KRALJEVINA SRBA, HRVATA I SLOVENACA
UPRAVA ZA ZAŠTITU
KLASA 23 (3)
INDUSTRIJSKE SVOJINE
IZDAN 1. MARTA 1924
PATENTNI SPIS BR 1770.
Consortium fiir elektrochemische Industrie, G. m. b. H. Munchen.
Postupak za oplemenjivanje veštačkih smola.
Prijava od 25. juna 1922.	Važi od 1. maja 1923.
Pravo prvenstva od 29. juna 1921. (Nemačka).
Iz uljastih odnosno gustih produkata, nastalih pri kondenzaciji odnosno polimerizaciji aldehida sa alkalijama daju se duljim termičkim preradjivanjem pri temperaturi do od prilike 200° prigotoviti tvrde veštačke smole. Ovi su produkti više ili manje nepostojani proti vode.
Mi smo našli, da se ovaj nedostatak može otstraniti, ako se ovakove smole rastvore u podesnim rastvarajućim srestvima i iza toga opet stalože vodom. Dalje se je pokazalo, da je svejedno, u kojemu se stanju tvrdoće poduzima staloženje smole vodom. Prema torne se mogu več kod kondenzacije odnosno poli-merizacije aldehida sa alkalijama primerno dobiveni produkti slični smoli rastvoriti, vodom staložiti i onda istom ih duljim termičkim preradjivanjem prevesti u tvrde smole.
Primjer 1.
Ka 600 dijelova normalne natronove lužine doda se miješanjem i ohladjivanjem 2000 dijelova acetaldehida. Onda se drži temperatura još neko vrijeme izmedju 40 i 100° i odde-stilira onda topive sastavne dijelove. Sadržina u kotlu se iza toga dulje vremena zagreva na 160 do 200°, dok pokus ne daje prhko tvrdu smolu. Sadržina se onda iza toga rastvori u 2000 dijelova ledenog sirćeta. Iz ovog rastvora se staloži dodatkom destilisane vode rastaljena smola i odvoji se filtracijom pod vakumom, običnom filtracijom ili drugom poznatom mjerom u obliku praha izlučena umjetna smola od tekućine. Smolasta se prašina opet stopi i prema željenom stupnju
tvrdoće i svrsi upotrebe drži dulje ili kraće na 180-200°.
Staljena se smola može izliti iz kotla i dobiti u komadima, pločama ili kao prašak ili takodje u rastaljenom stanju podesnim valjkastim aparatima izvaljati u listiće slične še-laku. Da se neposredno dodje k laku, može se k rastaljenoj smoli dodati rastvarajuće sre-stvo na pr. laneno ulje; može se već i sam vodom staloženi smolni prašak, eventualno iza posebnog sušenja, rastvoriti u rastvaraju-ćem strestvu.
Primjer 2.
100 dijelova normalne natronove lužine i 500 dijelova krotonaldehida dovedu se, kao u primjeru 1, u reakciju. Izlučujuća smola se rastvori u 1500 dijelova acetona i iz ovog rastvora se opet staloži dodatkom vode. Izlučena se smola opere i izvrgne se duljem termičnom preradjivanju pri temperaturi do 200°, dok pokus ne daje prhkotvrdu smolu. Rastaljena smola može se kao u primjeru 1 dalje preradjivati.
1 ovde se može termično naknadno stvrd-njenje staložene mekane smole tako predu-zeti, da se ova u podesnom rastvarajućem srestvu, primjerice u lanenom ulju, grije dulje vremena na temperaturama do 200*.
Umjetne smole, dobivene prema ovome izumu, podesne su usljed svoje rastvorljivosti u organskim rastvornim srestvima, koja dolaze u obzir, kao špirit, benzol, tetrahloruglje-nik, trihloretilen, aceton i t. d., izvrsno za prigotavljanje lakova impregnirajućih srestava.
Din. 1.—
politura i si., usljed svoje dobre rastvorljivosti u masnim uljima na pr. lanenom ulju, tako-dje osobito za fabrikaciju uljenog laka i uljenih boja. Smole su u velikoj mjeri postojane na temperaturi i mogu se radi toga upotrebiti takodje kao zaštićujuće mazalo ložećih objekata, kotlova i t. d.
Patentni zahtjevi:
1.	Postupak za oplemenjenje umjetnih smola od aldehida, naznačen time, što se produkti,
dobiveni pri kondenzaciji, odnosno polimeri-zaciji aldehida sa alkalijama rastvore prije ili poslije svog prevodjenja u tvrdu smolu u podesnom rastvornom srestvu i opet staleže vodom.
2.	Postupak prema zahtjevu 1., naznačen time, što se staložene smole podvrgnu postupku naknadnog stvrdnjenja.
3.	Postupak prema zahtjevu 2., naznačen time, što se naknadno stvrdnjenje staložene smole izvršava u prisutnosti podesnog rastvor-nog srestva, osobito masnog ulja.