potcft deftrui manente tamen ba/ bitu.tune quero .aut tune intellectus eft in po/ tentia elfentiali ad aerum intelligendi.aat acci/ demali.non in potentia eirentiali.quia babens babitum mtellectualem poterit co rti cum vo/ luertt igitur in potemiaaccidentali fine fpecte fedpzopter altudnomponit fpcciemnecceifa riamadactumniftreducat mteliectumoe po/ tentia elfentialtad acctdentalem igitur fruftra. . pjetereafantafmanonpoteftagcre invo/ luntatem igitur nec m intelleetum. Siniecedčs patetper fanctosxoocto2es. pjobatio confe quentiequtaautrepugnatvoIantatt pati afan tafmateratioiiefneiitmatertalitatis.antratioe libertatts.fi pumo modo eadem ratione repn gnatintellectui quiaeqne in materialis eft- no autemrationeUbertausquia trta non obftate pjfmo reetpit vel patitur ab obteeto. pre terca fic febabetitfantafmataad intelleetum fi cutappetitus fenfttinus z eius pailio ad volu tatemfedappetitusfcnfitiui pailio non poteft mrectezperfcagere invoiuntatem,quiatune bomo ncccellario peccaret ergonec fantafma in intelleetum paeterca co:po:ale vt cozpoui le non agit m fpirituale. in quatum fpirituale. fed fantafma vt fantafma eft cotpojale intelle/ ctnseftfpiritualis.ergo z cetera. Sd iftamp tem aducut auetojitates pumo 2 Jgul.pij.fup genefi.oicentis q>a'iaa corpozali ntbilfacitin fe.fiSt in codern matur quodanima rerumima ginesinfeoefefacit. Sriftotel. in.?.oe anima oicitquodantma.quiditatesin fantafmattbus intellt git non oicit autem infpeciebusin ca epi ftentibus boe autem ideo oicitquia infantafma teobiectumeiusrepzefentatur fuffietenter q& patetquiadicitibidemquod fic fe babentfan tafmatad intelleetum vt fcnftbilia ad fenfum. Senfibilia autem funt obiectum fenfus ideo fantafmataconttnentfufficienter obiecta intel lectus. 'Snde fubditquod cum anima intell git necefle eftfimul fantafmata fpeculari. ^tt ipfo autem fantafmate intuetur anima quidita temfp eetet abfolutc xeo nditiones etiam in oi uidui quia ftent in fingulart eptra referuat na/ tura comtmis z funt in eo conditicnes indiui/ duales vt pzinc ipta indiuiduanria. ficut tn foz te eft bijmanitas z foneitafftc in fantafmate ip fius repjefentamr natura comunts z fingu*a/ *e z in repzefentatino fingularis quod eft fan/ tafma contineturrepjefentatiuum nature con nis.Sed contra tftam ratione$ poteft fic argu* quiafi vntuerfale eft tanmm in fantafmate rep fentatum non in f peet e intelligtbili. cum fantaf mafitco2po:eumx eaganicnm vniuerfale non eft in intellecm fed potius tn fenfu. preter eaantmafeperataeftaco:po:ex fantafmate x per confequens non polfetintelligere. p*cte rea intellectus eft indetermtnatilTimus opoU5 igitur quodoeterminetur ad intelligendum p aliquidfibiimp:eiiumquod voco fpcciem. ad pjimumtftotumfecundumiftos qnod vniuer falc acciptturaltqnando pio intentione fecun daque feqmtur operattonem primam intelle ctuo qua tnteUigmir qmditas abfolute z boe eftquando intellectus cosifiderans iftamqut dihnemelfe pjedicabtlemoc pluribus attribu it fibirationefpeciet vel generis x tftomodo eftiuinteUecmtaquamaltqiud faetum p ope rationemintellectus.^ndeoetali oicit Ktie miftius pumo oc anima quod intellectus eft q facitvniuerfalitatemin rebus z Srillo pumo oc antma quod vniuerfale aut ntbil eft.autpo fteriuseft, Sliquando autem vniuerfale ac dl cipitur p;o re fubiecta intentfont fccundc ideft p:oqutditate retabfoluraque qaanmni eftoe fe nec eft vuiuerfalis nec fingularia.fedoe fe e Indilferens z tale eft obiectum intel leetna oire ctam.non aatem eft m tntdiectu fubiectiuc fed tantum obtccriuc.ad a Uud oicuut aliquiquod flaima feperata inteUigir per fpecie« fibiinflt* faicitur intelle/ etne eftlocita fpccierum .per fpeetem mreltt gtt pbilofopbus actum fntellfgendi. qui eft vera fpeciee.ielbfimilitndo obteett ..necanimaleft locus fpecterumficntfubtectnm nec boe oteft pbilofopbnB.fedpiotantobocotcftnr qma ff cutlocatumconttneturinloconon qutd fnbfe ctfne.ita qnod infoimet locnm fed tantum erpf ffueficfnpiopoftto oe fpecie.nec etfam oicit pbilofopbns qnodfpecteBfitmammatmpief iaanimam infoimana fed erpieffa tantnm obte cttue vtotetum eft.Simt liter antma eft onima I teliigtbtlta per aetu} fefendf .ftent fenfttma per actum fentiendi.vnde Oicft m eodem Ubio q& idem eft fcientia fecnndum actum ref fctte.ftcut fdem fenftbtle in aetu z fenfus fn aciu.non con cludft tfta auetoittas quod boe fu per fpeefem fmpieffam fn intcllecm.tSd rattonem oe redu/ ctfoneac.^tcendttm quod potentia palffua re ducitur Oe potentia dlcntialiad accidentalem pcraliquid fibt impieffuatonautem potentia a cima vtoictum eft.fed fulffcitadboc piefentfa obiecti tališ antem potentia eft fntellectus vt oictum eft in aha queftione oe boe faeta. tgitur 'tc.Sed poteft queri per qnem modu} patitur fntellectus abiutclligibiliejcouo mbilftbtab fllotmp:imiturotciturquodboc fdeo eftquta obiectum ffbf piefentatam x erpreffum p fan/ tafma incltnat z gccitat potentiam adfnrellige dum qucm tamen actum elicit intellcctuB virtu te piopua.fed alfunde etcitams ffnefpecfe im pielTa.eremplum oe magiftro ercitante intelle ctum oifcipuli per cjrempla fcnftbilia qui non fmpiimit aliquid in eins intellectn .ičrcmplu? etiam oe plimo mouente quod mouet vt amatu z befideratum per modam ftnteallicietti apff PP eins boiuratemntbtl tamen appetfmtim pitmend o tene qnam partem volaerta. prima tamen vtdetnr vertoi. Meritor vtru 5 fntellectUBiiofter q polfitintelligerefine fantafmate qntdam Oicunt quod nonpiopf tftam rattone quia obiectn} intcl lectne vfatoiis qui eft coi po ii co fnnetus eftquiditaBret materialiG.ficutobie/ ctu f Be feperate eft qniditaB feperata fed 6 na/ tura qaidltati8 materialtfeftquodfitiualiqno fingulari ftcutoe natura perfecrecius natura i telUgivelcognoffmfi cogitofcamr fn fingulari cognitio antem fingulariG pertinet ad fenfiim etterioiemzfantafiamigitiiradboc vt per fe/ ete e ms natura intelligatur opoitet quod fntel Itgatur in fantafmate repiefentante eins fiugn lare.Slie ratioues fumuntnr ab crperimeuto quia erperunur intellectum unpcdiri in fua o/ perationelefo oiganofantafievtin freneticiB. i6r bcc poteft foimariratio. potentia non o:/ gamca non impeditur in aetu fuo p jopter lefio nempotentieoigamcemfiad actum iuu indi/ geref aetu tlltus potentieoiganice fed intelle/ lectuB eft potentia non oiganica tamč impedi mr aetu fuo lefo ožgano fantafie igituradactu tnteUtgendireqnirituract ! ’ fantafie. ]|>rcte reaaUquo etperimeuto. ©uandoaliqua Intel iigerevolumuB .foiniamusnobis idola in fan taba peraliqna etterio:a z tune facilmsiutel ligimus.-ficut patet inooccnte oifctpulum p:o ponente etempiafeiifibilta Sed faendimiqb Itcetoue vltime rationes valeant. Tpnimatam aliqutbuB non videtur valere quia fnpponit q> quiditas fcnfibtlis tantum fit obtectitm intelle ctus comui!cti-x qnod oe natura eiusftt eiTc in fingulariqaevideturei6 falfa n polica appa rebit.Buiceua ante^ ponitquod inpiima mtcl lectioue refpectucumflibctncccenarium e fan tafma vt ab tpfo quodam modo fpecies impii/ matur vt oictnm cftfnpja.fed quandoeftimpf fa z bomo vnlt poftea illud intelligere, non eft necenarimn fantafma fed magiscftintellectuf fubonne. fSremplum ponituroe iumento q5 eftbomini necceflarium in itinere fed in termlo fibiin bonus. Ifeoc etiam piobatur fic. babitiB omnibus necccflariis ad operaticnem ftati^ fe quitur operatto fed actus intelligendt folu^ oe pendet efientialiter loqnendo ab tntellectu z obiectomfiaddatiiraccidenralitcr ab intelle/ ctu voluntatis imperantiB.fed eltcitiue tantum oependeta piedictiB per fpeciem autem fntel ligibilem obiectum fit piefens intelectui.igif non eftneceffariujrecurrercad faatafmatapp «cTumintdligendi.'Pzopteriftamratione5 bi cuiitaliqutquod non eft ueccelfaria fpecies im pze(raintellectuiadactu;intfUigendi quia ad folamconuerftoncm intelleetus fuper fantaf/ mataintellectuselicitacmmfuutu.z qma trati feunteactu nonmanet fpecies. ideo eft femper neceffe recurreread fantafmata tn qnolibeta/ ctu inteiltgeudi.z fic oicunt pbtlofopbnm mtcl IcrtlTe p:imo z fectmdo oe anima.cum quod ni bil intelligimusfme fantafmate.Sed qma ali/ is vtdetur quod fpecies impzelfa intellectui re quiritur ad intelligendumz qnod manet cefia le actu ideo oicut quod fttrecurfnfad fantafma ta non vt iterum fpectes ftbi abftrabatur qnia iam babet.fed rtbabtta intendatnr. Eucnnt.n. aliqniquodfpecies tn mtellectn babet Debile effe z tranfeunte actu paulatiue remtttitur ficut caltdaaquaamoto tgnetepefcit.qniatgif tune fpecies babet elfe incompletum.ideo oicunt neccelfeeftintellectnm recurrere ad fantafma tafi oebeat intelligere rt fpecies pbabitaiteti datur.Sed fi ifta na vtdeatur rationalis fupfi cialiter.ramenconfideranti fubtiliter includii incoimemeima.pzimum eft quod mtellectus pofiit iterare iftum recurfum in tnfinitum.ficut poteft multiplicare actum intelltgendi in infini tum quantum eft oe fe.feqmtur quod fpecies il ta polfet intendi in inftnitum z ejc boe fequitur aliud inconueniesquodtunccumper fpecie^ magistntenfammagis intelligimus zmelius. fifpecies femper poteft intendi femper pote/ rit eadem res a nobis melius intelhgi. z fic nf lam rem quacuquc modicamzvilem tntellect’ nofter polfet intelligere quantum intelligibilif eflet quod vtdetur inconueniens.cumfenfusg eft potentia inferioz polftt fentire aliquod fen / fibtle iqnantu5 fenftbile .fenftbile eft ideo om/ imflis ali)© neccelTttatibus oicunt alij q& non eft contra rationem actus intelltgendi intelle/ ctusnoftriabfoluteintelligerefinefantafmate quia tune recurfusad fantafmata elfet neccef/ fariusanimefeperatevtotetumeft nec prato nem eius vt eft cozpozi vnitus abfolute quia fi etiam elfet neccefldrium ftbi mire cozpozi glo riofo poft ref ur rect to nem quod falfu^ eft nec cotitrarattonemeius rt viatoz eft vel contun cius cozpozi in ria.quia boe ctia^ elfet necceifa riumbominiinftafutnocetiequi tune fuitria toz.boc autem eft falfum.cuin anima.eius qua/ tumadacfumetuspzopztum innullo fuilfetc3 poiifubiccta.fed fuper ipfu 3 z fenfus fuos ta quoad appzebcnfionem quam quo ad appeti/ tum babuilfet plenum oommlum ifa quod po/ tuiiretintclletilfe fine fantafmate veleum fan tafmate,ficut ftbi placutlTet fed^icuut quodue celfitaa reettrrendt ad fantafmata eft nobis (n/ fltcta pzopter pe«catu 5 .vnde fequttur adigno miniam nobis tn fltcta^ z bo c iufte quia cr quo anima fe oeozdinamtoimittendo Otu inum ©o/ miniumz fe ab eius fubtrabendo fubiectione$ rationalefuttin penam bane inetdere z amitte reoominiumpzopziutuqnod babebatfup coz pas fuu z fuper fenfum z bec eft fententia bea ti Suguftini in pluribus locts z ll3ug!fup anti cam^leracbiamz <6uftratij fuper libzumetbi corum.zlinco.fuperlibzum pofteriozum fup illud verbum.oeficiente nobis vnofenfu ttecef feeftnobisoeficerefctamfecundum illumfen fum.ariftotiles autem qmambilfcimt oe pec cato tllo z inuenit naturam taliter oifpofitamp cedens er fenfu tantum credidit boe nobis elfe naturale ficut intelligitur z ideo boe pofuit ab folute quia necelfe eft ad fantafmata recurrere volentem intelligere. "Scritur vtrnm qm'dttas fenfibi/ q lis tantufitobiectumintellectuf videtur quodfic. quia potentia paffina tantum fe ettendtt ad flla reciptenda ad qne potentia actina cor/ refpondensfe ettendit facienda. fed ititellect* agens tantum tllaque in fantafmatibus pzefett tantur poteft facereactu intelligtbiliaergo in/ tellectuspolftbiliseftinpotentiaadilla tantu zetereafiquiditas fenftbtlis n elfet eius obiectum adequatumtunc polfet tn/ telligeref Bas iepcratas.confequens eft falfu? igitnr zc.falfitas confeqnentif pat^.p pbilofo pbum.rij.metbapbifice z per rationem fpecia liter oeoeo qmafipolfemusoeumper centia? intelligere cum elfet tdem obiectum z fub eade ratione.z eadem potentia abfolute in intelle cttone noflraz beatozum actus.per confequef elTenteiufdemrationiszper confcquens vid tozes elfent beatiXontra babitus metbapbift ceinfozmansintellectumnoftrum ercedit qui ditatesfenfibiles.quoadobiectumquia ens t qnanmmens eft ctus obiectum. igitur intelle ctus nofter babet obieetum er cedens quidita temfenftbtlem.^tem pbilofopbns.jcij. metba pbifice multaeoncludttoe f Bi;sfeperatis q> n faceret fi eas non intelligeret. z.jr. etbicoznm. ponit Slriftotcles confiftcre in earum cognito ne felicitatem.fclicitas antempoteft nobis ad uenire ergo zc.iHd boe oicunt qmdam fecudu Ebomamquodquiditas rcifeitfibtiiseftoB$ adequatuminteUecmsnoftriquod fic pzobat obiectum ppozttonaturpotentte cogmttue mo do ita e quod qnedam potetta cogmtiua e oz ganicaz ideo eius obiectum eft materiale z qz matžria eftpu'ncipui 3 indtuiduttatie fccundfi eoskieo earum obicctum cft fignatum. 2 IUa at potetma eft omnino inmaterialia* fecundueč z fecundum operauoncm.ficut intellectue an/ geli/i ideo pumum eiua obicctum cft quiditaf oto mmatenalis.aUa eft porentia cognofciti/ ua quc eftfccundumdTc quidem in materia fed fecundum operattoncm non.ftcut intellectua bumanue qui fecundumelfe co2pua info:mat non tamen vtitur o2gano tnfua operatione. z ideo quiditaa eriftene in materia fecundum ee cft p2op2ium eiua obicctum qnamtamcn non \ telligit vt in materia fed rt abftracta fecundum rationem abea.fedcontraconfequentiam qua Cicttur quodfola quiditas materialia eft obte/ ctu^ noftrt uitellcctua.Srguitur fic.IRulla po tcntiaeadem manenebabet actum cireaaligd qbnofit ciuaobiectumrelfub obiecto eius’co tentum.fed tntelicctus beatus z viato2ia eftea dem potentia.ttamen intellectua bcatue intel ligit efleutiam minam crgo oeua faltemconti nenter fub obiecto rtatoiis non auremfub qui ditate materiali.i gitur zc Ted tncea quod intel Icctuo bcatne intelligit oiuinam elfentiam t lu/ mine glo2te quod non eft in via igitur-rc.fedg? non ridetur iftnd p:ob atio quia obiectum p:i mumalicuiu 9 babitu 9 eriftentiein aliquapo tentiauouercedttpotenttamillam quiafi ejcce ditpotentiam babitue eiuecognofcittuue er/ cederctetiam potenttamteam infotmare non polfetfedquidita 9 oei-t fbarum fcperatarum eftobiectum lumims glojie infoamantig intel/ lectumper te igitur oeusnon ecccdit potentta inteUecttuam noftram. ^tem omnia babitua e.tiftens in intellectu p;efupponit eiu 9 obiecrii igiturlumenillud cum fit m intellectu noftro refpectu oct pjefupponit quod oeua fit e’obie ctum. ']p>2etereaamma naturaliter oefiderat cognito effectu cognofcere caufam fed omnia aliaabipfo fuuteffectusoei igitur ad tpfumd nm cognofcendum babet naturale oefideriu^. fed naturale Ocftdcrium non eft ad impolTibile igitur oeua etiam naturaliter aliqualiter pot a nobia cognofci. Sed oiceret boctoaifte quod poteft cognofciab intellectu non tamen coniun cto co2po2tfedbocnouridetur fecundum po tentiam fuam.lBam ria fua pzccedit r>e intelk ctunoftro fecundum naturam fuam rel natura lem modum eiua elfendificutp:ocedit oenatu rali modo effcndi z cognofccndi angeli z pote ttefenfmue.tn&odo itaeftqnodjHon eftnatns irafemper elfe fed naturaliter appetit co:po:i rnimgiturfecundumipfum-naturale obiectu eiua in quocuque ftatu fit erit quidttaf materie coniunoa fecundum ee.licetfft feperabtlts ro nequod eft tmp:obamm. IJMeterea (ntelkctuf nofter etiam in ria poteft cognofcere cns fub rde etia que eftrmuerfalio: quam ro gdiratta fenfibilte igitur quidita 9 fenfibtlia non z obte ctumadequatu intcllectue noftriaiia p5» q: ali qua fcietia bumana eft oe ente f m quod ena. p batio pftieq: nulla potentiapoteft cognofcere aligd mtuerfaliua obiecto fibi adequato tune. n.nonečtfibiadequaiu. tčjceplumoe rifuqui non poteft cognofcere vfiue colo2e. vel Uce. Sed ad boe oiceret £bo.

no e oicendu.nec r3.r0 fua oeppoattone ifta Imo magta fequif oppofitu.f.fi e ppo:tio inter potentia z obm.q> no fint ftmilia t na qj mate/ ria-tfojmafuittfibtinuice ppo:tionata Ttam funt mar ime ab tuice oifperata. ppojtio at po tentte ad obicctum etia f m tftoa eft ficut moti/ uiad mobile.^fta aute oiiTtmilia funt Imo quo adbocopponunf.fed Piceret potetta actiua afTimilatur obiecto licet no paiTiua.boc no rt 5 f quta oeberetaflimilari tn modo eITcndi. z qua tum ad actum tutdligendi.non enim opo2tet q» intellectua fit fimtlia in natura rel quantum ad modum eftendi obiecto.fed futTicitad actum in teUtgendirtfciUcetfimtlitudinem. fcilicet fpe ciem obtecti rcciptat rel actum ipfu3. eremplii Perifuqut licet fit potentia malia non ramen recipit fpcctce entn materia ideo multo mtmia recipitfpeclemrel Imutaturab obiecto fecfid« modum elfendi eiue.ficut igitur non eft ali 7 ri/ fua qui videt celum z inferioza que ramen diffe runt fecundum cottuptibile z in co22uptibile ficurintellectu0tdemmuitofo2iiue poteft ttel Ugere fenfibile.z noufeufibile. i2»icendu5tgi turadquefttonemquod rta generationia vel acquirendo fcientiam p2iua apptebendimus qmditates fenfibilimn quta pzo ftatu nature la ple ntbii tntelligimue nifi cummiiufterio fen/ itiurn tamen ille nonfunt p2op2t'um obtectumt: adequatum inrcllecma noftri .fed etiam poffn/ mua intelligere f Baa fcperataa z tale obiectu^ eft p2iuaria perfecttomax ftmpUciter quiap talent cognmonemamngttur obiectum perfe/ ctilfimumquodcft oeua z fBe feperate ralie etiam p:o ftatu r k licet enimtalia coguitio fit euigmatica. tamen perfectio2 cft fimpliciter omnialta cogntttonercfpecm lfcrio2is creatnf Sed contra.autcognofctmus fceum tteaut confufe ideft in comuni concepm cnus. fiptfo modo tuncelfemusbeatietiam in viaqt tališ cognitio oebeturbeatts.Sifecudo modo tune cognitio eius non eft perfeettož cognitto ne cniufcungue oiftincta creature. Eucendu qnod aliqutd poteft cognofci quadriipU'eiter 50no modo per comparatioem ad alind vt co/ gnofeitur bomoelTe perfectilfimumanimaliu. ra!em autem cognitionem neeelfarto pjecedit aliaabfoluta. Secudo modo poteft altqmd cognofci per accidensfuum vt bomo per vifi/ bilctbec non poteft effepjima quianeceffari um cftficognofcamoifpofitione quodp:eco/ gnofcamfubiectumfibiabftractumfaltemcon fefe. Eertiomodo poteft altquid cognofci perconceptum comunemfibi? alijfvtcogno/ icobominespcrammal.t fic cognofcereoeu eft tpfnmimperfecte cognofcere fcilicet p con cepium comnnem ftbi z altjs.boc enimimper/ feettus eft q 5 cognofcere lapidem oiftiticte. qz periftnmcoceptum comunem nonmagis co/ gnofeitur oeue q$ aliud z ideo non fojtitur no bilitatem er oeo tališ cognitio. t0uarto mo do cognofcuuraliquid coceptu qmdiratiuo.f 5 ifte eft ouplejc.vnus eft primo ptimus qui fci/ licet non eft in alios coccptus refo lubilts quo fcilicet res cognofcitur intuitiue infe vteft ta lis natura.? talemconceptum non politim’ba bereoe oeo in via.imo nec b anima noftra nec ©e altqua fpirituali fubftatia.euius ratio eft qj ©e oeo nullam babentus cognitionem natura/ liter mfi pcr.creaturas.T0 ulla autem creatura necomnes fimulpolfunt fufficienter oiuinam dfentiam reptefentare cjuiditatiueideft vt ve/ ra bec efieutiaeft. Slius autem couceptus qutdiratiuusreineceftomnino futiplervt pat musfed compofitus z refolubills in alios vt eft oifFtnitio rei compoftta ejc otuerfis cocepti/ bus.tale autem conceptum pofTumns babere naturaliferoeanimanoftra confiderando qd entiu 5 quedam funt entia in'potetia queda aetu a tllud ens actubabet ouas partes Integra/ les.quarumvna eft actna.zfic apptebendinv’ quideftactus. ^Iterius piocedimus otui/ dendoquodacmumquidam eftptimus. qui/ dam fecudus z ficapptcbendimus poftea qui eft ptirnus actus.poftea oiufdimus illa que a/ ctuatur.? fic tila componedo adinuicemoeue turemus ad boe quod tllud eft co:pus otgani/ cumpbiftcumquod ab anima actuatur.? fic il/ la componedo ad inuicem ; babemus coceptu quiditatiuum anime noftre. Ibic autem con eeptus eft anime ptoptius ita quod ti ulit alij fptritoaHfubftatmeconemt.fed per boe no co gnofco anima? natitraliter infe ituimezifpe ciali vtbec anima. Sicut bomo tllud quod nun quam vidit ejcemplum ponttur ad boe. 7p>otia musquodmiquam vtderim triagulu vtderint tetragonu.? cumtuncpolTimusabftrabcre ab omnibus figuris boe quod eft figura. 2>etnde poffum fcire quod no eft ptocelfus t infiniium tif figur ifoefcedčdo ficutnec t numeris erquo polfumfcirequodoppojtetoare altqua 5 pri/ mam. ^Iterius oiuidedo figuram in ctrcula rey z rectijinea^ cu figura prilna itelligo qui/ ditate^ triaguli ideft que couenit triagulo foli ita q6 no altj.no tame per buc coceptu copoft tu poflu^ ttelligcre triagulu vttriagulus e fub pjopjia fotma per fe z uuitiue. gimtlirer a plurtbus entib” polfum 7 abftrabere boe quod e ensabfolute.?aplurib’ bonis tpfumbonu* z quia entia z bona f ut otdinara.tadempoflu? Oeuentre ad boe quod iutelltgamf timum.quia no e in eis ptoceflus in infinitum. Ste tgif pof fum iftaadinuicem componereper ttellectum z oicere aliquod elfe cns fume bonumqui co/ eeptus fic compofitus foli oeo conuentt. z to oe oeo polfumus natnraliter babere coceptu^ quiditatiuu 5 compofitum.tamen per tale con ceptum no cognofcimus euy in fe vt eft tališ na ture oetermtnate.tame fic eum cognofcere co/ ponedoperfectius e fimpliciter q)cogtiofce/ requodcuquealiudaoco vt oictumeft fupja. Sicergopatet quod obtectu adequatum I tellectiut n5 e quidttas materialis.qu!a?fub ftantias feparatas aliqualiter cognofcimus vt Oicmmeft.adratioes tu oppofttumoicedu^ quodmatoteftveraquatum ad ptimam reče/ pttoempotette pafltuei pumam operaitoeni actiue.T^otetiatam palfiua i fotmata pjima re ceptione poteft in plura qi acttuapotuit 1 pr i/ ma operatioe. Suppoftto igttur quod ttel/ lecrusage0fttaliqutd anime no eft omnino a/ dequatus pofTtbili. fed tantum quatum polli/ bilis eft fciltcetquat!im ad pzintam operatto/ nemeinsqueeft abftrabereafenftbiltbus fan tafmatibus fpcciem,quam fpecies polfibilis re ctpit.fedpoftquameftfactns inaetn per fpe/ etes tone poteft abftrabere coceptus z imeti/ tiones ?ad inuiccmcopiilaremodo ptedieto vfqitequo babeat coceptuppziu oei vffpftaliu fnbfratiaru.veloicčdumadmino:emquodUc 5 oeus no babeat fantafttta.tame ad boe epoeum intelltgimusoppo:tevqnod fantafiafotmet fi bialiquod ydolum.?adboc tntellectus ages abftrabedo oc obiecto z alij aliquo modoagtt modo p:edt eto fctlicy coponedo. Bd aliud ni ceduq?cade oifficultasvtdef oeactu oiltgedi ficut oeacmcoguofcedi.fi dm e actus emfde fpecief fo vfctt l primaviato: babeSjCaritarem eet beatus licet no eqttaluer ficut compbenfo* tdeo videtur quod ncc actus cognofcendi nec itelligedifinteiufdemfpeciei in viat02e z com p2ebenfo2equiaoato quod fitidem obiectum x eadem potentia z babttus tdem qnia cbar i/ tas nunqnam ejccedtt.qma tameu atla eft apro jumatio obiecti ad porentiatn bic z ibi z lumcn alrnd % eft pjefentatum altud.ideopoffut Dif/ ferre fpem. j£jcemplum oe igne calefdcien/ te tantumliguuma Longe tgmente.tamentpfu^ cepjope qui actus DUferuntfpecie z genere Sed comra Dieta poteft fic argui fecundum pbtlofopbumfic fe babent fantafmata ad imel iectum fieutfenfibtlta ad fenfnm.fed non feuti/ mus nec poiftmms lenitre mfi quod eft fenfi/ btleigitur nec luteUigerc ntfi quod eft fanta/ fiabtle.i£t tterum fpecnlamnr intelligibilia in fantafmatibus vt Dtcttur tertio De amina, ©i cendum quod p:o tanto eft ftnule. qi ficut nos non polfnmus (entire mfi ad pjefentiam fenfi bilis fic nec inte lltgere pmuniter nifi fantafma fitin actufuo.tamenfautafmanoneft obiectum intellectus ftcut fenftbile fenfus. prem con trapjinapaleficut oculi noetue fe babent ad lucernDiei.ftcanimenoftrc iutellectus ad ma/ mfefttffima nature, fed oculus noetue non po teftvidere folem.igitur nec intellectus nofter ad fubftatiasfeparatas. ©icendu5 quod ve rnm eft iutumue p:o ftatu vtetamen poteft ba beri vt Dictum eft abftrac tiue x compofitme fi/ cut noetua poteft videre lucern Diei obfcuram tantum fic intellectus nofter mamfeftilTima na ture. , »erttnr »trum verum vel ens fub ratone veri fit obiectum ptimum intellectus vi detur quodfic quia potentie oiftincte babent Diftin cta obiecta intellectus % volnntas f ut po tentie Difuncte.^iisaurem inquatum ens non eft oiftinctum.igitur non poteft elfe vt fic vtriuf que obiectum-led per boe quod oiftinguifur i ratione verixbont. ^jeterea obiectum oe betapp:op:iari potentie. fed ens inquantum ens eft comune ad ens fenfibtle z Intel ligtbile igiturfiens Debet poni obiectum intellectus cppo2tetquod contrabatur ad ens intelligibi lenonautcmeotrabiturad boe nifiperratio/ r.e5 veri igitur z cetera. Comra obiectum foz male eftpiius ipfo actuintelligedi.fed verum noneftpjinsactutteUigedudeo non eftpti/ mum obiectum intellectus. žlEMno2 patet quia intellectus facit rationem veri. 'pjeterea <$ nonatungttur a potemiaactuDirecto non e p;i mumeius obiectum. fed verum atttngirur ab intellectuactu reflepo tantum.quia ratio veri e rano mtcllectivel tpfius inrdItgibilis.iRaiio autemintelligibilisuon inteUigiturnifi p re/ flejcionem igitur z cetera. 2(dbocotcutquf damfcilicet lfeen.quod intellectus z volumas Diftinguunturperrefpectus ad obiecta fua q funt verum x bonum.,quod oeclajant fic. 23m tnafecudum feeft indeterminata ad potetias Sedaliter oeterminatur ad potentias o:gani cas qj non 02gamcas.qmaad 02gaiiicas Deter minaturperDcterminationem 02gano2um. • ■^itdepotentu fenfitiuaquceft o2gauicauoeft potentia ptoptia anime.fed coiuncta eramma xco2poie.2td no o2gantcasvero Defermina/ turtHopero2ganauec per qualitates abfolu/ tas igitur per refpectumadDiftincta obiecra. ■pila autem foimalia obiecra Dtftmcta funt verum z bonum igitur z cetera. Cotrn vnu quodfuppomt fcilicetquod potentie Difttguti tur per obiecta. alibi rcp2obatur z poteft lic argui.']p>2imum non Dtftmguitur per pofteriuf fed potentia eft ptio2 actux obiecto igitur z cetera. Con tra p2incipale fic.pfta Diuerfi/ ta8obtecto2um.aureftperrefpectusaut p ab foluta.no perabfolutaquiaidem abfolutu po teft tmediateattingia Duabus potentijs. ficut ide^abfolutnmpoteft Imediate intelligixama riatec pe2refpectufquianullapotentia poteft aningere obiectum fuum fine ratione fo2tnali obiectifedttellcctus poteft attingere quodcii que abfolutu m fme altquo re fpectu. etiam vo luntasamare bonum abfolutumfme quocun/ qucrefpectu.tgitHrrcfpectusno eflratio for malis obiecti intellectus vel voluntatis. pte/ terea obiectum fub ratione fo2mali mouet po tentiam.fcd impolTibile eftpjtmu, mouerefub ratioe refpectiua. quia refpectusnonefl p:in cipiurn operadi vel moučdi ficut nec termmuf fecudum pbilofopbum qulto pbtficotumigi tur z cetera. ]P’2eterea obiectum quod e p?i cipiurn operatiois Debet elfe per fe ficut bonu^ perfe.fedcompofttum ejc abfoluroxrefpecta no eft vnum per fe fed per accides tatum. igi/ tu 2 no poteft elfe principiumfimplicis opera/ ttonis intellectus. , Sed otcesad obiecta tfta quod verum non babetvirtutem mouendt in/ tellectum fed eft oeterminatiuum entts quod eftprimum mouens intellectum in babitudi/ nead intellectumitaquodensfubratione ba/ bitudinisqueeftratiovcri oeterminas tpfum ens mouens intellectum. Centra ifta babf tudoautelfetp2incipalis ratio autconfeques» lRon p2tuctpahsquia refpectus eetp2icipifi mouendiquod eft fuperius imp:obarum. Si tconf cq uens fkut pzepifa paflto z ratio entif« tis cftet pttncipaiis fecundum eadem ratio/ nem ene moueret tntelkcmm z voluntatem. quiatfta ratio eft indtftincta.fSt per cofequens fetundum iftoe eITct eadem potentia mrdiect 3 * z voluntae. 'p2eterea obiectum vifus efl vi fibilc per fe fcciido mode/Otfibilea ute? ipor tat iftam buudmem obiecti ad vifum/tgif ifta bsbitudono efcronecbiectt eentialif?cenfe/ qne cu no infit el primo tno oicedi p fe f? tatu? fc6o modo.Similc e 6obiccto hellecfuez ali isobiectiepcomparatione ad potetiae. Ipme terca fequerefq>ad brerminaticme obiecti ali cuius potetie fufficeret oicere quod illud eet ebiectiimq>beretbabitudine adpotettamfi i boe cofifteret fozmalie ratio obiecti. IRec eet vitra čjrendumcutue nature ečtin fpali quod falfum e vt p? p mqmfittonč pbilofopbi. S>i cedum igif ad cjftione veru? no e pztmn obie etum luteUectue fub rone veri. 'pjobatio. qi fcžum propriam rone .iiitelligi pot vt oiflui guif ab alio no itelligef fub rone eiue a quo oi ftingui£.f?bonumvt oiftinguifa vero fubroe propriabonipottntdligi igifno tntelligitur fub rone veri.f ? omne quod itclligif intelligit fub rone formuli obiectiintellectus. igtf ro ve ri no e fotmalifro obiectiintellectuf J3B»aiot p?.mino 2 prcbar quia intdlectus pot coguo/ fcere oifferetiam foimale tnter verum z bonu ^otmalts.u.ratio boi non e ratio veri vt oi cuntigtor porcftbotmm intelUgi vt oifferes a vero. 7p>:eterea quicquid eft vohm fub ali/ qua rone fub eadcm poteft efle inteilectum. q? impollibile eflaliqutd efle voltom fub aliqua ratione que pitus non fit cognira ab intellectu fedvolutae poteft vellebonum fubrartoe bo/ nix non fub ratione veri, ergo intcllectus po/ teft ipfumbonum intelligere no intelligedo m tionem veri pat? per 2lugu. oecimo de minita/ te. pietereapallio eft ejetra ratione? fui fu/ biecti. 'O er um autem epalTioentis igif oif/ fertaroneentis.fed compofitio oilferentium conftituit ene peraccidens. quia no poteft efle obiectum vt oictum eft igitur z cetera. pre terea obiectum alicuiuebabitue non etcedit. ucc precedi tnaturalitcr cbieciumpotcnrie in qua eft babitus.imo magis pjefupponitipfu?. fed obiectum fcientie mctbafificaf efteue lqal tumens quod precedit naturaliterronem ve/ rificut fubiectum paftionem.vd ficut abfolum precedit cotractum. igitur verum non eft pri/ miiobiectumintellectuenoftri inquo eft met tbapbiftca. pretcreaobiectu ptimu alicu/ i ue potentie oeb? predicari per fc primo mo/ do Dkeiidi fkur geuučoe fpeete z oe omntbuf queper fecadnnt fub aetu illius potetie. f?ve rum oenullo intellectu a nobiepzedicaf p.fe primo modo.fed tantum fecudomodoquiaot citbabimdinemad intellectumque confequi/ mrillbq’eftinte 1 Iecm?ueceftoe intellecm ef efienrialificut vifibile piedicatur oe colote fe/ cundo modo tantum igitur x cetera. tBd pri mnminoppofitum dicendum^magie coclu' dttp 20 pofiramq$ oppofitu?quia impoffibile eftaliquid dTevolitumfubahquaratione que priusnon fitcognuaabintellecmigitur n op portetq>babeantoiftincta obiecta. Encčdu igiturquodpotentiarum anime quedam funt oifpcratc quedam fubordinate fStiftaru? que dafuntl eoo gne vtapbeffce qda i oiuerf vta/ pbefiueeuappetitiuie.Siatfut potetie otipa te babent obiecta omniitooifperata ficut qutn quefenfueparttcularce. Siautemfunt fub o:dtnatex tneodemgencrebabet obiecta fub OJdinataquia obiecmmprtmumt adequatmn potentie fuperiozi continetfubfe obiectuma/ dequamminfertori quodtamen eft obiectum per fe hcetnonprtmumnec adequatum pote tie fuperiou quia potentia fuperto: poteft ba bere actumfuum ctrca obiectum potentie infe riorisadequatum.xipfum perfectiue cogno fcitq; potentia tnferior ficut fenfue comunis album perfectiue cognofcit $vifue,quia c o/ gnofcitipfum vt otftinctum a oulciStc intelle ctus cognofcitquidquidfenfue cognofcit z p feetiue fenfue. Si autem potentie fubor/ dinate funt alteriue generie ficut intellectus z voluntae. Eunc oicendumquodfi funt ade quateideftquodiiitot polTitin ouotpoteft a/ lia tnne babent tdem obiectum fojmale. Si autem non fun t adeqnqte quia voluntae no ba b? actum fuumnificirca finem xeaquefiit ad finem non autem circa neceffaria z impoHibi/ lia que funt tantumfpeculabilia vtcocluftones geometrice. /Hune oicendnm quod obiectu voluntattecontineturfub obiecto intellectuf. Sedcontra potentie oifttnguuntur peraci* z actus per obiecta vtoicitur fecudo oc anima ©icendum quod boe non oicit pbilofopbue. fed quod pjius oppo:tet confiderareactue pontentias/i obiecta cp actue quia funt pko/ ra quo ad cognitioncm noftram^amen act’no pjtncipium effendi potentie vel pline perfeeto ne Imo pofterioree quia funt effectue potentia rum.bene igitur fequtmr fi obteera funt oiucr/ fa quod potentie fint oiucrfe fed non econuer/ fo.lRec fequitur fi obiecta funt idem vel no oif ferut q? potetie no oiiferat f? e fallatia cofeque tieaoeftructioe antecedette plnra n. requiru tur ad idčptitatemaliquo:um quaadbiftlct6? eo:um* £;eeplirm mctiis oikinguitur penes termtiTofuagttod ft rermini funt otkincti z mo tns.ied noti lequitur fi termiuus fit idem qnod mome fit idem. Euuerfi cim motus fpe pof funteifead eudemtermmu3 iiottcirciilaris z rectus vt v uk pbilofopbus qmnto pbtficoju^ ttaekt propofuo. Sdaliud dtcendum qd obiectum adequatu3 potetie fuperonecdmu/ nius obiectoadequaio potetie inferiozi. Si igiturintellectuee potentia fuperioz z obic/ ctum eiue ek comuniikmu?. Sed otcesoppoz tet obiectum oeternutiari ad potentia^psr re/ fpectum Eucendum quod ideterminatto obic cit mtellectus per refpectumadaliaobiecta.i. edmunuas eiue cfi oeterminatio fuaad intelle ctum ft fit potentia fuperioz no autem per ali/ qaid cotrabes ipf n ad fpecialius obiectum po tentte cumfu obiectum potetie comuntflimepo tentievtfuppono. ft oicatur quod obte/ ctummouet cubabuudine ad intdlcctum.Š>i cendum quod verum e(t no qma rcfpectua ad uellectU) fu pnncipiu mouendt ipfumvel cuj caufafed tamu fozma abfolnta.fedpzotanto. qzactu3intdligedibenefequitur refpect ? ac/ tualie obiectiad p o tarnam x ecduerfo.Snr* autem actumintelligeudterat tllerefpectus \ potentia tantu in obteeto ad potetia.ad igitur ene e fub ratoe veri vel ipf u vera vt verum ek obiectu itellectue vt Dieta e, q r ermir urnim iSne fit obiectu pztmu intelle « 9 nokri videturquod no quiaom/ mepotentiababene aliquidtdmimepzo pji/ mo obteeto potek per fe naturaliter tedsreiti quodcuq 3 per fe cdtetU 3 fub lilo ftcut in per fe obiectum Ucet no piimu^.Si igitur ene ek p:i mu obiectu itellectue nokri cu qaacuq3 fiibka tla tam creata qj icreara fub pzopria zoikicta rattde couneaf per fe fub ente. inrellectue no/ ker potertt per fe tedere i cogmttoem peter mi tiatam cumfcuq3 fubkatie tam create qj tnerea tetamfeparateqj cozporalts cu^oppofitum ejeper tmur ergo tcc-l^zobatio rmiozie.t£%e/ plumqutabocvidemueoevtfu refpectu colo ris z fitozii inferioiti, z ratide. Si cim noti pofiet tendere in tila que fut fub illo cdteuta.vl! ft pofTet in plnra tuc illud comune no elTet obic ctumad.*quatu3potetieneeper cofequee pzi tnu obiectu. Peterca pzimii obiectu imel/ lectue Debctbrjberevr.il pet fe coceptu qzmo uet fecudiivnam fozmam.fed ene no bab^vnd coceptu^pcrfeigu-tc. "p-zobano maiozts qz potetia potek obiectu fuuprtmitvnico actuat «ugerequod tto pofiet itellectue nifiobiecfljj eiu© baberefbe fevrtucoceptutantu. 'pzob# tio mmozieqzenend otetf vutuoceoeomntb 9 enttbua/rideo no vuo a«u potek itellecfno ker artigere omnta entta.nec ene comune tgi/ tur “i cetera. 'P-zeterea ftcut altqua fe babet adetTeuaadcognofcivel ttelligi fecudo me/ tbapbtfice. (@ucd tgttur ek pzimum ene e p?# mum ttelligibtle.fcd ocue ek pztinu3 ene qiua ek ene per eentta.alia per pariictpatioem ta/ lije caufa efiedi tgtturoeue ek pzimum obiec/ tum itelligtbile itellectue nokri nonigif ene I cdmuiu. Cctra 2 ituce.ens z vimmfutque pumo impzimutut iitellectu igttur funt pzimi* itellectu. p*zetereaper ratidemftc.|Hud e pzimumobicctum itellectue nokri. cuiue ra' ttdealta iteUigutur-fedene i comuniekbuiuf modiqutapredicatur eiretialiteroe omntbus per f e itellectue no autem Peue tgttur z cetera Bd tkam queki 6 emoicčdum quod pzimu$ accipif vel gene ratide vel per fecttde vel a de/ quatde. S>e pztmis ouobus modie no ek i/ tetto quektdte fed oe terno tamm. 13 trumens fit obiectu tteliectus nokri tdek adequatu eiue obiectum. Circa quod fetendum quod oi* ' plez ekadequatio cbiecti vnafecudu vtriute. aliafeciidupredicatioem. ‘Jlludaute^ oicitur obiectu potenc adequatoe f m vtrtute. quod p fe tpmfolu pdimoucreitdleakad .noticia fui talioruficut eentiaoiuiack obiectu adc qua/ tu pnmu itellect’ oiuini q:ek fufficieter mo/ uee itellectu otuinuad notic am futprimo ei alioru ei cdfcqueti. z fubkatia mouer itellectu nckruadnoticiafui prio z t% pfcqneti ad no ticiappuepafiioievelacctdetis ©biectu aut adequaiu { , m pdicattdem e p fe z eflenttalif pdtcaf 6 oibue qucpoliunta s potetia ccgnofci ficut lur vt colo* vel comune vtrlq3 pdtcaf cen tiahter 8 ommbue vifibikbue. ^traq5 aute pzimitatc adcqumoi 6 ene e primu obiectu itel lect 9 nokrivtpeclarabo z pzio defabo idtre/ cteremouedoahaabika pjiontate&e qutbue magtepolfetvtderi.ScdoPirectepbado pzo pofttu.pjimuficokeudoenevelveru vt pe/ ue.vffnbkantia e pntnitm obieau intellectus nri.f^neutrutriuvltiniodugtmr pzimufctlic^ ene. ©8 no veru okefu3 i quskione imediafe p cedete.fi^d Pene no pbatto.no. n pdtee oblil pritnu adequatoe f m predicattone quiano p dicatureentialiteroe omntbue intelligilibue nec fcdmvirtute quia no mouet itellectum nr? adfmnoticiam zalio:um. l^zobatio quia autboccerfecudumfuum conceptu^ fimplice z qmdttattuu3. Sutfecudumconceptu abkra ctflacreaturieno.n. pdomodoq: lile conce pf e eenue oiuine vt 'uutnuus z tališ pceptus beatifitaf qnedndn couenit vtatortbtis. Tficc fecSdo modo qnia Icludit oppofitui adtecto. 2P>iius eni? occnrrit Itellectat coceptue eotn a quibns fit abftractio <| eiu^ qaod abftrabi/ tur. Tfczetcrea obiectu naturale babitndine z ppotttone bab} ad potentiam.oeue aute nul lam bab? babttudtne nec pzopoztione ad intel lectum noflrum falični pzo fiatu vic. quta om/ nts nollra cogtutto naturalfe inrellectiua c ni/ tur a cognitioe fcufitma igit ur t cetera. Sed cpfubllatia no podit eife pnmum obiectum. 'flMobatio.Tflon eim ell p:imu? fecudu p:e dicatione quta non ptedtcamr efTentiaUter oe omnibus intelligibilibuequia no oeacciden/ tibus.ncc fc6m virtutemquia no mouetintelle cmm noflrum fulficieter ad fui notitia? z alto/ rum quod pzobatur fic.quta boe effet tantu? fe cudum concepru? eiusfimplice z quidttatiuu z tntuittue.boc autem fic eife piimu tmpolTtbiV le quiaquicquid intellectusnoller poteftficl tuitiuecognofcerepereius pttfentiamT eius abfcntia?cognofccre poteflper naturam, fed tntelkctus nofler non potefl cognofcere p na/ turamabfentiam panis in faeramero altaris f? tantum per ftdem. #£qualiter enim cognofci tur fubfiantia panis quado no efltbificutqua do ell igitur-i cetera. £\&aioi patetper erem plum-rauctodtate pbilofopbioicentis quod vtfue ellperceptiuus Iucis z tenebze que e ab fentia lucis. JŽJfidnoj eftoeclarata igitur zcc. Cnm igitur nec oeus nec veram uec fnbflan tia fint pjimu obiectum intellectus fequitur ,q> ensfitilludp 2 imu?. Secudobocidempo/ teli fic ollendtotrecte. ^llud quod e. pzimuja/ dequau6efecudumvfrrutem refpectu poten/ tie ell p:imum obiectu eius.fed eus in compa/ ratioe ad verum z bonum ell p:tmuadequatto tierefpectuttellectusnoflriigitur-tce. ifl&a/ to* pat et er pzemilfis ptobatto minode q:ens ell fubiecto? refpectu veri z bom que funt paf/ fiones entis fecudu Sluiccriat pbilofopbum quarto metbaftfice.fed refpectu eo:um non ell pdtnum adequatioe fecudu pjedicationem. 1 ^ 2 obatio.quiataliadequattoep:edicaturoe pollcriodbus effenttaliter.f :d ens no pjedica tur etTeimahter.-z tnqmt oc vero z bono-z ali/ isergo-z cetera./O&aio: patet per pzedicta. /il&uknpatetqutataliafcilicet veru 3 z bonu? funtpalTiones entis.^nsaute? vel quodcun/ que ad fubiectum non paedicaf oe p:oprta paf ftoneinquitquiafubiectum caditin oilfinitio/ nepaffioMsficutaliquid additum.nonautč fi cutaliquidoeetus elTentia ergo z cetera. l&rz tereatnpzedicatiomb 7 per fenonellcouerfio vr oicitur prtmo pofterio:um,vt curn oicif ani maleft bomo licet boe fitperfebomo ell ant/ mal.fed pafTio per feptedicatur oe fubiecto igf turTubiectum per fe non predicatur oe palfto/ ne.igitur nec ens oe vero z bono. licet vnum veram z bonum per fe predicentur oe ente. ©tettur eni? quarto metbapbifice quod fub llantiavmufcuiufq?ellenstvn3per le z non peracctdens. lp>:etereaqnadovnum predi catnr oealio per fe prirno modo nugatto e ad/ dere vnum alij.vtammal bonm bomo ani / mal.Sed non efl nugatio oicere ens vnum nec econuerfo igitur z cetera. Ipueterea ens fuf ficienteroiniditur in ens creatn?x inereatu?. quo:t:malterum fubdimditmoece? ptedica/ menta ita quod quicquid e ens per fe z elTentia liter oppoHetquodftt ens canfatu? vclincau/ fatum.fed vnum non potell eife ens creatum ta tnmcumoicaturoe enteincreato.nec ens in/ creatu? tantum cum otcatur oeente creato.igi turoe ipfo non pzedicatur ene per fe primo/ modoideflcifentialiter z inqutt. Ifbteterea ft ens ptedicatur elfentialtter oe v no tnne aut vnumoicitprecifeipfumens.autcum boe ali qnid ! additum non precife quia vnnm non effet magispalTioentis^ econuerfo z elfent nomi nafynonimaquod negat pbilofopbns quar/ to metbafifice.nec effet magis oicere ens vnu? vel econuerfo. Si autem additaliqmd fuper ens.tunc quero vtrumilludadditumfttensef fentialitervelnon. Stfictunc vnu?oicitenf bis femelratione entts incluftin vno alias ra/ tioe additi. Si autem illud additum no iclu/ dit ens efTentiaUter fequitnr pzopofitum fetli/ cet qnod vnum lquatu? vnum fctlicetvtoiffert ab ente no icludit ene efTenrialiter.Sed oices quod boe ellpjopfer oiuerfitate? rationu? fci licet quodimpeditnr pjedicatio elfentialisett tie vel econuerfo. Šicendum quod bene ve rum dl qnod oiciit eandem rem abfolutam.ta/ menrattoes eo:u? funt ita oifperate quodnul la non icludit elTeatialiteraham./6t boe fulft/ citad impediedu? ; predicatione? effenttaliter ftcutanimal.tratioalelicetoicat eadem nami ram. tame vnum no predicatur oealio per fe z boe cocordat propofito noilro fdltcer cp vnu proutotlliugmrur ab enteoiett altqitod’acci/ dene vd padcem entts acct piedo large acci/ detis cum Sluicena pzoomuieo quode ejctra ratioem elTentialcmalicmus. Qndepatet cp non valet ratio Cometatods faeta quartome tbapbifice contra Suiccna? quia bene concln dit fi vnum otcetur acctdens oillinctum con tra fitbflauttam.iSuod oiuidtjuriunonem gc neraaccidetium. fed non cocludit fi vnu otcat acctdens quod ell errra rationem fojmale enil Ste fgif p5 q> enSjrcfnf cttt vnf ver iz boni que f ut eiue pafllonee eft pjimii obleeiu intelle ctus p jtmttate adequatoie fed virtnte^ ficut fu biecturefpectu pjcpjiepaftionie. Sed q 6 ftt ettapzimu obiccturefpectu fuoju inferiojum fcil^oeitcreaturc pjintitat« pjedtcatoie, ofte do.qjadboc requirifvt oictum eft vt tak obte ctum pjedicef elfemtahf 'E l perfeoeoimub v in/ telligibilibue z per confequee vniuoce ahqua vntuccatoe fed ene eft buiue igitur tce. nojem oftedo per intetidem pbilofopbtfecun do metbapbificeoicetiscp vmlquedq3eft ma jame tale mtelligif altqua g> eft caufa quod alta funtvmuocetaliavtigni 6 eftcalidtftimnequia eft caufa vnuioca calojieiualije.noautesboc eft verum oe caufa analogica vel equtuoca quta tuncfequereturquodfolcftctcaiidtftimue.»čt fubditquodpjimaprtncipia oppojtetefteve/ riffimaquiafunt caufa veritatie utahjs qd no fequeretur vt oictum eft mfi reritas Otceref in vrrtfque vniuoce fedfubdit.Sicut fe babet ad elfe ftc ad vcritatem igitur quod eft caufa enti ratie alij 9 eftmajetme ene.Si rame ene oicatur ©e eie vniuoce nonaliter.cum igitur ©e 5 fttcau fa entitatie atijem oicatur majame ene. oppoj tet quod ene oicatur oe oeo z creaturis vniuo ce.x boe eftqaodoicitSuicenam metbapbi/ ficafua quod conceptue entie eft ccmums om nibue predicametiequc funt quafieiu 9 fpecf/ ee. ‘jjidem patet per Cometatojem quarto tnetbapbtfice co?4.vbioicitquod ftmtkeee tfto genere quod eft ene z atije generibue vhi uoete quta enepjedicatur oe ittie vniuoce ef fentialiter ficutaliagenera. Ccrtum eftau temq>equi'uocu3 non pjedicafelfentialiteroe equiuocatie ergo z cetera. Tfhjeterca p ra / tionemficnootcereeene analogice ret equi/ uoce pjedicarioe atije nifiquia coceptue en/ tie cotiuenit oeo per elfentia^.alije autper par ticipationem.fedquodnon coueniat oeopef/ fentta^.l^jobatio.^ntellectue enim babče co cepmpjopJiu5alicmu6obiecttpoteft illud p illum cdceptum oifttguere ab omnialio quia tl lecoceptuequicft vui pjopjiue eft impofttbi lie atij.Sedfi conceptuf entie non eft edmumf vmuoce oeo z creature tile eritpzopjiue tzi. cduemtoeo p eftentiat pjincipaliter/tatije p participationemvtfupponif.igitur inrellectuf nofterper coceptum entie poteft oiftmguere Oeumacrcatura quod falfu$ eft. per concepnp; enim entie cognofcimue beum cofu fe tantum pjoutbabeteum atije vnu5 coceptum comune igitur z cetera. TJMeterea nullue conceptue comunie creature faett coceptum p jopjiu oei fed creatura facit conceptum entie.tgitur coce ptue emie no e pzopjiue oei.tr liojpbaf qu»a nibilpoteftfacerc coceptiipjopjiil oe a\iqno qucd no cdtineateftenria liter vel virtmliter. *šffehtialiterficutbomoammal s virfualtfervt fubiectumpjopjia^paffionem.fčd nulla crea tura perfe nec omneefimul cotinetoeum. nec elfeutialiternec virtualiter igitur z cetera. ičr creaturie autc^ poftumuf fojmare 6 oeo quod ftt igituj concept’ entie non eft oeo pjo pjiue, T^jeterea tik coceptue cuialij auri buuntur eft perfectioj tllie ficutcoceptue fa/ nitaneinammalieft perfectioj coceptu fant/ tatie in cibo ret i urina ret in dieta qui omes pjimo coceptui attributuur fcilicct cdceptuf fa nitaiie que eft i animati. Similiter cocept 7 fubftantie eft perfectioj quocuque coceptu ac/ ctdetie.fed fi per coceptu entie baberemue co cepmmppjiu^oeiilliattribuerutomncecon/ ceptue creaturaru.igiturilkefteperfecti0j.f5 nullum coceptu} poftumue babere per feerio/ rem coceptu creature p ftatu vie nec 5 deo nec oeatio mficaufatu5e;c conceptu creature qut coceptueeft caufa equiuoca. (©miueautem caufa cquiuoca eft perfectioj fuo caufato vel n tmperfectioadminue.ergonullum coceptu p fectiojc5 coceptu creature poftumue babere. Conceptue ergo entie quem babemue b oeo no eft perfectioj coceptu creature. z per confe quee nec ocoppJtue quod etia5 coceptue en/ tie ftc comunie vniuoce fubftantiet accidemi lP>joboquiafinoeftetvmuocuenuUumcoce/ ptumoe fubftatia baberemue. Tpjobatio.aut enim baberemue ^ppj 1115 z quiditatiuu5 intui/ tiuu5 aut abftrabibile uopjimu5 vtpjobatum eftfupra.crgo cdceptu5 abftrabibile a fubfta tia z accidente z comune vtrifque.fed nutluf č comunie vtrifque nifi entie igitur z cetera. (Suodautemtnvn non pofftmue fubftan/ tia^coguofccreftmpliciTpumo intuttu patet cjt boe quod omnienoftra cognitio ojtum ba/ beta fenfucum ergo fubftatia no fttknfibilie z omnie noftra cognitio ojiaturafenfu.ergo intuitiuevelconceptu fimptici non poftumue cognofcere eamfcilicetpr iftum modum.ga ab accidcntibue a nobie fenfibilibue abftrabi mue coceptu^ entie oicendo quod funt ens.ct vlteriue inquirendo tuenimueq?fnnt tak ene quod eft alter i inberee. id aute? alterum opoj tetefte fubftftee.^ tali fubftfteti imponim^no/ mefubftatia.itdeofic cognofcimue fubftatia cognofccdoipfiue fubftfteti^ otečdo quod e eneperfefubfiftee.nonautemoe ipfa babe/ mueinvia coccptu5Uuitiuu5quo cognofctnf eambocenentfi modo pjedictovtecperietta obcet. I^jeterea omnie Itellectue certue oe vno z oubiue oe oiuerfie opo:et quod babeat aliumcoceptumoe oubio z aliuj oe oiuerfie *l(ter eimper eiidem coceptumtnteUectus ef fet oubtus z cerrns. fed altquie poteft efie cer rnsoealiquoquodfu ens. t oubtus quod fit fubftatiavelaccidene ftcut patetoc potentijg animevtparetetiamoe pzincipto vtatiqutpbf lofopbioubitauerunt. rt pater pzimo pbtfyco/ rum.ergo alius eft coceptus entisalms coce/ pmsfubftatiez alius accidenffs.fedillee co munis vtrtfque.t non ^mportat plures cottce/ ptus ergo eft comunis vniuoce. Tj^zeterea tile conceptus quifufficitad contradictioem e vntuocusqma cotradtctto efuffirmatio-t ne/ gatio ctrcaeiidem conceptumvninocum. Ifeic enim no eft cotradtctto camscumt čarne non currtt.fed coceptus entts lufficit ad cotradtc/ tičem fecudum pbtlofopbum quarto metbafi t fice.imoprimacontradtctio eft fozmataoe ett te ftcut oe quolibet elfe vel no elfe ergo z čete/ ra. 'flbzetereapzimumpzincipium oebet ( elfe ftrmtfltmumfecudum pbtlofopbum quarto me tbapbtficefed pzimu? prmctpmm fozmatur & ente fec udum quod oictum eft tgitur .fed fi ene nonotccrervmim coceptum non elfet certum oe quo conceptu dlet veruttidmo femper e et/ ftitiguendum tgitur z cetera. Comra oicta potei t argut quta fi eflet vnmocumaut elfet fi/ cut genus autfitut ©tfferentia velfpectee noti potefteire fpeciesqutanonbabetfuperme. % qma fukftatia?accidens non poffunt ee tndi/ ttidua.fed generageneralilTima nec oifferetia. quta elfet pzcpzia vel fubftantie vel acctdentt z baberetgenus fupzafe.nec genusvt pjobaf ftto metbapbtftce.quta genus babetouferentt as z funt ettrarattonem generis mbtl autem quod fubterfugtatrationcm entteboc autes el cit 'ijbozpbinus oicit enim quod ens non e ge *tu6fedotcuurcqutuoceoe fubftamia z acct/ dente. pzeterea omne tndeteriatum oefcen dit trt mfertozaper altqmd additum cotrabes ftcut genuscontrabitnr per ©ifferentias fpe/ ciesperpzincipta indiuiduauafedentino po tefl ftert ralts additio contrabens. !P>zobatto. quiailludaddttumelfetensaut non.Stftic er gofubft 3 nttaquetncluderet.tllnd additum ef fet ens bts ific elfet rmgatto oicere fubftantta. Si vero lit non ena tune non ocfceuderet ens tu fubftantta^ per aliqmd z illud ettarn no ens eetoerattonefnbftantie per quod oefccnde/ ret in eam z tune querere ftcut pzius z eet pzo cellus tu infinitum. Ipue terea ft ens pzedtea tttrin ! quid©e fubftantta x acct dente oppoztet quod boe fit fecudum rattone^ alicuiuepze/ dtcabtlis fciltcet generis vel oiiferem ie.no oif ferentiequta non pzedteamr m quale tiec ge tterisqutamnc oefcenderet m fubftantiam et 9ccfden8fanquam fnfpecies oilferentesp oif ferentias contrabetes qne, eent ectra ratione? entis.quod falfum eft.imo ftatim ens oefcendtt inillaque oefcendit abfqne etpectattone ali/ cums^ifferentie ftcut etiam oicituroe vnoo/ ctauometbaftfice non ergo eft genus. z p con fequens no vniuoce pzedteamr oe eis. Tfbze terea crpzeffe quarto metbapbtftcc picitur qd ens oictmr oemultis non vniuoce fed ftcut fa/ numtdeftanalogice. 2ld pzimii iftozum oi/ cendum quod pbtlofopbus tertio metbapbtfi/ ce oicit nč-aifertiuefed arguitad vtranque pas temcontradtctioms.^nde Comentatoz oicit ibidem quod pzitna ratio pbi lofopbt ibi poft/ tacotinet fallacia^ accidentis. argumentu enim pbtlofopbiadcontrariu eft rale.fi ens of citvnnmconceptum vniuocum oecem generf bus tune fequeretur quod ens eet genns ad oe cem genera. Etcendum ergo quod pbilofo pbus no oicit oeterminaf me fciltcet qnod ens no fu genns.fed oicit bocarguendo.Sd oictu autem Ipozpbirijoicedum q>ltcetfuerit ločit tus logtce.iZJSmlta tame oicit no logice. tčns aute m pzout pzedicatur oe oece pzed; cametis metbapbificevelnaturaliter no oicitvnu^ c5 ceptum ncc eft genus naturale eozu. tft&etba/ pbtftcu tame eft genus vniuocum loquedo lo/ gice.adaliamcdftrmauonemoeoifferentia q eejctraronemgeneris.iSHcendiK^licetgenttf z oifferetia no fint idem fozmaltter. quia ratio fozmalisoifferetie no teludit rationem fozma lem generis.tii funt ide realti vel idettce.tSkn t cuq 5 .naliquafutidefozmaliffi iungantur fi/ ne medio eft ibi nugatto vt coloz albedo.lfton tamefifnntideidetice folu-t no fozmaltter vt coloz albus,l 5 albu fit ide re q> albedo.qz tame fignificat rem folam ceiiominatme ftue \ pere/ to no e nugatio.Stcut aute tugitur orlageneri t oiffinitt6e.quia oifferetia oenommatiue vel in pcretofigmficaf vtatal ronale que e otfFiuttto bots.x ftc e tdem genus ret idetice tantum z it fozmaliter ftc et eft I ppofito oe ente refpectu vntus.t^zensvnu enngatio.fic ergoaliquid addttumentt effugitroneentis q> ftgnif.catur mo otfferetie que e idem genert.idetttate tame re z no fozmalti. ad altud oe czfcenfu inde terminatioefcendentist Iferioza. ©tceudum otiplec eft Idetermtauunoefcedes l Iferio/ ra.^num quodoefceditin inferioza per ali/ quid additum.z tale oicittotum qnodinferius tame per modumpartis oeterminatisvtona. ^talenoeipmens. aitbautee comune inde terminatum^oicittotft illud ^oiciit Iferiora p modu totms. uec etpeetat terminari per alt ud vtfpeetesrefpectu indmtduozum. Erno e enimindiuidua fe totis in fpecfecoitttcnfimf z m numero ©ifferunt.x tale comuite no oefce dit tn infe:io:a per aUqmdaddimm.Si autcm cnscft cdmuneadoeum z ad.io.pjedicamen tatadfBamtaccns.lRibiUm e in Hm accf dete quod no fitens rčt ideoftatimfub ipfofi neadduoeftfbavelaccidčs no ergorcducif ad pjedicabilegenerievel fpeclei fnbalterne v el tuifctentie.fed fpeciet fpccialifiime.ldrpot Dat fubftmedo quod ftt ggnus vl‘ quaft gena letudnm Suice qned odcedtt in inferiota per addira quefilt etici ide z realiter no rame fo:ma liter. iPlec ramen er boe feqmtur quod fecun/ dumfe ftntnoncni'a.ficutnonfeqmmr bomo fecundumfe noncflalbusergo fecnndum fe e noualbus.q:ncc etratione bumanitatis b$ quod firalbus nec uon albus »gnus ergo tuf/ ferentie n p rationem oitferemie funt entia nec ramenfeqmtur quodpcr rationem oitferentie< pifferenuefuunonentia.Sdaliud 6 . 4 °metba pbificeoicei!dnmquod fecundu.pbilofopbd. 4° meibapbifitc non eltcoira rationem vnifaij generis.&iuod omma illius geueris oicantur perattrtbniicmemadvnum vtvidelicetoege/ nerccolo:ia,iuquotamen omnea fpecies co/ lottsauributionembabentad albedinem que pzinram z menfura ommum colo:um. z fimile eftinquoUbetgencrevtoi«turibtdemficutin pjopofira omma emia babent attribmionem. ad ensp:imuquodeftdeusvel aha entiacrea ra ad fubllantiam-Kamen boe non obflante pt abommbtisifttsabftrabtvmis conceptusco mnnisftgiuficatuabocnomtne ens.quie vn’ logice loquedo.licetno!inaturaUterxmetba/ fifue loqucndo.©d p:imnm prtncipale tucett dnmquodprimum obicctum potentie ojali/ eni fecun dum adequationem ad porentiam fe/ cundumfe.nou ftaiu t>erermtn3toaUquoraui3. »gnsautemfecundumfe x fecundum quodli/ bet fuppofilum eius abfolntum vel rdauunm cutusternunus noncftensinfiMtum eftnatu/ ralher tmutauuiiintdiectue »oftrifecundu fe z inquantum intellectas bumanua.^nde etia ©eusab intellectu rioitro bumano eh intelltgi bitia per fe.qnamuin eft e,eparte potentie intel Iectiue.x fine medlo aliquo vel lumine vel fpe. qma oeuo ipfe himen eft x pzefentialtter poteft adelfe tntellectui bumano ficut tu bcaus. Stat noupotefta nobieintelligip :o (latu vie boe e rationefanrafmatianobia coniuncti in noilro modo intelligendtpjo (latu vie.Sedboc e no/ bis inflicium m penam p:opter peccatum pri/ nu bornima. iRouautemfecundum naturami elitam vt tuctum eft Sd aliudoicendum con eedo maiotetiupJopotftones eiua. fed ;nego mtnoiettt. Sdauerotiratem qua br iunimfe zc. ©icendumquodverum cftmetbapbiV fice!oquendo.logice ramen oicit vnum conce ptumvniuocumcomunem ommbua enttbua. Sdahud tucendum. quod cognofctbibtas fecundum fe fequitur entifatem. non aufem te/ fpecmcmufcuquemtellectusvel quokbcr (la tu.Sedtantumrefpectu tllinstntellecrus qu< potefl cognofcereena fecundum fuam totaco muniratem.<6t boe eft oeua. ^nde benc : fequ< tur quod elfentia oiutna eft p:imum obiectum intellectusfui.? fitpzimu* es.non autcm opo tetquod fitp:imn5 obiectu?intdlectus noitri« ^Icritur vtrum fingulare fit abt q tellectu noilro per fe intelhgtbile z videtnr quod no quta quod gd efl.eilp:opj(am obiectum itdle ctua noftrifed fingulare non babet quod quid eft vd quidttatem.ergo “te. pbatio minotta ga fi baberet qnidiratem eflet tufftiubtle 't ©e tpfo poflet efte fcietfa z per confcquens boe aute$ eft falfum qmafdemta eflet conuptibilis ficut ©efetbile. Stmiliter efleutfcientie ifmiteficut fitigu! ar f a poftunt multiplicari in ;inf tnitum. TP>:eterea fenfus eft par ticulartum intellectas vniuerfalium.fecundo oeanima z fic oemultis auctojimtibue. Tfi:etcrea otuerfotum obte etotumotnerfe funt potentie c ogmtme.fedvni uerfale z fingulare funt obtecta tuuerfa igitur zc . ptetereafi fingulare polTetintelltgituc babene perfectam cognuioncm ce lpcciefpe/ cialifttmanftdum intelltgeretftngulare f^etTct inpotentta ad inteHecttonemeius quodeft fal fum qu»a agens artificiale non oirr igitur 1 age dontfi cognofcat agtbile perfecre.fed agens babens tantum cognittonem oomus in vmuer falipoteftfacere domu bane oirrecte ergojad cognittonem imdlectnalemfpecieifpecfalilfi/ me fcqnttur fufficiens cognitio fingularis imo in eatncluditnr. 'pjerereaaurpereandem fpeetem tntdligiturcumvniuerfalt autperali am.tton per eandem quiaeadem fpeetes no pt repjefentareomerfafuboppofitisrationtbus qualesfuntrationes oiiltncti z tnolftktique comientuntvniuerfali.t fmgulari.Si amcinef feteadem.-i elTct vmuer faltspdmo tila no^pof fet repjefentare tuftinete fingulare quia eet in/ diriinfaxconfufa.Siaute5dretfingularisipi us p:imo z ep confequenti vniuerfaiis quot ef fent fpecies fingularium.tot eiTent vmuerfalia x multiplicarentur fpecies in iufinitum ficebe rent cognofct otiutta fingularia. Siaute^ oi pas quod non eft eadem vtrifque ficut p vnum fingulare|gcnpraiur fpecies vniuerfaiis fic p omma.rffevmus fmgularis cRertt fpecics (n finitevel cadcm mteuderetur cum pofitnt efte fmgulamtnfimta. Comra qmd qmd eft per fecuoniein potentta cogmtiuamferioztfciUc? cft m fupcrtojt.fcilicet mtdlecnua quefup«io eft fed perfccttomseftcognofcerefmgnlareoi ftmcteqnodconuenitfenfni.tgiturxc. pte/ terea mtcllectus compofirns pzefuppontt fim pltcemfedinteUecras compomt vmuerfalecii fmgnlaria cognofcit compofitum vt cam otcif fottes eft bomo ergo cognofcit vtruque p:e/ terea p:op:ium mottnum eft fantafma qnod eft fingulare.fed qnod mouetmtellectnm eft obte ctum eius igitur tc. Sd tftatn quefttonem bi cutqntdam frihcetEbomas. z Ebemtftiufq> intellectus nofter pjoftatu vie »on poteft co/ gnofccre fmgulare qnia fecundum iphimma/ tena eft pfinctpium fmgularitatis fed tntelle/ ateria autem fpeetfica eft intelligi bilisquiaeftt>equiditate ipeciel matertalis q p:imo eft intelligtbilis fecundum eu, ergo ma terie fmgulari no repugnat mtelltgibilitas. pzeterea contra modum abftrabendi que tpi ponnntarguitur fic abftractio vmuerfalis afi gulartfitabtufeHectuponibilt.non autem ab agente cnmseftabftrabere fpeciemafantafma te tantum fed impoihbtle eft abftrabere vniuer faltaafingulart non cogmro fmgulari altter. enim abftraberetignojado a quo abftraberet. igitur. p:etereafecundumipfo0mtellect’ nofter non poteft inrelltgere mfi conuertendo fead fanta! mata. tpfa fed conuertendo feadfa tafmata intelligit fingulare ergo non poteft in ttlhgere vniuerfale mfi fitnul mtelligat fingu/ tore non ergo tantum pcr s refleptonem. pte ttreameelligere fmgulare fcilicet per reflejcto nem aut boe eft per fpeciem iutelltgibtlemaut fantafttealemnon ptrnio modo quu tila eft in (ntelleetureptefentatiua qmditatts abfolufe. non fecundo modo quia tUnd tantum mouet fž tafiamnontntellcctumcumifta nonfintin in/ tellectu z per confcquens non poteft effe priti cipiurn mtelligendtfingulare. ©iceudum ejgo quod fingulare eft a nobis inteliigibile fc cundutn fe quta intelligibilitas fequttur etitate quod ergo fecundum fe non oimmmtoe ratioe entis.nec intelligtbilitatis. fed fingulare fc&m fenonoimimutoerationeentis. immo eft ena aetu perfeemm. Uinde in pjcdicamtis zn .me tbapblfice otc it nr quod fingulare fubiectum e matime f Ba igitur. pteterea illud quod fe/ cundum fe non eftintelligibile anullo intelle/ ctu poteft intelligi fingulare vt fingulare .vt fmgulare abaliquoiutellecfupoteftintelligivt ab intellcctu čutiti o x angelico igitut. p?ete rea fingulare ntbil addit vitra vniuerfale mf» gradu^fingularitattsfcd non ercludtturab in telligente rationc vniuerfalitatis in eo conten/ te. tflec etiamratione gtadus fingularitatia, l 0 uia muha fingulariavtangeli % animefepe ratexaliaiiifcricra uelliguntur abintellcctit Piuino igitur z cerera. Sccundo oico quod fmgulare eft a nobis inteliigibile pjo ftatu ifto pjofcatio Sicut enimconclufiones cognofci/ mus fillogtfmo ita ptiucipia inductionefecuti do pofte.fed inductio eft p joeelTus a fingulari buead vniuerfalia fic autem difeurrere per tinet folum ad mtellecf um ergo cogtiofcit ftn/ gulatta pjetcreaincognita non polfumus mligere fecundum beatum Suguftinum Ted p pjtus mligimusfmgularequamrniuerfale qe pzeceptumeftmagtsrefpectu fmgularis qua viuuerfaUs.r nde m pjima canonica ^obania qui non oiligit fratrem fuum quem videt. S>e/ urn quem non videt quomodo poteft oiligere. Si oicae quod ad oilectioncm fmgularis fulTt citcogtuuovmuerfalis. IHonvtdetur quiafic fequeretur quodcoguitiovntuerfalis fufficeft ad oiligendumrate fingulare quod nunquam fuit cogmtum a fenfu qnod videtur abfurdum. pjeterea cognofcests otlTerentia^ ettrento 2umcognofcite]nrema fed iutellectus cogno fcitotiferentiamvniuerfalisafingulariigimr. pjeterea nulli non intellecto a nobis polTit mus nomenimponete.tftocesenim note funt earum paiTtonurnqite funt iti auima.Sed intel leetns nofter vel nos mediante iutellectu im pontmusmomma fmgulartbns igitur. pte terea eppertmur nos ccgnofcere fmgnlaria vf cogfiofcimus.lfecc autem non eft per potentta fenf iti nam qma no eft refletma fuper actum fn ttonergo per’ Itellectum cognofcimus nos co e z gnofcere ftngulare. fed inteltectus non poteft cognofcere fe cognofcere ftngulare mft ipfnm ftngulare cogncfcatur. quia actus quo pzimo cognofcitur fingulare eft repzefentatiuum fin gularitatis tanquam eius fimihmdo vera ma/ gts qnam fpecies fingularis Igitur. ičertio »tcoquod nuilapotentia noftra nec fenfitma nec intcllectiuapotefi: cognofcere fingulare fB ratioue p:opm fmgularts. quiapotentia to/ gnofcens aliquod fubiectumiub pjopjia rde potefl ipfum cognofcere z ab alijs o iftinguere circufcripto quocuque alio nori babente tftam rationem fedmanentep2op2t'a rationefingu/ laritatis uellatisalijs non polfemus oiftingue re tnter ouo fingularia.nec pcr fenfum nec per intellectum igitur p2obatio tnmo2is.'quta po/ tentia ccgnofcens obiectum funm fecnndnm a!iquam vnitatem poreft ipfum oiftiuguere ab oimu alio quod non babet tftam vnitatem. fed vnum fingulare nonbabet vnitatem eflemialem alieriue .lEttame nec feufu nec intettectupof fitmus oiftiuguere inter ouofingularta circutt fcriptaoiftinctioneaccidentalique eft perlo/ cum.figuram.tempns.magnitudmem colotem z fic oe alijs. t£vemplumf t ptoponautur vtfui ouo alba vel imdlectui ouo fingularia qnecun qne qne in rei veritate elfen t oiftincta effentia/ liter. Si ramen omamo baberent confimilia ac cidentia vt locum.vtpole ono cc2po:a in eode loco.velouo radij in medlo eodcm. ^tbabe/ rent figuram omnino confimilem z magnitudi nem* colozemz fic 6 alijs conditiombus enn meratis nec intellectus nec fenfus inter tila oi ftingueretfediudtcareteffe vnum ergo neuter eo:umcognofcitquodlibetifto:umfiugulariu fecundum p20 petam rationem fingularitatis. iCaufa autem buiuseftcjuia idemeft ptincf pium agendi xafiimillandt.quiaageus intedtt aiTimillare pattens fibi. z boe fpecialiter efl ve rumincognitioneque fit per alfimiktionem. fedpnncipinm aflimillandi no n efl ftngulare vtftngulare.^mmomagia oifttnguendi. quta tnfingularitateoifferuntfingularia.fedmagia natura comunis in qua conueniuntergo fingn la^evt ftngulare uoneftpzincipium cognofce dimeč in feufumec inintellectu. Contraboc pofietftcatgui. IRumerus efl fenfibtle per fecumfitfenfibilecomune fecundum pbilofo pbum fecundo oe anima.fed numerus non eft nifipluralitas vniratum ergoquelibet vnttas eftfettfibilis. pjetereafpeciesgigniturab obiecto in quantum fingulare.quta'actione0 funt fingularium. fed fpecies repjefentatida quo gignitur z fub eadem ratione igitur, TJhe terca fecundum predteta fequeretur quod fen fus non magteoetctmmatecognofceretfingu/ larcquam , ntellectu6 quod eflcontra pbilofo pbum in pluribus locts. Sdp2imumoice« dumquod fenfibilecomunenon facttptcptil fpecieminfenfuperquamfadat ad fubllantia tmutattonis ftcut fenfibtle pjopjium fed tamii facitadoifferenttam tmutationis. tSttdeo nott fentitur numerus nec eius vnitas nifi median tibus qualitaubus fenfibihbus. Sicut ergonec fentfmus ouo fingulariaratioefuefmgularita tiš in quautum ouo.fedvt dtftmcta funt vel lo/ co vel magnttudine.vel figura, vel tempo:e. ficoe alijs condictiombus fuperius enume/ ratts vel alijs accidentibus. ®d aliud oicen oum quod fiiigularitas bene c fl ratto vel coudf tioagentis.fednoeflratto agendi. ^mmo fojmalisratio agendi efl natura queeflf tmilif in oiuerfts. i£t bec eft ratio quam Debet rep fentare fpecies gentta no autem pdttio agetis. 2idaliudoccčdumquod fenfus tatum co/ gnofeit fmgulare umtiue.t no abftracttne.f^l telleciusvtroquemodo. £t ideo oictturp app2op:iationemqucdfenfns efl fingularium no vniuerfaliumcognofcitiuus ficut itellectus quie vtriufque cogtiitiuus. i6t ideo fenfus magis oeterminate cognoicit fingulare quiaco gnofcit per eius efTentiam pfitem z c- ctualitate no autem quiditatemablblutam quarto oicoqj tumadmodum uelHgčdi fingulare qqod fino ponamus fpeciemitelltgend! fed tatnm i fan/ tafmaficut natura l agedo no Itedtt vnmerfale q2generato cojpo2equodevnmerfalius qua ammatnm vclbomo no pjocedcret ad genera/ tionem alalis.vel bois.lHec p2imo Uediifin/ gulareftgt!ammvelerp:efiitm.quia gilito vni co fingulari cefTarct actio nature que ambo f fa funt vt patetad fenfum. fed pnmo Iteditpdu/ cere nam i aliquo fuppofito z boe efl Idiuiduu vagnm fic rcpiefcr.tado fpes \ fanrafm pjimo repjefentat flgulare vagnm. fecundum quod p2imo fertur cogiutto Itellectus. <6tboc patet qmaahquado Irelligimus aliquod fiugulsre igno2ado l qua fpecie fit. Secudo rep2cfentat nam abfolute.quadofcilicet Itellectus fertur i naturam no pfiderado eius fmgularitatem. SZertio refleeredo cofiderationemnae adefr/ coflatias fignatas.-i ipam per iflas oetermlait do.^ndmtduufignatumponumus ueltigere. q2 efl bic z tvfic.x \ tali figura z magnitndtne.x cetera.jg>efcripttoautem tališ qua polTumus bere oe fingulari.vel coceptusppzius quicutt que no repuguat altert cotradtcere U pcepi 5 p ptff B.ppa f lgul3ritate altert’rpugnat.iftodu at pdict m ltellige!f Igfare poit. ^.p^pbi.Oicfat medne intelligčdi no efl fimplepntfutnttiefl fedeflcompofttue ep concepttbus multarnm circuflanttarum vniuerfali conceptutadditas. ^tbocpatetecpertmeto ftcut enim res tpfas Intelltgtmus ftc ftgmficamus. z erpjtnumus •lijs.fed conceptum ftngularis ftgnatt nullo a Itomodo erpzimtmusifj p:cdtcro modo. ncc altue aliter fcimueoocere vnde otcimus foz/ tee efl vnue bomo albus crtfpus longus z ce/ teravtquilifcete;cpenturtnfeipfo z cerera Si vero ponamue fpeciem in intellecm S>icendu quodbuiusfpeetc 9 oupltcem fingulartiatem fcjgbent.^namafubiecto quiacfltn intellecm ftngulari z bane femper balei-i alfam abobie etoa quoin putmtur faltcm pztmo Ucet p epe/ rationem tmellectusagcutts abftrabaturacd ditiombus tndmidudubufžit iic pmo repte fentatnamram m indiuiduo vago qma ulud fepjtmoolfert mtellecmt fecudo naturam ab/ folute Eertio ipfam itellectus ©etermutat ad/ dendofibt ctrcuflattae ftngulares predtetas. z fic intelltgitftngulare fignatum uon fubra/ tionepjopjie ftngularitatievi©tetum dlq-ta |t ozdme fiat cogtutio in intellecm patei p p:c/ dicta quiaft arexcegnmo intellectualtstmi/ tatur naturam i£t oicmm efl quod natura p:i/ mo mtedit indmtduum vaguj. lecudonatura^ intpfo.tertio mdtuiduu}ftgnatumqnta efl ter minus generattoms. ergo tališ erttmcdus m telligendtfiuefpeciespcnaturtnimellectufi/ ne non. SBd rattones princi pales tn oppo/ fitum ad ptima^ otcendu^ quod v er ti efl quod quicquideft obiectum pztmum intelleetus no ftrt.velp:iufqud fingulareftgnatum. vel ftngit lare fub ratione pjopzm fitigularuatis Imo vt fic non efl obiectum tntellectue per fe.tto nec ©iffimtur nec cadtt per fe fub fetenua tame ali qno modocognofetmus tpfu^ref leetedo vidi ctum efl. £ld omnes auctojitatcfpbilofopbi fcicendum quod fenfus efl fingulartu3 cu$ p:e ciffioaeguianonefl vmuerfaims. Jntellectue autemn6quiaeflcoguofcmuusvtrmfq3 z ftc adalias. Sdalmd otcendumquodmatore vera oe obiectts ommno ©ifperatis vt coloz-r fonus.nonautemoeobtecns fubordtatts imo quod efl pzimutn obiectum petemie inferiozif efl per fe obiectum licet nopjimopotentiefu periojis vtpatet oe obiecto fenfus parne ula/ ris a fenfus comunis. fic autem efltnpropo/ ftto. ffidaliudotcendum-ffiruferpjius in/ telligtt naturam oomusin fuppofuo vago et cjcconfequeti in bancoomum -rperaccidens. z tdeo cogmto vmuerfalt per acctdens intelli gftur fingubrč. T3el aUter ttfccndum qued artifer cogmto vniuerfali perintelleaum in/ telligtt ftugulare ftgnatum circiirtatlonando vniuerfalepzedtcromodo, ©daliudoicedu quod per eandem fpeete^ aliter tamen conftde ratam intelligimus fingulare z vmucrfale qz t! la fperies pjimo reptefentatnaturam \ altquo fuppofito.fecudo naturam abfolute. terttoau > tem cumoefignattonibus parttculartbus etre 5 flantionatibusnaturain z fingulare fignatum z fic patet folutio queflionis. ©el potefl ot/ c i quod ftintellectus no indigetniftfpeque efl in fantafmate per fpeciem fingularis tntelltgif vnmerfale necppterboc fequitur quod quot funtfingulariatotfunt vniuerfalia. quia fpe/ ciesommumfingulanu3 non repzcfentat nifi vnnmvniuerfale. ad ratidem Zbo. oicedii quod materia no efl p:incipiu3 tndiuiduatto/ ms vt fupponit fed quado pbtlofopbus loqui tur oetfla materia vocat materiam oeftgnauo/ ncsmateriales vel ftngulares 'Snde otcttfe/ ptimo metbapbtftce quod in oietts per accidef non eflidemquodquideflcum lilo cuius efl *t vocatpoflea oictaperacctdens materialta. Tfijeterea oato quod materia efet p:tncipi/ «m indiutduatiois tamen adbuc n fequttur q> i diuiduu? fttignoium ftcut materia. Si enim materia oiciturignota quianon eflbec p:uno nota ftcut fotma-z ccgnofcitur pjius cogntta fozmafte ettamfingulareftgnatu trelligifvt o< ctum eflp:ius cogntta natura circuflattonado ca vtoictumeflfupra. q »erttur »trum ineltttone actus tntelltgendiin/ tellectus fit moues motu ab obte eto vel quod tntellectus x obiectum relucens I fpecteconcurratad actum intelligendi vtouo agentia parttalia perfecta tu fumo z fuma cau falttate quotum caufalitas vnius non oepeti deatacaufalttatealtertus licetvnusftt princi palius mouens alfo. t6t quod fit intelleetus nonfiemouensmotum videtur.quta cffectus magisaflimtlaturcaufep:opinque q; remotc fed actus intelligendi tnagts alf tmtlatur obte ctoq? intellectui.qr p actumattingit obiectum ergo obtectu3eflcaafa p:optnqmor refpectu elittoms actus intelltgedi qj iutellectus.f5 cau fap:opinqnamagfsemoučs motum t^caufa remota.ergo intelleetus non efl mouens motu (3 potius obiect it maio: p3 in naltb’ z arufteta lib , .q:quadoouc cae c6currutadaltque črte ctum fub orditte effectus magisairiitiilatur cae ptop!qite q? remote.lEam ignfs generamr ab igne^afole* magis affimilarur igni (gfoli. Stnuliteri artificialibus imprelTtotn cera magis allimilaturfigtilotg mamuque cincati fa remotafed mamfeftum eft quod intellectus z obiectum cocurrunt ad actum intelUgendi. j£toeintellectu manifeftume. čbe obiecto oi cttbcatus augu!lm 9 nono t>e trinitate. a co guofccme z cogruto paritur nottcia. i£t fimili ler otcit quod omnespgcneramfut nottciam miozetiam cocediturab omnibus. lezete/ rcafi obiectum iplčdčs in fpecie mouet intel/ lectumadactumuelligčdi.iaucro quid cau/ fatt ttellectuper iftamactioem-ijmotidem. Si enim mbtl caufetur tiitellectus no eet moueus 'tmotumfednocaufat poietiam itdlectiuam. quia tila pzefuppoitur nec cttam fpecie Itelligi biiem.quia pofito q> Ula fpeciee qucimpjimi/ tur l tteliectu fu vlttmate repzefentas obiectu3 ergo tila no mouebit intellectum caufando in lilo nouam fpecie nec actum ttelltgedifedtan.' tumreciptet cuius obiectum p?eluppomtque lito ergo intellectus non cil moučs motu} ab obiecto. Sucttur quodifiteilectus enmouens motumab obiecto adbocqucd eliciat actum Itelligedi. qmaquado aliquidc(t 'i polena ef/ fentiuliadaliquemactumnoreducttur oe po/ tentiaadactummft per aliquid fibi impzesms fed intellectus autequamrectpiat fpeetese in potenttaeflenttaliadactum iteliigedtergore/ qutrimrquodfitmotusab aho per ahqiud fi biimpzelium.t36>aioz patet per pbilofopbu feefido oeauima quia in bo c 'otllinguuur pote tiaelTentialisab accidetali. /flfMnozetiam te/ nctperpbilofopbu3 terno oeammaiBz a ni/ tna črt taquam tabula rafa z tgitur i potetia ef/ fentiali. Sd pzimum argumentumoicendu? quodmtnoJ eft falfa imo magts alitmilatura/ ctus intelltgedi Itellcctui q$ obiecto. <£t tdeo I lellectusoenomlaturabactu Itelligedi x non obiectum. 22d fecuduotett quodfpeetes no mouetintellectumfed ellftbiratto mouendi. ]P>erfictt elm intellectum m aetu pjimo. et ftc perfectus eltctt actum fecudum. vnde tila v pzeuiouoeftmotto quia tune fo:ma moueret materij fed mou etur ab obiecto in fantafmate quod mouet nellcctum poiTibiles gignedo fibi fuam fimilitudinem. tContra illam minozem arguiiuronplictter. pzimofic.quta eraetibus generatur babitus.t babitus inclinatmfimi/ lesactus et quibus gcneratur.fed babitufma gis adimilatur obiecto fecudum actus in quos »nclinat zeterea potentiaacttnanon requirit ali/ quidfibi impzcflum adboc vtagat.tboc pa/ tet inductiue in omnipotetia actiua tam in pote tiaperfectavtl potetia folts que non requirit ntfipzefetuiamotuerfozumobiectozu ad boe quodoeterminetnrad agendum,i2luaettam I potetia imperfectavti caloze.efgo cum tntel/ leetns cUciatactuminteiligedi effectiue fequi< quod non reqniritur aliquid fibi impteffumadi boe quod Itelltgat. 1fMctereaficutaliquid fe babet.adagereiicad edeftcut ergo oat agere ita oabtt ede. Si ergo fpeetes in intellectu fit ratioagendiipftiutellectm.ergoell magis in tellcctutn/z magis babet t>e ede intelligtbili. z perconfeques edetfpecies beattficabilis ma gis (g intellectus. Cumftt magis intelligibi le qj intellect us. IfMeterea fi fit ipfi tutelle / etui ratio itelligedificut calozligno rattocale facteditpzmcipium tuncfpeciesfeparata iti tclligeretficutft calozeifetfeparatus caleface/ ret. TfMeterca quod poteil in plus z iu min* fed inrifiouem beattficam poteil intellectus fi nefpectc.nec ibtrequirituraliquid informans fecundumopintone^ Comentatoiis. Sedeett tta oiuina cit ipfi loco fpeciei que nou infotmat ergo fequitur itellectus in cognittonem fibi na turalem poteil fine fpeete. 23d conftrmatio/ nem autem opinionis pjediete adducebantur auetozitates Cometatotis fupra tertio come/ to.z oicit quod neceife eft tnuentrt in parte anl metfta.pars que oicitur iutellectus fecudum quam factttftum intellectum qui eftin potentia intelligere omne in actu. 3 U bacauctoritatč notatnr primo quod intellectus podtbilis fit! actu per actionem intellectus agentis impri/ mentis fpeciem.<6tquando fice in actu tune poteft actu intelligere z fpč m elicere.zftfeou* tur igitur ab obiecto ■% fpecies obiectieft fibi ratfo ttelligedi p qua eft inaetu. «grplictuntqueftioes fubtflidimi ©octoifd JoanisScoti Sttlaus&eo. 5inis. Kumitig »«qn.w IttcmtacjiK), rcqturatK/ ;at.'tbocpa/ uantnpoK nonrcqomf :t«n d b« Oniaiat goMMcit • ‘ ftt .F, -Jv